ಭಗವಂತಂ ದೇವದೇವಂ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಂ ಪರಮೇಷ್ಠಿನಂ । ವಿಧಾತಾರಂ ವಿಶ್ವಸೃಜಂ ಪದ್ಮಯೋನಿಂ ಪ್ರಜಾಪತಿಂ ॥ 1 ॥ ಶುದ್ಧಸ್ಫಟಿಕಸಂಕಾಶಂ ಮಹೇಂದ್ರಶಿಖರೋಪಮಂ । ಬದ್ಧಪಿಂಗಜಟಾಜೂಟಂ ತಡಿತ್ಕನಕಕುಂಡಲಂ ॥ 2 ॥ ಶರಚ್ಚಂದ್ರಾಭವದನಂ ಸ್ಫುರದಿಂದೀವರೇಕ್ಷಣಂ । ಹಿರಣ್ಮಯಂ ವಿಶ್ವರೂಪಮುಪವೀತಾಜಿನಾವೃತಂ ॥ 3 ॥ ಮೌಕ್ತಿಕಾಭಾಕ್ಷವಲಯಸ್ತಂತ್ರೀಲಯಸಮನ್ವಿತಃ । ಕರ್ಪೂರೋದ್ಧೂಲಿತತನುಂ ಸ್ರಷ್ಟಾರಂ ನೇತ್ರಗೋಚರಂ ॥ 4 ॥ ವಿನಯೇನೋಪಸಂಗಮ್ಯ ಶಿರಸಾ ಪ್ರಣಿಪತ್ಯ ಚ । ನಾರದಃ ಪರಿಪಪ್ರಚ್ಛ ದೇವರ್ಷಿಗಣಮಧ್ಯಗಃ ॥ 5 ॥ ನಾರದ ಉವಾಚ । ಭಗವನ್ ದೇವದೇವೇಶ ಸರ್ವಜ್ಞ ಕರುಣಾನಿಧೇ । ಶ್ರೋತುಮಿಚ್ಛಾಮಿ ತತ್ತತ್ವಂ ಭೋಗಮೋಕ್ಷೈಕಸಾಧನಂ ॥ 6 ॥ ಐಶ್ವರ್ಯಸ್ಯ ಸಮಗ್ರಸ್ಯ ಫಲದಂ ದ್ವಂದ್ವವರ್ಜಿತಂ । ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯಾದಿಪಾಪಘ್ನಂ ಪಾಪಾದ್ಯರಿಭಯಾಪಹಂ ॥ 7 ॥ ಯದೇಕಂ ನಿಷ್ಕಲಂ ಸೂಕ್ಷ್ಮಂ ನಿರಂಜನಮನಾಮಯಂ । ಯತ್ತೇ ಪ್ರಿಯತಮಂ ಲೋಕೇ ತನ್ಮೇ ಬ್ರೂಹಿ ಪಿತರ್ಮಮ ॥ 8 ॥ ಬ್ರಹ್ಮೋವಾಚ । ಶೃಣು ನಾರದ ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಬ್ರಹ್ಮಮೂಲಂ ಸನಾತನಂ । ಸೃಷ್ಟ್ಯಾದೌ ಮನ್ಮುಖೇ ಕ್ಷಿಪ್ತಂ ದೇವದೇವೇನ ವಿಷ್ಣುನಾ ॥ 9 ॥ ಪ್ರಪಂಚಬೀಜಮಿತ್ಯಾಹುರುತ್ಪತ್ತಿಸ್ಥಿತಿಹೇತುಕಂ । ಪುರಾ ಮಯಾ ತು ಕಥಿತಂ ಕಶ್ಯಪಾಯ ಸುಧೀಮತೇ ॥ 10 ॥ ಸಾವಿತ್ರೀಪಂಜರಂ ನಾಮ ರಹಸ್ಯಂ ನಿಗಮತ್ರಯೇ । ಋಷ್ಯಾದಿಕಂ ಚ ದಿಗ್ವರ್ಣಂ ಸಾಂಗಾವರಣಕಂ ಕ್ರಮಾತ್ ॥ 11 ॥ ವಾಹನಾಯುಧಮಂತ್ರಾಸ್ತ್ರಮೂರ್ತಿಧ್ಯಾನಸಮನ್ವಿತಂ । ಸ್ತೋತ್ರಂ ಶೃಣು ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ತವ ಸ್ನೇಹಾಚ್ಚ ನಾರದ ॥ 12 ॥ ಬ್ರಹ್ಮನಿಷ್ಠಾಯ ದೇಯಂ ಸ್ಯಾದದೇಯಂ ಯಸ್ಯ ಕಸ್ಯಚಿತ್ । ಆಚಮ್ಯ ನಿಯತಃ ಪಶ್ಚಾದಾತ್ಮಧ್ಯಾನಪುರಃಸರಂ ॥ 13 ॥ ಓಮಿತ್ಯಾದೌ ವಿಚಿಂತ್ಯಾಥ ವ್ಯೋಮಹೇಮಾಬ್ಜಸಂಸ್ಥಿತಂ । ಧರ್ಮಕಂದಗತಜ್ಞಾನಾದೈಶ್ವರ್ಯಾಷ್ಟದಲಾನ್ವಿತಂ ॥ 14 ॥ ವೈರಾಗ್ಯಕರ್ಣಿಕಾಧೀನಾಂ ಪ್ರಣವಗ್ರಹಮಧ್ಯಗಾಂ । ಬ್ರಹ್ಮವೇದಿಸಮಾಯುಕ್ತಾಂ ಚೈತನ್ಯಪುರಮಧ್ಯಗಾಂ ॥ 15 ॥ ತತ್ತ್ವಹಂಸಸಮಾಕೀರ್ಣಾಂ ಶಬ್ದಪೀಠೇ ಸುಸಂಸ್ಥಿತಾಂ । ನಾದಬಿಂದುಕಲಾತೀತಾಂ ಗೋಪುರೈರಪಿ ಸಂವೃತಾಂ ॥ 16 ॥ ವಿದ್ಯಾಽವಿದ್ಯಾಽಮೃತತ್ವಾದಿ ಪ್ರಕಾರೈರಪಿಸಂವೃತಾಂ । ನಿಗಮಾರ್ಗಲಸಂಛನ್ನಾಂ ನಿರ್ಗುಣದ್ವಾರವಾಟಿಕಾಂ ॥ 17 ॥ ಚತುರ್ವರ್ಗಫಲೋಪೇತಾಂ ಮಹಾಕಲ್ಪವನೈರ್ವೃತಾಂ । ಸಾಂದ್ರಾನಂದಸುಧಾಸಿಂಧುನಿಗಮದ್ವಾರವಾಟಿಕಾಂ ॥ 18 ॥ ಧ್ಯಾನಧಾರಣಯೋಗಾದಿ ತೃಣಗುಲ್ಮಲತಾವೃತಾಂ । ಸದಸಚ್ಚಿತ್ಸ್ವರೂಪಾಖ್ಯ ಮೃಗಪಕ್ಷಿಸಮಾಕುಲಾಂ ॥ 19 ॥ ವಿದ್ಯಾಽವಿದ್ಯಾವಿಚಾರಾಖ್ಯಲೋಕಾಲೋಕಾಚಲಾವೃತಾಂ । ಪಂಚೀಕರಣಪಂಚೋತ್ಥಭೂತತತ್ತ್ವನಿವೇದಿತಾಂ ॥ 20 ॥ ಅವಿಕಾರಸಮಾಶ್ಲಿಷ್ಟನಿಜಧ್ಯಾನಗುಣಾವೃತಾಂ । ವೇದೋಪನಿಷದರ್ಥಾಖ್ಯ ದೇವರ್ಷಿಗಣಸೇವಿತಾಂ ॥ 21 ॥ ಇತಿಹಾಸಗ್ರಹಗಣೈಃ ಸದಾರೈರಭಿವಂದಿತಾಂ । ಗಾಥಾಪ್ಸರೋಭಿರ್ಯಕ್ಷೈಶ್ಚ ಗಣಕಿನ್ನರಸೇವಿತಾಂ ॥ 22 ॥ ನಾರಸಿಂಹಮುಖೈಶ್ಚಾಪಿ ಪುರುಷೈಃ ಕಲ್ಪಚಾರಣೈಃ । ಕೃತಗಾನವಿನೋದಾದಿಕಥಾಲಾಪನತತ್ಪರಾಂ ॥ 23 ॥ ತದಿತ್ಯವಾಙ್ಮನೋಗಮ್ಯತೇಜೋರೂಪಧರಾಂ ಪರಾಂ । ಜಗತಃ ಪ್ರಸವಿತ್ರೀಂ ತಾಂ ಸವಿತುಃ ಸೃಷ್ಟಿಕಾರಿಣೀಂ ॥ 24 ॥ ವರೇಣ್ಯಮಿತ್ಯನ್ನಮಯೀಂ ಪುರುಷಾರ್ಥಫಲಪ್ರದಾಂ । ಅವಿದ್ಯಾವರ್ಣವರ್ಜ್ಯಾಂ ಚ ತೇಜೋವದ್ಭರ್ಗಸಂಜ್ಞಿಕಾಂ ॥ 25 ॥ ದೇವಸ್ಯ ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ ಪರಬ್ರಹ್ಮರಸಾತ್ಮಿಕಾಂ । ಧೀಮಹ್ಯಹಂ ಸ ವೈ ತದ್ವದ್ಬ್ರಹ್ಮಾದ್ವೈತಸ್ವರೂಪಿಣೀಂ ॥ 26 ॥ ಧಿಯೋ ಯೋ ನಸ್ತು ಸವಿತಾ ಪ್ರಚೋದಯಾದುಪಾಸಿತಾಂ । ಪರೋಽಸೌ ಸವಿತಾ ಸಾಕ್ಷಾದ್ದೇವೋನಿರ್ಹರಣಾಯ ಚ ॥ 27 ॥ ಪರೋರಜಸ ಇತ್ಯಾದಿ ಪರಬ್ರಹ್ಮಾತ್ಮಸಾವದೋಂ । ಆಪೋ ಜ್ಯೋತಿರಿತಿ ದ್ವಾಭ್ಯಾಂ ಪಾಂಚಭೌತಿಕಸಂಜ್ಞಿಕಾಂ ॥ 28 ॥ ರಸೋಽಮೃತಂ ಬ್ರಹ್ಮಪದೈಸ್ತಾಂ ನಿತ್ಯಾಂ ತಾಪಿನೀಂ ಪರಾಂ । ಭೂರ್ಭುವಃಸುವರಿತ್ಯೇತೈರ್ನಿಗಮತ್ವಪ್ರಕಾಶಿಕಾಂ ॥ 29 ॥ ಮಹರ್ಜನಸ್ತಪಃಸತ್ಯಲೋಕೋಪರಿಸುಸಂಸ್ಥಿತಾಂ । ತಾದೃಗಸ್ಯಾ ವಿರಾಡ್ರೂಪಂ ರಹಸ್ಯಂ ಪ್ರವದಾಮ್ಯಹಂ ॥ 30 ॥ ವ್ಯೋಮಕೇಶಾಕುಲಾಕಾಶ ದ್ಯೋಕಿರೀಟವಿರಾಜಿತಾಂ । ತಟಿದ್ಭ್ರುಕುಟಿನಾಕ್ರಾಂತವಿಧಿವಿಷ್ಣುಶಿವಾರ್ಚಿತಾಂ ॥ 31 ॥ ಗುರುಭಾರ್ಗವಕರ್ಣಾಂತಾಂ ಸೋಮಸೂರ್ಯಾಗ್ನಿಲೋಚನಾಂ । ಇಡಾಪಿಂಗಲಸೌಷುಮ್ಣ ವಾಮನಾಸಾಪುಟಾನ್ವಿತಾಂ ॥ 32 ॥ ಸಂಧ್ಯಾದ್ವಿರೋಷ್ಠಪುಟಿತಾಂ ಲಸದ್ವಾಗ್ಭವಜಿಹ್ವಿಕಾಂ । ಸಂಧ್ಯಾಸೌ ದ್ಯುಮಣೇಃ ಕಂಠಲಸದ್ಬಾಹುಸಮನ್ವಿತಾಂ ॥ 33 ॥ ಪರ್ಜನ್ಯಹೃದಯಾಸಕ್ತವಸುಸುಸ್ತನಮಂಡಲಾಂ । ಆಕಾಶೋದರವಿತ್ರಸ್ತನಾಭ್ಯವಾಂತರದೇಶಿಕಾಂ ॥ 34 ॥ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯಾಖ್ಯಜಘನಾಮಿಂದ್ರಾಣೀಕಟಿಸಂಜ್ಞಿಕಾಂ । ಊರೂ ಮಲಯಮೇರುಭ್ಯಾಂ ಶೋಭಮಾನಾಂ ಸುರದ್ವಿಷಂ ॥ 35 ॥ ಜಾನುನೀ ಜಹ್ನುಕುಶಿಕೌ ವೈಶ್ವದೇವಲಸದ್ಭುಜಾಂ । ಅಯನದ್ವಯಜಂಘಾದ್ಯಸುರಾದ್ಯಪಿತೃಸಂಜ್ಞಿಕಾಂ ॥ 36 ॥ ಪದಾಂಘ್ರಿನಖರೋಮಾಲಿಭೂತಲದ್ರುಮಲಾಂಛಿತಾಂ । ಗ್ರಹರಾಶ್ಯರ್ಕ್ಷದೇವರ್ಷಿಮೂರ್ತಿಂ ಚ ಪರಸಂಜ್ಞಿಕಾಂ ॥ 37 ॥ ತಿಥಿಮಾಸರ್ತುವರ್ಷಾಖ್ಯಸುಕೇತುನಿಮಿಷಾತ್ಮಿಕಾಂ । ಅಹೋರಾತ್ರಾರ್ಧಮಾಸಾಖ್ಯಾಮಾರ್ಯಾಂ ಚಂದ್ರಮಸಾತ್ಮಿಕಾಂ ॥ 38 ॥ ಮಾಯಾಕಲ್ಪಿತವೈಚಿತ್ರ್ಯಸಂಧ್ಯಾಚ್ಛಾದನಸಂವೃತಾಂ । ಜ್ವಲತ್ಕಾಲಾನಲಪ್ರಖ್ಯಾಂ ತಡಿತ್ಕೋಟಿಸಮಪ್ರಭಾಂ ॥ 39 ॥ ಕೋಟಿಸೂರ್ಯಪ್ರತೀಕಾಶಾಂ ಚಂದ್ರಕೋಟಿಸುಶೀತಲಾಂ । ಸುಧಾಮಂಡಲಮಧ್ಯಸ್ಥಾಂ ಸಾಂದ್ರಾನಂದಾಮೃತಾತ್ಮಿಕಾಂ ॥ 40 ॥ ವಾಗತೀತಾಂ ಮನೋರಮ್ಯಾಂ ವರದಾಂ ವೇದಮಾತರಂ । ಚರಾಚರಮಯೀಂ ನಿತ್ಯಾಂ ಬ್ರಹ್ಮಾಕ್ಷರಸಮನ್ವಿತಾಂ ॥ 41 ॥ ಧ್ಯಾತ್ವಾ ಸ್ವಾತ್ಮನ್ಯಭೇದೇನ ಬ್ರಹ್ಮಪಂಜರಮಾರಭೇತ್ । ಪಂಜರಸ್ಯ ಋಷಿಶ್ಚಾಹಂ ಛಂದೋ ವಿಕೃತಿರುಚ್ಯತೇ ॥ 42 ॥ ದೇವತಾ ಚ ಪರೋ ಹಂಸಃ ಪರಬ್ರಹ್ಮಾಧಿದೇವತಾ । ಪ್ರಣವೋ ಬೀಜಶಕ್ತಿಃ ಸ್ಯಾದೋಂ ಕೀಲಕಮುದಾಹೃತಂ ॥ 43 ॥ ತತ್ತತ್ತ್ವಂ ಧೀಮಹಿ ಕ್ಷೇತ್ರಂ ಧಿಯೋಽಸ್ತ್ರಂ ಯಃ ಪರಂ ಪದಂ । ಮಂತ್ರಮಾಪೋ ಜ್ಯೋತಿರಿತಿ ಯೋನಿರ್ಹಂಸಃ ಸವೇಧಕಂ ॥ 44 ॥ ವಿನಿಯೋಗಸ್ತು ಸಿದ್ಧ್ಯರ್ಥಂ ಪುರುಷಾರ್ಥಚತುಷ್ಟಯೇ । ತತಸ್ತೈರಂಗಷಟ್ಕಂ ಸ್ಯಾತ್ತೈರೇವ ವ್ಯಾಪಕತ್ರಯಂ ॥ 45 ॥ ಪೂರ್ವೋಕ್ತದೇವತಾಂ ಧ್ಯಾಯೇತ್ಸಾಕಾರಗುಣಸಮ್ಯುತಾಂ । ಪಂಚವಕ್ತ್ರಾಂ ದಶಭುಜಾಂ ತ್ರಿಪಂಚನಯನೈರ್ಯುತಾಂ ॥ 46 ॥ ಮುಕ್ತಾವಿದ್ರುಮಸೌವರ್ಣಾಮೋಷಧೀಶಸಮಾನನಾಂ । ವಾಣೀಂ ಪರಾಂ ರಮಾಂ ಮಾಯಾಂ ಚಾಮರೈರ್ದರ್ಪಣೈರ್ಯುತಾಂ ॥ 47 ॥ ಷಡಂಗದೇವತಾಮಂತ್ರೈ ರೂಪಾದ್ಯವಯವಾತ್ಮಿಕಾಂ । ಮೃಗೇಂದ್ರವೃಷಪಕ್ಷೀಂದ್ರಮೃಗಹಂಸಾಸನಸ್ಥಿತಾಂ ॥ 48 ॥ ಅರ್ಧೇಂದುಬದ್ಧಮುಕುಟಕಿರೀಟಮಣಿಕುಂಡಲಾಂ । ರತ್ನತಾಟಂಕಮಾಂಗಲ್ಯಪರಗ್ರೈವೇಯನೂಪುರಾಂ ॥ 49 ॥ ಅಂಗುಲೀಯಕಕೇಯೂರಕಂಕಣಾದ್ಯೈರಲಂಕೃತಾಂ । ದಿವ್ಯಸ್ರಗ್ವಸ್ತ್ರಸಂಛನ್ನರವಿಮಂಡಲಮಧ್ಯಗಾಂ ॥ 50 ॥ ವರಾಽಭಯಾಬ್ಜಯುಗಲಾಂ ಶಂಖಚಕ್ರಗದಾಂಕುಶಾಂ । ಶುಭ್ರಂ ಕಪಾಲಂ ದಧತೀಂ ವಹಂತೀಮಕ್ಷಮಾಲಿಕಾಂ ॥ 51 ॥ ಗಾಯತ್ರೀಂ ವರದಾಂ ದೇವೀಂ ಸಾವಿತ್ರೀಂ ವೇದಮಾತರಂ । ಆದಿತ್ಯಪಥಗಾಂ ದೇವೀಂ ಸ್ಮರೇದ್ಬ್ರಹ್ಮಸ್ವರೂಪಿಣೀಂ ॥ 52 ॥ ವಿಚಿತ್ರಮಂತ್ರಜನನೀಂ ಸ್ಮರೇದ್ವಿದ್ಯಾಂ ಸರಸ್ವತೀಂ । ತ್ರಿಪದಾ ಋಙ್ಮಯೀ ಪೂರ್ವಾ ಮುಖೀ ಬ್ರಹ್ಮಾಸ್ತ್ರಸಂಜ್ಞಿಕಾ ॥ 53 ॥ ಚತುರ್ವಿಂಶತಿತತ್ತ್ವಾಖ್ಯಾ ಪಾತು ಪ್ರಾಚೀಂ ದಿಶಂ ಮಮ । ಚತುಷ್ಪಾದಾ ಯಜುರ್ಬ್ರಹ್ಮದಂಡಾಖ್ಯಾ ಪಾತು ದಕ್ಷಿಣಾ ॥ 54 ॥ ಷಟ್ತ್ರಿಂಶತ್ತತ್ತ್ವಯುಕ್ತಾ ಸಾ ಪಾತು ಮೇ ದಕ್ಷಿಣಾಂ ದಿಶಂ । ಪ್ರತ್ಯಙ್ಮುಖೀ ಪಂಚಪದೀ ಪಂಚಾಶತ್ತತ್ತ್ವರೂಪಿಣೀ ॥ 55 ॥ ಪಾತು ಪ್ರತೀಚೀಮನಿಶಂ ಸಾಮಬ್ರಹ್ಮಶಿರೋಂಕಿತಾ । ಸೌಮ್ಯಾ ಬ್ರಹ್ಮಸ್ವರೂಪಾಖ್ಯಾ ಸಾಥರ್ವಾಂಗಿರಸಾತ್ಮಿಕಾ ॥ 56 ॥ ಉದೀಚೀಂ ಷಟ್ಪದಾ ಪಾತು ಚತುಃಷಷ್ಟಿಕಲಾತ್ಮಿಕಾ । ಪಂಚಾಶತ್ತತ್ತ್ವರಚಿತಾ ಭವಪಾದಾ ಶತಾಕ್ಷರೀ ॥ 57 ॥ ವ್ಯೋಮಾಖ್ಯಾ ಪಾತು ಮೇ ಚೋರ್ಧ್ವಂ ದಿಶಂ ವೇದಾಂಗಸಂಸ್ಥಿತಾ । ವಿದ್ಯುನ್ನಿಭಾ ಬ್ರಹ್ಮಸಂಜ್ಞಾ ಮೃಗಾರೂಢಾ ಚತುರ್ಭುಜಾ ॥ 58 ॥ ಚಾಪೇಷುಚರ್ಮಾಸಿಧರಾ ಪಾತು ಮೇ ಪಾವಕೀಂ ದಿಶಂ । ಬ್ರಾಹ್ಮೀ ಕುಮಾರೀ ಗಾಯತ್ರೀ ರಕ್ತಾಂಗೀ ಹಂಸವಾಹಿನೀ ॥ 59 ॥ ಬಿಭ್ರತ್ಕಮಂಡಲ್ವಕ್ಷಸ್ರಕ್ಸ್ರುವಾನ್ಮೇ ಪಾತು ನೈರೃತೀಂ । ಚತುರ್ಭುಜಾ ವೇದಮಾತಾ ಶುಕ್ಲಾಂಗೀ ವೃಷವಾಹಿನೀ ॥ 60 ॥ ವರಾಽಭಯಕಪಾಲಾಕ್ಷಸ್ರಗ್ವಿಣೀ ಪಾತು ಮಾರುತೀಂ । ಶ್ಯಾಮಾ ಸರಸ್ವತೀ ವೃದ್ಧಾ ವೈಷ್ಣವೀ ಗರುಡಾಸನಾ ॥ 61 ॥ ಶಂಖಾರಾಬ್ಜಾಭಯಕರಾ ಪಾತು ಶೈವೀಂ ದಿಶಂ ಮಮ । ಚತುರ್ಭುಜಾ ವೇದಮಾತಾ ಗೌರಾಂಗೀ ಸಿಂಹವಾಹನಾ ॥ 62 ॥ ವರಾಭಯಾಬ್ಜಯುಗಲೈರ್ಭುಜೈಃ ಪಾತ್ವಧರಾಂ ದಿಶಂ । ತತ್ತತ್ಪಾರ್ಶ್ವಸ್ಥಿತಾಃ ಸ್ವಸ್ವವಾಹನಾಯುಧಭೂಷಣಾಃ ॥ 63 ॥ ಸ್ವಸ್ವದಿಕ್ಷು ಸ್ಥಿತಾಃ ಪಾಂತು ಗ್ರಹಶಕ್ತ್ಯಂಗದೇವತಾಃ । ಮಂತ್ರಾಧಿದೇವತಾರೂಪಾ ಮುದ್ರಾಧಿಷ್ಠಾನದೇವತಾಃ ॥ 64 ॥ ವ್ಯಾಪಕತ್ವೇನ ಪಾತ್ವಸ್ಮಾನಾಪಹೃತ್ತಲಮಸ್ತಕೀ । ತತ್ಪದಂ ಮೇ ಶಿರಃ ಪಾತು ಫಾಲಂ ಮೇ ಸವಿತುಃಪದಂ ॥ 65 ॥ ವರೇಣ್ಯಂ ಮೇ ದೃಶೌ ಪಾತು ಶ್ರುತಿಂ ಭರ್ಗಃ ಸದಾ ಮಮ । ಘ್ರಾಣಂ ದೇವಸ್ಯ ಮೇ ಪಾತು ಪಾತು ಧೀಮಹಿ ಮೇ ಮುಖಂ ॥ 66 ॥ ಜಿಹ್ವಾಂ ಮಮ ಧಿಯಃ ಪಾತು ಕಂಠಂ ಮೇ ಪಾತು ಯಃಪದಂ । ನಃ ಪದಂ ಪಾತು ಮೇ ಸ್ಕಂಧೌ ಭುಜೌ ಪಾತು ಪ್ರಚೋದಯಾತ್ ॥ 67 ॥ ಕರೌ ಮೇ ಚ ಪರಃ ಪಾತು ಪಾದೌ ಮೇ ರಜಸೋಽವತು । ಸಾ ಮೇ ನಾಭಿಂ ಸದಾ ಪಾತು ಕಟಿಂ ವೈ ಪಾತುಮೇವದೋಂ ॥ 68 ॥ ಓಮಾಪಃ ಸಕ್ಥಿನೀ ಪಾತು ಗುಹ್ಯಂ ಜ್ಯೋತಿಃ ಸದಾ ಮಮ । ಊರೂ ಮಮ ರಸಃ ಪಾತು ಜಾನುನೀ ಅಮೃತಂ ಮಮ ॥ 69 ॥ ಜಂಘೇ ಬ್ರಹ್ಮಪದಂ ಪಾತು ಗುಲ್ಫೌ ಭೂಃ ಪಾತು ಮೇ ಸದಾ । ಪಾದೌ ಮಮ ಭುವಃ ಪಾತು ಸುವಃ ಪಾತ್ವಖಿಲಂ ವಪುಃ ॥ 70 ॥ ರೋಮಾಣಿ ಮೇ ಮಹಃ ಪಾತು ಲೋಮಕಂ ಪಾತು ಮೇ ಜನಃ । ಪ್ರಾಣಾಂಶ್ಚ ಧಾತುತತ್ತ್ವಾನಿ ತದೀಶಃ ಪಾತು ಮೇ ತಪಃ ॥ 71 ॥ ಸತ್ಯಂ ಪಾತು ಮಮಾಯೂಂಷಿ ಹಂಸೋ ವೃದ್ಧಿಂ ಚ ಪಾತು ಮೇ । ಶುಚಿಷತ್ಪಾತು ಮೇ ಶುಕ್ರಂ ವಸುಃ ಪಾತು ಶ್ರಿಯಂ ಮಮ ॥ 72 ॥ ಮತಿಂ ಪಾತ್ವಂತರಿಕ್ಷಸದ್ಧೋತಾ ದಾನಂ ಚ ಪಾತು ಮೇ । ವೇದಿಷತ್ಪಾತು ಮೇ ವಿದ್ಯಾಮತಿಥಿಃ ಪಾತು ಮೇ ಗೃಹಂ ॥ 73 ॥ ಧರ್ಮಂ ದುರೋಣಸತ್ಪಾತು ನೃಷತ್ಪಾತು ವಧೂಂ ಮಮ । ವರಸತ್ಪಾತು ಮೇ ಮಾಯಾಽಮೃತಸತ್ಪಾತು ಮೇ ಸುತಾನ್ ॥ 74 ॥ ವ್ಯೋಮಸತ್ಪಾತು ಮೇ ಬಂಧೂನ್ ಭ್ರಾತೄನಬ್ಜಶ್ಚ ಪಾತು ಮೇ । ಪಶೂನ್ಮೇ ಪಾತು ಗೋಜಾಶ್ಚ ಋತಜಾಃ ಪಾತು ಮೇ ಭುವಂ ॥ 75 ॥ ಸರ್ವಂ ಮೇ ಅದ್ರಿಜಾ ಪಾತು ಯಾನಂ ಮೇ ಪಾತ್ವೃತಂ ಸದಾ । ಮಮ ಸರ್ವಂ ಬೃಹತ್ಪಾತು ವಿಭುರೋಂ ಪಾತು ಸರ್ವದಾ ॥ 76 ॥ ಅನುಕ್ತಮಥ ಯತ್ಸ್ಥಾನಂ ಶರೀರಾಂತರ್ಬಹಿಶ್ಚ ಯತ್ । ತತ್ಸರ್ವಂ ಪಾತು ಮೇ ನಿತ್ಯಂ ಹಂಸಃ ಸೋಽಹಮಹರ್ನಿಶಂ ॥ 77 ॥ ಇದಂ ತು ಕಥಿತಂ ಸಮ್ಯಙ್ಮಯಾ ತೇ ಬ್ರಹ್ಮಪಂಜರಂ । ಸಂಧ್ಯಯೋಃ ಪ್ರತ್ಯಹಂ ಭಕ್ತ್ಯಾ ಜಪಕಾಲೇ ವಿಶೇಷತಃ ॥ 78 ॥ ಧಾರಯೇದ್ದ್ವಿಜವರ್ಯೋ ಯಃ ಶ್ರಾವಯೇದ್ವಾ ಸಮಾಹಿತಃ । ಸ ವಿಷ್ಣುಃ ಸ ಶಿವಃ ಸೋಽಹಂ ಸೋಽಕ್ಷರಃ ಸ ವಿರಾಟ್ ಸ್ವರಾಟ್ ॥ 79 ॥ ಶತಾಕ್ಷರಾತ್ಮಕಂ ದೇವ್ಯಾ ನಾಮಾಷ್ಟಾವಿಂಶತಿಃ ಶತಂ । ಶೃಣು ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ತತ್ಸರ್ವಮತಿ ಗುಹ್ಯಂ ಸನಾತನಂ ॥ 80 ॥ ಭೂತಿದಾ ಭುವನಾ ವಾಣೀ ವಸುಧಾ ಸುಮನಾ ಮಹೀ । ತುರ್ಯಾ ಶೋಭಾ ದ್ವಿಜಪ್ರೀತಾ ಕಾಮಧುಕ್ ಭಕ್ತಸಿದ್ಧಿದಾ ॥ 81 ॥ ವಿಶ್ವಾ ಚ ವಿಜಯಾ ವೇದ್ಯಾ ಸಂಧ್ಯಾ ಬ್ರಾಹ್ಮೀ ಸರಸ್ವತೀ । ಹರಿಣೀ ಜನನೀ ನಂದಾ ಸವಿಸರ್ಗಾ ತಪಸ್ವಿನೀ ॥ 82 ॥ ಪಯಸ್ವಿನೀ ಸತೀ ತ್ಯಾಗಾ ಚೈಂದವೀ ಸತ್ಯವೀ ರಸಾ । ಶೈವೀ ಲಾಸ್ಯಪ್ರಿಯಾ ತುಷ್ಟಾ ಜಪ್ಯಾ ಸತ್ಯಾ ಸತೀ ಧ್ರುವಾ ॥ 83 ॥ ಭಕ್ತವಶ್ಯಾ ಚ ಗಾಯತ್ರೀ ಭೀಮಾ ವಿಷ್ಣುಪ್ರಿಯಾ ಜಯಾ । ವಿಶ್ವಾ ತುರ್ಯಾ ಪರಾ ರೇಚ್ಯಾ ನಿರ್ಘೃಣೀ ಯಮಿನೀ ಭವಾ ॥ 84 ॥ ಗೋವೇದ್ಯಾ ಚ ಜರಿಷ್ಠಾ ಚ ಸ್ಕಂದಿನೀ ಧೀರ್ಮತಿರ್ಹಿಮಾ । ಅನಂತಾ ರವಿಮಧ್ಯಸ್ಥಾ ಸಾವಿತ್ರೀ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೀ ತ್ರಯೀ ॥ 85 ॥ ಅಪರ್ಣಾ ಚಂಡಿಕಾ ಧ್ಯೇಯಾ ಮನುಶ್ರೇಷ್ಠಾ ಚ ಸಾತ್ವಿಕೀ । ಭೀಷಣಾ ಯೋಗಿನೀ ಪಕ್ಷೀ ನದೀ ಪ್ರಜ್ಞಾ ಚ ಚೋದಿನೀ ॥ 86 ॥ ಧನಿನೀ ಯಾಮಿನೀ ಪದ್ಮಾ ರೋಹಿಣೀ ರಮಣೀ ಋಷಿಃ । ಬ್ರಹ್ಮಿಷ್ಠಾ ಭಕ್ತಿಗಮ್ಯಾ ಚ ಕಾಮದಾ ಬಲದಾ ವಸುಃ ॥ 87 ॥ ಆದ್ಯಾ ವರ್ಣಮಯೀ ಹೃದ್ಯಾ ಲಕ್ಷ್ಮೀಃ ಶಾಂತಾ ರಮಾಽಚ್ಯುತಾ । ಸೇನಾಮುಖೀ ಸಾಮಮಯೀ ಬಹುಲಾ ದೋಷವರ್ಜಿತಾ ॥ 88 ॥ ಸರ್ವಕಾಮದುಘಾ ಸೋಮೋದ್ಭವಾಽಹಂಕಾರವರ್ಜಿತಾ । ತತ್ಪರಾ ಸುಖದಾ ಸಿದ್ಧಿಃ ವೇದ್ಯಾ ಪೂಜ್ಯಾ ಪ್ರಸಾದಿನೀ ॥ 89 ॥ ವಿಪ್ರಪ್ರಸಾದಿನೀ ಪೂಜ್ಯಾ ವಿಶ್ವವಂದ್ಯಾ ವಿನೋದಿನೀ । ದ್ವಿಪದಾ ಚ ಚತುಷ್ಪಾದಾ ತ್ರಿಪದಾ ಚೈವ ಷಟ್ಪದಾ ॥ 90 ॥ ಅಷ್ಟಾಪದೀ ನವಪದೀ ಸಾ ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷರಾತ್ಮಿಕಾ । ಅಮೋಘಫಲದಾಽನಾದಿಃ ಸರ್ವಾ ಸರ್ವಾಂಗಸುಂದರೀ ॥ 91 ॥ ಶರ್ವಾಣೀ ವೈಷ್ಣವೀ ಚಂದ್ರಚೂಡಾ ತ್ರಿಣಯನಾ ಕ್ಷಮಾ । ವಿಶ್ವಮಾತಾ ತ್ರಯೀಸಾರಾ ತ್ರಿಕಾಲಜ್ಞಾನರೂಪಿಣೀ ॥ 92 ॥ ಚಂದ್ರಮಂಡಲಮಧ್ಯಸ್ಥಾ ಭಕ್ತಪಾಪವಿನಾಶಿನೀ । ವರದಾ ಛಂದಸಾಂ ಮಾತಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ್ಯಪದದಾಯಿನೀ ॥ 93 ॥ ಯ ಇದಂ ಪರಮಂ ಗುಹ್ಯಂ ಸಾವಿತ್ರೀಮಂತ್ರಪಂಜರಂ । ನಾಮಾಷ್ಟವಿಂಶತಿಶತಂ ಶೃಣುಯಾಚ್ಛ್ರಾವಯೇತ್ಪಠೇತ್ ॥ 94 ॥ ಮರ್ತ್ಯಾನಾಮಮೃತತ್ತ್ವಾಯ ಭೀತಾನಾಮಭಯಾಯ ಚ । ಮೋಕ್ಷಾಯ ಚ ಮುಮುಕ್ಷೂಣಾಂ ಶ್ರೀಕಾಮಾನಾಂ ಶ್ರಿಯೇ ಸದಾ ॥ 95 ॥ ವಿಜಯಾಯ ಯುಯುತ್ಸೂನಾಂ ವ್ಯಾಧಿತಾನಾಮರೋಗಕೃತ್ । ವಶ್ಯಾಯ ವಶ್ಯಕಾಮಾನಾಂ ವಿದ್ಯಾಯೈ ವೇದಕಾಮಿನಾಂ ॥ 96 ॥ ದ್ರವಿಣಾಯ ದರಿದ್ರಾಣಾಂ ಪಾಪಿನಾಂ ಪಾಪಶಾಂತಯೇ । ವಾದಿನಾಂ ವಾದವಿಜಯೇ ಕವೀನಾಂ ಕವಿತಾಪ್ರದಂ ॥ 97 ॥ ಅನ್ನಾಯ ಕ್ಷುಧಿತಾನಾಂ ಚ ಸ್ವರ್ಗಾಯ ಸ್ವರ್ಗಮಿಚ್ಛತಾಂ । ಪಶುಭ್ಯಃ ಪಶುಕಾಮಾನಾಂ ಪುತ್ರೇಭ್ಯಃ ಪುತ್ರಕಾಂಕ್ಷಿಣಾಂ ॥ 98 ॥ ಕ್ಲೇಶಿನಾಂ ಶೋಕಶಾಂತ್ಯರ್ಥಂ ನೃಣಾಂ ಶತ್ರುಭಯಾಯ ಚ । ರಾಜವಶ್ಯಾಯ ದ್ರಷ್ಟವ್ಯಂ ಪಂಜರಂ ನೃಪಸೇವಿನಾಂ ॥ 99 ॥ ಭಕ್ತ್ಯರ್ಥಂ ವಿಷ್ಣುಭಕ್ತಾನಾಂ ವಿಷ್ಣೋಃ ಸರ್ವಾಂತರಾತ್ಮನಿ । ನಾಯಕಂ ವಿಧಿಸೃಷ್ಟಾನಾಂ ಶಾಂತಯೇ ಭವತಿ ಧ್ರುವಂ ॥ 100 ॥ ನಿಃಸ್ಪೃಹಾಣಾಂ ನೃಣಾಂ ಮುಕ್ತಿಃ ಶಾಶ್ವತೀ ಭವತೀ ಧ್ರುವಂ । ಜಪ್ಯಂ ತ್ರಿವರ್ಗಸಮ್ಯುಕ್ತಂ ಗೃಹಸ್ಥೇನ ವಿಶೇಷತಃ ॥ 101 ॥ ಮುನೀನಾಂ ಜ್ಞಾನಸಿದ್ಧ್ಯರ್ಥಂ ಯತೀನಾಂ ಮೋಕ್ಷಸಿದ್ಧಯೇ । ಉದ್ಯಂತಂ ಚಂದ್ರಕಿರಣಮುಪಸ್ಥಾಯ ಕೃತಾಂಜಲಿಃ ॥ 102 ॥ ಕಾನನೇ ವಾ ಸ್ವಭವನೇ ತಿಷ್ಠಂಛುದ್ಧೋ ಜಪೇದಿದಂ । ಸರ್ವಾನ್ಕಾಮಾನವಾಪ್ನೋತಿ ತಥೈವ ಶಿವಸನ್ನಿಧೌ ॥ 103 ॥ ಮಮ ಪ್ರೀತಿಕರಂ ದಿವ್ಯಂ ವಿಷ್ಣುಭಕ್ತಿವಿವರ್ಧನಂ । ಜ್ವರಾರ್ತಾನಾಂ ಕುಶಾಗ್ರೇಣ ಮಾರ್ಜಯೇತ್ಕುಷ್ಠರೋಗಿಣಾಂ ॥ 104 ॥ ಮೃಗಮಂಗಂ ಯಥಾಲಿಂಗಂ ಕವಚೇನ ತು ಸಾಧಕಃ । ಮಂಡಲೇನ ವಿಶುದ್ಧ್ಯೇತ ಸರ್ವರೋಗೈರ್ನ ಸಂಶಯಃ ॥ 105 ॥ ಮೃತಪ್ರಜಾ ಚ ಯಾ ನಾರೀ ಜನ್ಮವಂಧ್ಯಾ ತಥೈವ ಚ । ಕನ್ಯಾದಿವಂಧ್ಯಾ ಯಾ ನಾರೀ ತಾಸಾಮಂಗಂ ಪ್ರಮಾರ್ಜಯೇತ್ ॥ 106 ॥ ತಾಸ್ತಾಃ ಸಂವತ್ಸರಾದರ್ವಾಗ್ಧ್ರಿಯೇಯುರ್ಗರ್ಭಮುತ್ತಮಂ । ಪತಿವಿದ್ವೇಷಿಣೀ ಯಾ ಸ್ತ್ರೀ ಅಂಗಂ ತಸ್ಯಾಃ ಪ್ರಮಾರ್ಜಯೇತ್ ॥ 107 ॥ ತಮೇವ ಭಜತೇ ಸಾ ಸ್ತ್ರೀ ಪತಿಂ ಕಾಮವಶಂ ನಯೇತ್ । ಅಶ್ವತ್ಥೇ ರಾಜವಶ್ಯಾರ್ಥಂ ಬಿಲ್ವಮೂಲೇ ಸುರೂಪಭಾಕ್ ॥ 108 ॥ ಪಾಲಾಶಮೂಲೇ ವಿದ್ಯಾರ್ಥೀ ತೇಜಸ್ವ್ಯಭಿಮುಖೋ ರವೇಃ । ಕನ್ಯಾರ್ಥೀ ಚಂಡಿಕಾಗೇಹೇ ಜಪೇಚ್ಛತ್ರುಭಯಾಯ ಚ ॥ 109 ॥ ಶ್ರೀಕಾಮೋ ವಿಷ್ಣುಗೇಹೇ ಚ ಉದ್ಯಾನೇ ಸ್ತ್ರೀರ್ವಶೀ ಭವೇತ್ । ಆರೋಗ್ಯಾರ್ಥೇ ಸ್ವಗೇಹೇ ಚ ಮೋಕ್ಷಾರ್ಥೀ ಶೈಲಮಸ್ತಕೇ ॥ 110 ॥ ಸರ್ವಕಾಮೋ ವಿಷ್ಣುಗೇಹೇ ಮೋಕ್ಷಾರ್ಥೀ ಯತ್ರ ಕುತ್ರಚಿತ್ । ಜಪಾರಂಭೇ ತು ಹೃದಯಂ ಜಪಾಂತೇ ಕವಚಂ ಪಠೇತ್ ॥ 111 ॥ ಕಿಮತ್ರ ಬಹುನೋಕ್ತೇನ ಶೃಣು ನಾರದ ತತ್ತ್ವತಃ । ಯಂ ಯಂ ಚಿಂತಯತೇ ನಿತ್ಯಂ ತಂ ತಂ ಪ್ರಾಪ್ನೋತಿ ನಿಶ್ಚಿತಂ ॥ 112 ॥ ಇತಿ ಶ್ರೀಮದ್ವಸಿಷ್ಠಸಂಹಿತಾಯಾಂ ಬ್ರಹ್ಮನಾರದಸಂವಾದೇ ಶ್ರೀ ಗಾಯತ್ರೀ ಪಂಜರ ಸ್ತೋತ್ರಂ ।