కావలసిన సామాన్లు – - దర్భలు - నల్లనువ్వులు - తడిపిన తెల్ల బియ్యం - చెంబులో మంచినీరు (అర్ఘ్య పాత్ర) - పంచపాత్ర (ఆచమన పాత్ర, ఉద్ధరిణి, అరివేణం) - తర్పణం విడవడానికి పళ్ళెం - చిటికెడు గంధం - కూర్చోవడానికి ఆసనం యజ్ఞోపవీతం ధరించు విధానములు - సవ్యం – మామూలుగా ఎడమ భుజం మీదుగా కుడి నడుముకు వచ్చేది. - నివీతీ – దండలాగా మెడలో నుండి పొట్ట మీదకు వేసుకునేది. - ప్రాచీనావీతీ – కుడి భుజం మీదుగా ఎడమ నడుముకు వచ్చేది. శివాయ గురవే నమః । శుచిః – (తలమీద నీళ్ళను జల్లుకోండి) అపవిత్రః పవిత్రోవా సర్వావస్థాం గతోఽపి వా యః స్మరేత్ పుండరీకాక్షం స బాహ్యాభ్యంతరః శుచిః ॥ పుండరీకాక్ష పుండరీకాక్ష పుండరీకాక్ష ॥ ప్రార్థనా – (నమస్కారం చేస్తూ ఇవి చదవండి) శుక్లాంబరధరం విష్ణుం శశివర్ణం చతుర్భుజం ప్రసన్నవదనం ధ్యాయేత్ సర్వ విఘ్నోపశాంతయే ॥ వక్రతుండ మహాకాయ కోటిసూర్యసమప్రభ । నిర్విఘ్నం కురు మే దేవ సర్వకార్యేషు సర్వదా ॥ ఓం శ్రీ మహాగణాధిపతయే నమః । ఆచమ్య – (ఆచమనం చేయండి) ఓం కేశవాయ స్వాహా । ఓం నారాయణాయ స్వాహా । ఓం మాధవాయ స్వాహా । ఓం గోవిందాయ నమః । ఓం విష్ణవే నమః । ఓం మధుసూదనాయ నమః । ఓం త్రివిక్రమాయ నమః । ఓం వామనాయ నమః । ఓం శ్రీధరాయ నమః । ఓం హృషీకేశాయ నమః । ఓం పద్మనాభాయ నమః । ఓం దామోదరాయ నమః । ఓం సంకర్షణాయ నమః । ఓం వాసుదేవాయ నమః । ఓం ప్రద్యుమ్నాయ నమః । ఓం అనిరుద్ధాయ నమః । ఓం పురుషోత్తమాయ నమః । ఓం అథోక్షజాయ నమః । ఓం నారసింహాయ నమః । ఓం అచ్యుతాయ నమః । ఓం జనార్దనాయ నమః । ఓం ఉపేంద్రాయ నమః । ఓం హరయే నమః । ఓం శ్రీ కృష్ణాయ నమః । పవిత్రం – ఓం పవిత్రవన్తః పరివాజమాసతే పితైషాం ప్రత్నో అభి రక్షతి వ్రతమ్ । మహస్సముద్రం వరుణస్తిరో దధే ధీరా ఇచ్ఛేకుర్ధరుణేష్వారభమ్ ॥ పవిత్రం తే వితతం బ్రహ్మణస్పతే ప్రభుర్గాత్రాణి పర్యేషి విశ్వతః । అతప్తతనూర్న తదామో అశ్నుతే శృతాస ఇద్వహన్తస్తత్సమాశత ॥ పవిత్రం ధృత్వా ॥ (పవిత్రం ధరించండి) భూతోచ్ఛాటనం – ఉత్తిష్ఠన్తు భూతపిశాచాః ఏతే భూమిభారకాః । ఏతేషామవిరోధేన బ్రహ్మకర్మ సమారభే ॥ (కుడి చేతిలో అక్షతలు తీసుకొని పై శ్లోకం చదువుతూ వాసన చూసి మీ ఎడమ వైపు నుండి వెనకకు వేయండి) ప్రాణాయామం – ఓం భూః । ఓం భువః । ఓం సువః । ఓం మహః । ఓం జనః । ఓం తపః । ఓం సత్యం । తత్సవితుర్వరేణ్యం భర్గో దేవస్య ధీమహి । ధియో యో నః ప్రచోదయాత్ । ఓమాపో జ్యోతీ రసోమృతం బ్రహ్మ భూర్భువస్సువరోమ్ । (మూడు సార్లు అనులోమ-విలోమ ప్రాణాయామం చేయండి) సంకల్పం – (అక్షతలు చేతిలో పట్టుకోండి) శ్రీ గోవింద గోవింద గోవింద । శ్రీమహావిష్ణోరాజ్ఞయా ప్రవర్తమానస్య అద్య బ్రహ్మణః ద్వితీయ పరార్థే శ్వేతవరాహ కల్పే వైవస్వత మన్వంతరే కలియుగే ప్రథమపాదే జంబూద్వీపే భారతవర్షే భరతఖండే మేరోః దక్షిణ దిగ్భాగే శ్రీశైలస్య ___ ప్రదేశే ___, ___ నద్యోః మధ్యే పుణ్యప్రదేశే సమస్త దేవతా బ్రాహ్మణ ఆచార్య హరి హర గురు చరణ సన్నిధౌ అస్మిన్ వర్తమనే వ్యావహరిక చాంద్రమానేన శ్రీ ____ నామ సంవత్సరే ___ అయనే ___ ఋతౌ ___ మాసే ___ పక్షే ___ తిథౌ ___ వాసరే శ్రీవిష్ణు నక్షత్రే శ్రీవిష్ణు యోగే శ్రీవిష్ణు కరణ ఏవం గుణ విశేషణ విశిష్టాయాం పుణ్యతిథౌ ॥ ప్రాచీనావీతీ ॥ అస్మత్ పితౄనుద్దిశ్య అస్మత్ పితౄణాం పుణ్యలోకావాప్త్యర్థం పితృ తర్పణం కరిష్యే ॥ సవ్యం ॥ (నీరు తీసుకుని అక్షింతలు అరివేణం లో విడవండి) నమస్కారం – (నమస్కారం చేయండి) ఈశానః పితృరూపేణ మహాదేవో మహేశ్వరః । ప్రీయతాం భగవానీశః పరమాత్మా సదాశివః ॥ 1 దేవతాభ్యః పితృభ్యశ్చ మహాయోగిభ్య ఏవ చ । నమస్స్వాహాయై స్వధాయై నిత్యమేవ నమో నమః ॥ 2 మన్త్రమధ్యే క్రియామధ్యే విష్ణోస్స్మరణ పూర్వకం । యత్కించిత్క్రియతే కర్మ తత్కోటి గుణితం భవేత్ ॥ 3 విష్ణుర్విష్ణుర్విష్ణుః ॥ (దక్షిణం వైపు తిరగి కూర్చోండి) అర్ఘ్యపాత్ర – అర్ఘ్యపాత్రయోః అమీగంధాః । (అర్ఘ్యపాత్రలో గంధం వేయండి) పుష్పార్థా ఇమే అక్షతాః । (అర్ఘ్యపాత్రలో అక్షతలు వేయండి) అమీ కుశాః । (అర్ఘ్యపాత్రలో ఒక దర్భ వేయండి) ॥ సవ్యం ॥ నమస్కృత్య । ఓం ఆయంతు నః పితరస్సోమ్యాసోగ్నిష్వాత్తాః పథిభిర్దేవ యానైః । అస్మిన్ యజ్ఞే స్వధయా మదం త్వధి బృవంతు తే అవంత్వ స్మాన్ ॥ ఇదం పితృభ్యో నమో అస్త్వద్య యే పూర్వాసో య ఉపరాస ఈయుః । యే పార్థివే రజస్యా నిషత్తా యే వా నూనం సువృజనాసు విక్షు ॥ పితృదేవతాభ్యో నమః । ఓం ఆగచ్ఛంతు మే పితర ఇమం గృహ్ణంతు జలాంజలిమ్ । (పళ్ళెంలో ఒక దర్భ పెట్టండి) ॥ ప్రాచీనావీతీ ॥ సకలోపచారార్థే తిలాన్ సమర్పయామి । (నల్లనువ్వులు పళ్ళెంలోని దర్భ మీద వేయండి) పిత్రాది తర్పణం । (కుడి బొటన వేలికి నల్లనువ్వులు అద్దుకుని పితృతీర్థముగా మూడేసిసార్లు నీరు విడవండి. బ్రాహ్మణులకు – శర్మాణం, క్షత్రియులకు – వర్మాణం, వైశ్యులకు – గుప్తం ) (గతించిన వారికి మాత్రమే చేయండి. సజీవులకు చేయవద్దు.) ॥ ప్రాచీనావీతీ ॥ [తండ్రిగారు] అస్మత్ పితరం __(గోత్రం)__ గోత్రం __(మనిషి పేరు)__ శర్మాణం* వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [తండ్రియొక్క తండ్రిగారు] అస్మత్ పితామహం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* రుద్రరూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [తండ్రియొక్క తండ్రిగారి తండ్రిగారు] అస్మత్ ప్రపితామహం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* ఆదిత్యరూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [తల్లిగారు] అస్మత్ మాతరం ___ గోత్రాం ___ దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [తండ్రియొక్క తల్లిగారు] అస్మత్ పితామహీం ___ గోత్రాం ___ దాం రుద్రరూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [తండ్రియొక్క తండ్రిగారి తల్లిగారు] అస్మత్ ప్రపితామహీం ___ గోత్రాం ___ దాం ఆదిత్యరూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [తండ్రియొక్క మారు భార్య (సవతితల్లి)] ( సవతితల్లి ఉండి గతించినట్లైతేనే ఇది చేయండి) అస్మత్ సాపత్నీమాతరం ___ గోత్రాం ___ దాం వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [తల్లియొక్క తండ్రిగారు] అస్మత్ మాతామహం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [తల్లియొక్క తండ్రిగారి తండ్రిగారు] అస్మత్ మాతుః పితామహం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* రుద్రరూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [తల్లియొక్క తండ్రిగారి తండ్రిగారికి తండ్రిగారు] అస్మత్ మాతుః ప్రపితామహం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* ఆదిత్యరూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [తల్లియొక్క తల్లిగారు] అస్మత్ మాతామహీం ___ గోత్రాం ___ దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [తల్లియొక్క తల్లిగారి అత్తగారు (తల్లిగారి నాయనమ్మ)] అస్మత్ మాతుః పితామహీం ___ గోత్రాం ___ దాం రుద్రరూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [తల్లియొక్క తల్లిగారి అత్తగారి అత్తగారు (తల్లిగారి తాతమ్మ)] అస్మత్ మాతుః ప్రపితామహీం ___ గోత్రాం ___ దాం ఆదిత్యరూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । (ఈ క్రింది తర్పణలు వివాహం జరిగినవాళ్ళు మాత్రమే గతించినవారికి మాత్రమే ఇవ్వవలెను. సజీవులకు ఇవ్వరాదు) [భార్య] అస్మత్ ఆత్మపత్నీం ___ గోత్రాం ___ దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [కుమారుడు] అస్మత్ సుతం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [సోదరుడు] అస్మత్ భ్రాతరం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [పెదతండ్రి(జ్యేష్ఠ)/పినతండ్రి(కనిష్ఠ)] అస్మత్ జ్యేష్ఠ/కనిష్ఠ పితృవ్యం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [మేనమామ] అస్మత్ మాతులం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [కూతురు] అస్మత్ దుహితరం ___ గోత్రాం ___ దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [తోబుట్టువు] అస్మత్ భగినీం ___ గోత్రాం ___ దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [కూతురి కోడుకు (మనుమడు)] అస్మత్ దౌహిత్రం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [మేనల్లుడు] అస్మత్ భగినేయకం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [మేనత్త] అస్మత్ పితృష్వసారం ___ గోత్రాం ___ దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [పెదతల్లి(జ్యేష్ఠ)/పినతల్లి(కనిష్ఠ)] అస్మత్ జ్యేష్ఠ/కనిష్ఠ మాతృష్వసారం ___ గోత్రాం ___ దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [అల్లుడు] అస్మత్ జామాతరం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [తోబుట్టువు భర్త] అస్మత్ భావుకం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [కోడలు] అస్మత్ స్నుషాం ___ గోత్రం ___ దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [భార్యయొక్క తండ్రిగారు] అస్మత్ శ్వశురం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [భార్యయొక్క తల్లిగారు] అస్మత్ శ్వశ్రూం ___ గోత్రాం ___ దాం వసురూపాం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [బావమరుదులు] అస్మత్ స్యాలకం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [ఆచార్యుడు] అస్మత్ స్వామినం/ఆచార్యం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [బ్రహ్మోపదేశం చేసిన గురువుగారు] అస్మత్ గురుం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । [తర్పణ కోరినవారు] అస్మత్ రిక్థినం ___ గోత్రం ___ శర్మాణం* వసురూపం స్వధా నమస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి । పితృదేవతాభ్యో నమః । సుప్రీతో భవతు । కుశోదకం – ॥ ప్రాచీనావీతీ ॥ ఏషాన్నమాతా న పితా న బన్ధుః నాన్య గోత్రిణః । తే సర్వే తృప్తిమాయాన్తు మయోత్సృష్టైః కుశోదకైః ॥ తృప్యత తృప్యత తృప్యత తృప్యత తృప్యత । (కొన్ని నువ్వులు, పళ్ళెం లోని దర్భ చేతిలోకి తీసుకుని చెంబులోని నీరు పితృతీర్థంగా పళ్ళెంలో విడవండి. దర్భ కూడా విడిచిపెట్టి చేతికి నువ్వులు లేకుండా శుభ్రం చేసుకోండి). నిష్పీడనోదకం – ॥ నివీతీ ॥ యేకే చాస్మత్కులేజాతాః అపుత్రాః గోత్రిణో మృతాః । తే గృహ్ణన్తు మయా దత్తం వస్త్రనిష్పీడనోదకమ్ । (జంధ్యము దండలావేసుకొని బ్రహ్మముడులమీద నీరుపోసి తడిపి పిండి కళ్ళకు అద్దుకోండి) సమర్పణం – ॥ సవ్యం ॥ కాయేన వాచా మనసైన్ద్రియైర్వా బుద్ధ్యాత్మనా వా ప్రకృతేస్స్వభావాత్ । కరోమి యద్యత్సకలం పరస్మై నారాయణాయేతి సమర్పయామి ॥ నమో బ్రహ్మణ్యదేవాయ గో బ్రాహ్మణ హితాయ చ । జగద్ధితాయ కృష్ణాయ గోవిందాయ నమో నమః ॥ పవిత్రం విసృజ్య । ఓం శాంతిః శాంతిః శాంతిః । ఓం తత్సత్ బ్రహ్మార్పణమస్తు ।