Haindavam Logo - Lord Ganesha
Haindavam
📍
Font Size:

Purushottama Sahasranama Stotram

viniyogaḥ – purāṇapuruṣo viṣṇuḥ puruṣottama ucyate । nāmnāṃ sahasraṃ vakṣyāmi tasya bhāgavatoddhṛtam ॥ 1 ॥ yasya prasādādvāgīśāḥ prajeśā vibhavonnatāḥ । kṣudrā api bhavaṃtyāśu śrīkṛṣṇaṃ taṃ nato'smyaham ॥ 2 ॥ anaṃtā eva kṛṣṇasya līlā nāmapravartikāḥ । uktā bhāgavate gūhāḥ prakaṭā api kutracit ॥ 3 ॥ atastāni pravakṣyāmi nāmāni muravairiṇaḥ । sahasraṃ yaistu paṭhitaiḥ paṭhitaṃ syācchukāmṛtam ॥ 4 ॥ kṛṣṇanāmasahasrasya ṛṣiragnirnirūpitaḥ । gāyatrī ca tathā chaṃdo devatā puruṣottamaḥ ॥ 5 ॥ viniyogaḥ samasteṣu puruṣārtheṣu vai mataḥ । bījaṃ bhaktapriyaḥ śaktiḥ satyavāgucyate hariḥ ॥ 6 ॥ bhaktoddharaṇayatnastu maṃtro'tra paramo mataḥ । avatāritabhaktāṃśaḥ kīlakaṃ parikīrtitam ॥ 7 ॥ astraṃ sarvasamarthaśca goviṃdaḥ kavacaṃ matam । puruṣo dhyānamatroktaḥ siddhiḥ śaraṇasaṃsmṛtiḥ ॥ 8 ॥ adhikāralīlā – śrīkṛṣṇaḥ saccidānaṃdo nityalīlāvinodakṛt । sarvāgamavinodī ca lakṣmīśaḥ puruṣottamaḥ ॥ 9 ॥ ādikālaḥ sarvakālaḥ kālātmā māyayāvṛtaḥ । bhaktoddhāraprayatnātmā jagatkartā jaganmayaḥ ॥ 10 ॥ nāmalīlāparo viṣṇurvyāsātmā śukamokṣadaḥ । vyāpivaikuṃṭhadātā ca śrīmadbhāgavatāgamaḥ ॥ 11 ॥ śukavāgamṛtābdhīṃduḥ śaunakādyakhileṣṭadaḥ । bhaktipravartakastrātā vyāsaciṃtāvināśakaḥ ॥ 12 ॥ sarvasiddhāṃtavāgātmā nāradādyakhileṣṭadaḥ । aṃtarātmā dhyānagamyo bhaktiratnapradāyakaḥ ॥ 13 ॥ muktopasṛpyaḥ pūrṇātmā muktānāṃ rativardhanaḥ । bhaktakāryaikanirato drauṇyastravinivārakaḥ ॥ 14 ॥ bhaktasmayapraṇetā ca bhaktavākparipālakaḥ । brahmaṇyadevo dharmātmā bhaktānāṃ ca parīkṣakaḥ ॥ 15 ॥ āsannahitakartā ca māyāhitakaraḥ prabhuḥ । uttarāprāṇadātā ca brahmāstravinivārakaḥ ॥ 16 ॥ sarvataḥ pāṇavapatiḥ parīkṣicchuddhikāraṇam । gūhātmā sarvavedeṣu bhaktaikahṛdayaṃgamaḥ ॥ 17 ॥ kuṃtīstutyaḥ prasannātmā paramādbhutakāryakṛt । bhīṣmamuktipradaḥ svāmī bhaktamohanivārakaḥ ॥ 18 ॥ sarvāvasthāsu saṃsevyaḥ samaḥ sukhahitapradaḥ । kṛtakṛtyaḥ sarvasākṣī bhaktastrīrativardhanaḥ ॥ 19 ॥ sarvasaubhāgyanilayaḥ paramāścaryarūpadhṛk । ananyapuruṣasvāmī dvārakābhāgyabhājanam ॥ 20 ॥ bījasaṃskārakartā ca parīkṣijjānapoṣakaḥ । sarvatrapūrṇaguṇakaḥ sarvabhūṣaṇabhūṣitaḥ ॥ 21 ॥ sarvalakṣaṇadātā ca dhṛtarāṣṭravimuktidaḥ । sanmārgarakṣako nityaṃ viduraprītipūrakaḥ ॥ 22 ॥ līlāvyāmohakartā ca kāladharmapravartakaḥ । pāṇavānāṃ mokṣadātā parīkṣidbhāgyavardhanaḥ ॥ 23 ॥ kalinigrahakartā ca dharmādīnāṃ ca poṣakaḥ । satsaṃgajānahetuśca śrībhāgavatakāraṇam ॥ 24 ॥ prākṛtādṛṣṭamārgaśca coṃtinued jñāna-sādhana-līlā śrotavyaḥ sakalāgamaiḥ । kīrtitavyaḥ śuddhabhāvaiḥ smartavyaścātmavittamaiḥ ॥ 25 ॥ anekamārgakartā ca nānāvidhagatipradaḥ । puruṣaḥ sakalādhāraḥ sattvaikanilayātmabhūḥ ॥ 26 ॥ sarvadhyeyo yogagamyo bhaktyā grāhyaḥ surapriyaḥ । janmādisārthakakṛtirlīlākartā patiḥ satām ॥ 27 ॥ ādikartā tattvakartā sarvakartā viśāradaḥ । nānāvatārakartā ca brahmāvirbhāvakāraṇam ॥ 28 ॥ daśalīlāvinodī ca nānāsṛṣṭipravartakaḥ । anekakalpakartā ca sarvadoṣavivarjitaḥ ॥ 29 ॥ sargalīlā – vairāgyahetustīrthātmā sarvatīrthaphalapradaḥ । tīrthaśuddhaikanilayaḥ svamārgaparipoṣakaḥ ॥ 30 ॥ tīrthakīrtirbhaktagamyo bhaktānuśayakāryakṛt । bhaktatulyaḥ sarvatulyaḥ svecchāsarvapravartakaḥ ॥ 31 ॥ guṇātīto'navadyātmā sargalīlāpravartakaḥ । sākṣātsarvajagatkartā mahadādipravartakaḥ ॥ 32 ॥ māyāpravartakaḥ sākṣī māyārativivardhanaḥ । ākāśātmā caturmūrtiścaturdhā bhūtabhāvanaḥ ॥ 33 ॥ rajaḥpravartako brahmā marīcyādipitāmahaḥ । vedakartā yajñakartā sarvakartā'mitātmakaḥ ॥ 34 ॥ anekasṛṣṭikartā ca daśadhāsṛṣṭikārakaḥ । yajñāṃgo yajñavārāho bhūdharo bhūmipālakaḥ ॥ 35 ॥ seturvidharaṇo jaitro hiraṇyākṣāṃtakaḥ suraḥ । ditikaśyapakāmaikahetusṛṣṭipravartakaḥ ॥ 36 ॥ devābhayapradātā ca vaikuṃṭhādhipatirmahān । sarvagarvaprahārī ca sanakādyakhilārthadaḥ ॥ 37 ॥ sarvāśvāsanakartā ca bhaktatulyāhavapradaḥ । kālalakṣaṇahetuśca sarvārthajñāpakaḥ paraḥ ॥ 38 ॥ bhaktonnatikaraḥ sarvaprakārasukhadāyakaḥ । nānāyuddhapraharaṇo brahmaśāpavimocakaḥ ॥ 39 ॥ puṣṭisargapraṇetā ca guṇasṛṣṭipravartakaḥ । kardameṣṭapradātā ca devahūtyakhilārthadaḥ ॥ 40 ॥ śuklanārāyaṇaḥ satyakāladharmapravartakaḥ । jñānāvatāraḥ śāṃtātmā kapilaḥ kālanāśakaḥ ॥ 41 ॥ triguṇādhipatiḥ sāṃkhyaśāstrakartā viśāradaḥ । sargadūṣaṇahārī ca puṣṭimokṣapravartakaḥ ॥ 42 ॥ laukikānaṃdadātā ca brahmānaṃdapravartakaḥ । bhaktisiddhāṃtavaktā ca saguṇajñānadīpakaḥ ॥ 43 ॥ ātmapradaḥ pūrṇakāmo yogātmā yogabhāvitaḥ । jīvanmuktipradaḥ śrīmānanyabhaktipravartakaḥ ॥ 44 ॥ kālasāmarthyadātā ca kāladoṣanivārakaḥ । garbhottamajñānadātā karmamārganiyāmakaḥ ॥ 45 ॥ sarvamārganirākartā bhaktimārgaikapoṣakaḥ । siddhihetuḥ sarvahetuḥ sarvāścaryaikakāraṇam ॥ 46 ॥ cetanācetanapatiḥ samudraparipūjitaḥ । sāṃkhyācāryastutaḥ siddhapūjitaḥ sarvapūjitaḥ ॥ 47 ॥ visargalīlā – visargakartā sarveśaḥ koṭisūryasamaprabhaḥ । anaṃtaguṇagaṃbhīro mahāpuruṣapūjitaḥ ॥ 48 ॥ anaṃtasukhadātā ca brahmakoṭiprajāpatiḥ । sudhākoṭisvāsthyahetuḥ kāmadhukkoṭikāmadaḥ ॥ 49 ॥ samudrakoṭigaṃbhīrastīrthakoṭisamāhvayaḥ । sumerukoṭiniṣkaṃpaḥ koṭibrahmāṃḍavigrahaḥ ॥ 50 ॥ koṭyaśvamedhapāpaghno vāyukoṭimahābalaḥ । koṭīṃdujagadānaṃdī śivakoṭiprasādakṛt ॥ 51 ॥ sarvasadguṇamāhātmyaḥ sarvasadguṇabhājanam । manvādiprerako dharmo yajñanārāyaṇaḥ paraḥ ॥ 52 ॥ ākūtisūnurdeveṃdro rucijanmā'bhayapradaḥ । dakṣiṇāpatirojasvī kriyāśaktiḥ parāyaṇaḥ ॥ 53 ॥ dattātreyo yogapatiryogamārgapravartakaḥ । anasūyāgarbharatnamṛṣivaṃśavivardhanaḥ ॥ 54 ॥ guṇatrayavibhāgajñaścaturvargaviśāradaḥ । nārāyaṇo dharmasūnurmūrtipuṇyayaśaskaraḥ ॥ 55 ॥ sahasrakavacacchedī tapaḥsāro narapriyaḥ । viśvānaṃdapradaḥ karmasākṣī bhāratapūjitaḥ ॥ 56 ॥ anaṃtādbhutamāhātmyo badarīsthānabhūṣaṇam । jitakāmo jitakrodho jitasaṃgo jiteṃdriyaḥ ॥ 57 ॥ urvaśīprabhavaḥ svargasukhadāyī sthitipradaḥ । amānī mānado goptā bhagavacchāstrabodhakaḥ ॥ 58 ॥ brahmādivaṃdyo haṃsaśrīrmāyāvaibhavakāraṇam । vividhānaṃtasargātmā viśvapūraṇatatparaḥ ॥ 59 ॥ yajñajīvanahetuśca yajñasvāmīṣṭabodhakaḥ । nānāsiddhāṃtagamyaśca saptataṃtuśca ṣaḍguṇaḥ ॥ 60 ॥ pratisargajagatkartā nānālīlāviśāradaḥ । dhruvapriyo dhruvasvāmī ciṃtitādhikadāyakaḥ ॥ 61 ॥ durlabhānaṃtaphalado dayānidhiramitrahā । aṃgasvāmī kṛpāsāro vainyo bhūminiyāmakaḥ ॥ 62 ॥ bhūmidogdhā prajāprāṇapālanaikaparāyaṇaḥ । yaśodātā jñānadātā sarvadharmapradarśakaḥ ॥ 63 ॥ puraṃjano jaganmitraṃ visargāṃtapradarśakaḥ । pracetasāṃ patiścitrabhaktiheturjanārdanaḥ ॥ 64 ॥ smṛtihetubrahmabhāvasāyujyādipradaḥ śubhaḥ । vijayī coṃtinued sthānalīlā sthitilīlābdhiracyuto vijayapradaḥ ॥ 65 ॥ svasāmarthyaprado bhaktakīrtiheturadhokṣajaḥ । priyavratapriyasvāmī svecchāvādaviśāradaḥ ॥ 66 ॥ saṃgyagamyaḥ svaprakāśaḥ sarvasaṃgavivarjitaḥ । icchāyāṃ ca samaryādastyāgamātropalaṃbhanaḥ ॥ 67 ॥ aciṃtyakāryakartā ca tarkāgocarakāryakṛt । śaṛṃgārarasamaryādā āgnīdhrarasabhājanam ॥ 68 ॥ nābhīṣṭapūrakaḥ karmamaryādādarśanotsukaḥ । sarvarūpo'dbhutatamo maryādāpuruṣottamaḥ ॥ 69 ॥ sarvarūpeṣu satyātmā kālasākṣī śaśiprabhaḥ । merudevīvrataphalamṛṣabho bhagalakṣaṇaḥ ॥ 70 ॥ jagatsaṃtarpako megharūpī deveṃdradarpahā । jayaṃtīpatiratyaṃtapramāṇāśeṣalaukikaḥ ॥ 71 ॥ śatadhānyastabhūtātmā śatānaṃdo guṇaprasūḥ । vaiṣṇavotpādanaparaḥ sarvadharmopadeśakaḥ ॥ 72 ॥ parahaṃsakriyāgoptā yogacaryāpradarśakaḥ । caturthāśramanirṇetā sadānaṃdaśarīravān ॥ 73 ॥ pradarśitānyadharmaśca bharatasvāmyapārakṛt । yathāvatkarmakartā ca saṃgāniṣṭapradarśakaḥ ॥ 74 ॥ āvaśyakapunarjanmakarmamārgapradarśakaḥ । yajñarūpamṛgaḥ śāṃtaḥ sahiṣṇuḥ satparākramaḥ ॥ 75 ॥ rahūgaṇagatijñaśca rahūgaṇavimocakaḥ । bhavāṭavītattvavaktā bahirmukhahite rataḥ ॥ 76 ॥ gayasvāmī sthānavaṃśakartā sthānavibhedakṛt । puruṣāvayavo bhūmiviśeṣavinirūpakaḥ ॥ 77 ॥ jaṃbūdvīpapatirmerunābhipadmaruhāśrayaḥ । nānāvibhūtilīlāḍhyo gaṃgotpattinidānakṛt ॥ 78 ॥ gaṃgāmāhātmyahetuśca gaṃgārūpo'tigūḍhakṛt । vaikuṃṭhadehahetvaṃbujanmakṛt sarvapāvanaḥ ॥ 79 ॥ śivasvāmī śivopāsyo gūḍhaḥ saṃkarṣaṇātmakaḥ । sthānarakṣārthamatsyādirūpaḥ sarvaikapūjitaḥ ॥ 80 ॥ upāsyanānārūpātmā jyotīrūpo gatipradaḥ । sūryanārāyaṇo vedakāṃtirujjvalaveṣadhṛk ॥ 81 ॥ haṃso'ṃtarikṣagamanaḥ sarvaprasavakāraṇam । ānaṃdakartā vasudo budho vākpatirujjvalaḥ ॥ 82 ॥ kālātmā kālakālaśca kālacchedakṛduttamaḥ । śiśumāraḥ sarvamūrtirādhidaivikarūpadhṛk ॥ 83 ॥ anaṃtasukhabhogāḍhyo vivaraiśvaryabhājanam । saṃkarṣaṇo daityapatiḥ sarvādhāro bṛhadvapuḥ ॥ 84 ॥ anaṃtanarakacchedī smṛtimātrārtināśanaḥ । sarvānugrahakartā ca coṃtinued poṣaṇa-puṣṭi-līlā maryādābhinnaśāstrakṛt ॥ 85 ॥ kālāṃtakabhayacchedī nāmasāmarthyarūpadhṛk । uddhārānarhagoptrātmā nāmādiprerakottamaḥ ॥ 86 ॥ ajāmilamahāduṣṭamocako'ghavimocakaḥ । dharmavaktā'kliṣṭavaktā viṣṇudharmasvarūpadhṛk ॥ 87 ॥ sanmārgaprerako dhartā tyāgaheturadhokṣajaḥ । vaikuṃṭhapuranetā ca dāsasaṃvṛddhikārakaḥ ॥ 88 ॥ dakṣaprasādakṛddhaṃsaguhyastutivibhāvanaḥ । svābhiprāyapravaktā ca muktajīvaprasūtikṛt ॥ 89 ॥ nāradapreraṇātmā ca haryaśvabrahmabhāvanaḥ । śabalāśvahito gūḍhavākyārthajñāpanakṣamaḥ ॥ 90 ॥ gūḍhārthajñāpanaḥ sarvamokṣānaṃdapratiṣṭhitaḥ । puṣṭiprarohahetuśca dāsaikajñātahṛdgataḥ ॥ 91 ॥ śāṃtikartā suhitakṛt strīprasūḥ sarvakāmadhuk । puṣṭivaṃśapraṇetā ca viśvarūpeṣṭadevatā ॥ 92 ॥ kavacātmā pālanātmā varmopacitikāraṇam । viśvarūpaśiraśchedī tvāṣṭrayajñavināśakaḥ ॥ 93 ॥ vṛtrasvāmī vṛtragamyo vṛtravrataparāyaṇaḥ । vṛtrakīrtirvṛtramokṣo maghavatprāṇarakṣakaḥ ॥ 94 ॥ aśvamedhahavirbhoktā deveṃdrāmīvanāśakaḥ । saṃsāramocakaścitraketubodhanatatparaḥ ॥ 95 ॥ maṃtrasiddhiḥ siddhihetuḥ susiddhiphaladāyakaḥ । mahādevatiraskartā bhaktyai pūrvārthanāśakaḥ ॥ 96 ॥ devabrāhmaṇavidveṣavaimukhyajñāpakaḥ śivaḥ । ādityo daityarājaśca mahatpatiraciṃtyakṛt ॥ 97 ॥ marutāṃ bhedakastrātā vratātmā puṃprasūtikṛt । ūtilīlā karmātmā vāsanātmā ca ūtilīlāparāyaṇaḥ ॥ 98 ॥ samadaityasuraḥ svātmā vaiṣamyajñānasaṃśrayaḥ । dehādyupādhirahitaḥ sarvajñaḥ sarvahetuvid ॥ 99 ॥ brahmavāksthāpanaparaḥ svajanmāvadhikāryakṛt । sadasadvāsanāhetustrisatyo bhaktamocakaḥ ॥ 100 ॥ hiraṇyakaśipudveṣī praviṣṭātmā'tibhīṣaṇaḥ । śāṃtijñānādihetuśca prahlādotpattikāraṇam ॥ 101 ॥ daityasiddhāṃtasadvaktā tapaḥsāra udāradhīḥ । daityahetuprakaṭano bhakticihnaprakāśakaḥ ॥ 102 ॥ saddveṣahetuḥ saddveṣavāsanātmā niraṃtaraḥ । naiṣṭhuryasīmā prahlādavatsalaḥ saṃgadoṣahā ॥ 103 ॥ mahānubhāvaḥ sākāraḥ sarvākāraḥ pramāṇabhūḥ । staṃbhaprasūtirnṛharirnṛsiṃho bhīmavikramaḥ ॥ 104 ॥ vikaṭāsyo lalajjihvo nakhaśastro javotkaṭaḥ । hiraṇyakaśipucchedī krūradaityanivārakaḥ ॥ 105 ॥ siṃhāsanasthaḥ krodhātmā lakṣmībhayavivardhanaḥ । brahmādyatyaṃtabhayabhūrapūrvāciṃtyarūpadhṛk ॥ 106 ॥ bhaktaikaśāṃtahṛdayo bhaktastutyaḥ stutipriyaḥ । bhaktāṃgalehanoddhūtakrodhapuṅjaḥ praśāṃtadhīḥ ॥ 107 ॥ smṛtimātrabhayatrātā brahmabuddhipradāyakaḥ । gorūpadhāryamṛtapāḥ śivakīrtivivardhanaḥ ॥ 108 ॥ dharmātmā sarvakarmātmā viśeṣātmā''śramaprabhuḥ । saṃsāramagnasvoddhartā sanmārgākhilatattvavāk ॥ 109 ॥ ācārātmā sadācāraḥ coṃtinued manvaṃtaralīlā manvaṃtaravibhāvanaḥ । smṛtyā'śeṣāśubhaharo gajeṃdrasmṛtikāraṇam ॥ 110 ॥ jātismaraṇahetvaikapūjābhaktisvarūpadaḥ । yajño bhayānmanutrātā vibhurbrahmavratāśrayaḥ ॥ 111 ॥ satyaseno duṣṭaghātī harirgajavimocakaḥ । vaikuṃṭho lokakartā ca ajito'mṛtakāraṇam ॥ 112 ॥ urukramo bhūmihartā sārvabhaumo balipriyaḥ । vibhuḥ sarvahitaikātmā viṣvaksenaḥ śivapriyaḥ ॥ 113 ॥ dharmaseturlokadhṛtiḥ sudhāmāṃtarapālakaḥ । upahartā yogapatirbṛhadbhānuḥ kriyāpatiḥ ॥ 114 ॥ caturdaśapramāṇātmā dharmo manvādibodhakaḥ । lakṣmībhogaikanilayo devamaṃtrapradāyakaḥ ॥ 115 ॥ daityavyāmohakaḥ sākṣādgaruḍaskaṃdhasaṃśrayaḥ । līlāmaṃdaradhārī ca daityavāsukipūjitaḥ ॥ 116 ॥ samudronmathanāyatto'vighnakartā svavākyakṛt । ādikūrmaḥ pavitrātmā maṃdarāgharṣaṇotsukaḥ ॥ 117 ॥ śvāsaijadabdhivārvīciḥ kalpāṃtāvadhikāryakṛt । caturdaśamahāratno lakṣmīsaubhāgyavardhanaḥ ॥ 118 ॥ dhanvaṃtariḥ sudhāhasto yajñabhoktā''rtināśanaḥ । āyurvedapraṇetā ca devadaityākhilārcitaḥ ॥ 119 ॥ buddhivyāmohako devakāryasādhanatatparaḥ । strīrūpo māyayā vaktā daityāṃtaḥkaraṇapriyaḥ ॥ 120 ॥ pāyitāmṛtadevāṃśo yuddhahetusmṛtipradaḥ । sumālimālivadhakṛnmālyavatprāṇahārakaḥ ॥ 121 ॥ kālanemiśiraśchedī daityayajñavināśakaḥ । iṃdrasāmarthyadātā ca daityaśeṣasthitipriyaḥ ॥ 122 ॥ śivavyāmohako māyī bhṛgumaṃtrasvaśaktidaḥ । balijīvanakartā ca svargaheturvratārcitaḥ ॥ 123 ॥ adityānaṃdakartā ca kaśyapāditisaṃbhavaḥ । upeṃdra iṃdrāvarajo vāmanabrahmarūpadhṛk ॥ 124 ॥ brahmādisevitavapuryajñapāvanatatparaḥ । yācñopadeśakartā ca jñāpitāśeṣasaṃsthitiḥ ॥ 125 ॥ satyārthaprerakaḥ sarvahartā garvavināśakaḥ । trivikramastrilokātmā viśvamūrtiḥ pṛthuśravāḥ ॥ 126 ॥ pāśabaddhabaliḥ sarvadaityapakṣopamardakaḥ । sutalasthāpitabaliḥ svargādhikasukhapradaḥ ॥ 127 ॥ karmasaṃpūrtikartā ca svargasaṃsthāpitāmaraḥ । jñātatrividhadharmātmā mahāmīno'bdhisaṃśrayaḥ ॥ 128 ॥ satyavratapriyo goptā matsyamūrtidhṛtaśrutiḥ । śaṛṃgabaddhadhṛtakṣoṇiḥ sarvārthajñāpako guruḥ ॥ 129 ॥ īśānukathālīlā – īśasevakalīlātmā sūryavaṃśapravartakaḥ । somavaṃśodbhavakaro manuputragatipradaḥ ॥ 130 ॥ aṃbarīṣapriyaḥ sādhurdurvāsogarvanāśakaḥ । brahmaśāpopasaṃhartā bhaktakīrtivivardhanaḥ ॥ 131 ॥ ikṣvākuvaṃśajanakaḥ sagarādyakhilārthadaḥ । bhagīrathamahāyatno gaṃgādhautāṃghripaṃkajaḥ ॥ 132 ॥ brahmasvāmī śivasvāmī sagarātmajamuktidaḥ । khaṭvāṃgamokṣahetuśca raghuvaṃśavivardhanaḥ ॥ 133 ॥ raghunātho rāmacaṃdro rāmabhadro raghupriyaḥ । anaṃtakīrtiḥ puṇyātmā puṇyaślokaikabhāskaraḥ ॥ 134 ॥ kośaleṃdraḥ pramāṇātmā sevyo daśarathātmajaḥ । lakṣmaṇo bharataścaiva śatrughno vyūhavigrahaḥ ॥ 135 ॥ viśvāmitrapriyo dāṃtastāḍakāvadhamokṣadaḥ । vāyavyāstrābdhinikṣiptamārīcaśca subāhuhā ॥ 136 ॥ vṛṣadhvajadhanurbhaṃgaprāptasītāmahotsavaḥ । sītāpatirbhṛgupatigarvaparvatanāśakaḥ ॥ 137 ॥ ayodhyāsthamahābhogayuktalakṣmīvinodavān । kaikeyīvākyakartā ca pitṛvākparipālakaḥ ॥ 138 ॥ vairāgyabodhako'nanyasāttvikasthānabodhakaḥ । ahalyāduḥkhahārī ca guhasvāmī salakṣmaṇaḥ ॥ 139 ॥ citrakūṭapriyasthāno daṃḍakāraṇyapāvanaḥ । śarabhaṃgasutīkṣṇādipūjito'gastyabhāgyabhūḥ ॥ 140 ॥ ṛṣisaṃprārthitakṛtirvirādhavadhapaṃḍitaḥ । chinnaśūrpaṇakhānāsaḥ kharadūṣaṇaghātakaḥ ॥ 141 ॥ ekabāṇahatānekasahasrabalarākṣasaḥ । mārīcaghātī niyatasītāsaṃbaṃdhaśobhitaḥ ॥ 142 ॥ sītāviyoganāṭyaśca jaṭāyurvadhamokṣadaḥ । śabarīpūjito bhaktahanumatpramukhāvṛtaḥ ॥ 143 ॥ duṃdubhyasthipraharaṇaḥ saptatālavibhedanaḥ । sugrīvarājyado vālighātī sāgaraśoṣaṇaḥ ॥ 144 ॥ setubaṃdhanakartā ca vibhīṣaṇahitapradaḥ । rāvaṇādiśiraśchedī rākṣasāghaughanāśakaḥ ॥ 145 ॥ sītā'bhayapradātā ca puṣpakāgamanotsukaḥ । ayodhyāpatiratyaṃtasarvalokasukhapradaḥ ॥ 146 ॥ mathurāpuranirmātā sukṛtajñasvarūpadaḥ । janakajñānagamyaśca ailāṃtaprakaṭaśrutiḥ ॥ 147 ॥ haihayāṃtakaro rāmo duṣṭakṣatravināśakaḥ । somavaṃśahitaikātmā yaduvaṃśavivardhanaḥ ॥ 148 ॥ nirodhalīlā – parabrahmāvataraṇaḥ keśavaḥ kleśanāśanaḥ । bhūmibhārāvataraṇo bhaktārthākhilamānasaḥ ॥ 149 ॥ sarvabhaktanirodhātmā līlānaṃtanirodhakṛt । bhūmiṣṭhaparamānaṃdo devakīśuddhikāraṇam ॥ 150 ॥ vasudevajñānaniṣṭhasamajīvanivārakaḥ । sarvavairāgyakaraṇasvalīlādhāraśodhakaḥ ॥ 151 ॥ māyājñāpanakartā ca śeṣasaṃbhārasaṃbhṛtiḥ । bhaktakleśaparijñātā tannivāraṇatatparaḥ ॥ 152 ॥ āviṣṭavasudevāṃśo devakīgarbhabhūṣaṇam । pūrṇatejomayaḥ pūrṇaḥ kaṃsādhṛṣyapratāpavān ॥ 153 ॥ vivekajñānadātā ca brahmādyakhilasaṃstutaḥ । satyo jagatkalpatarurnānārūpavimohanaḥ ॥ 154 ॥ bhaktimārgapratiṣṭhātā vidvanmohapravartakaḥ । mūlakālaguṇadraṣṭā nayanānaṃdabhājanam ॥ 155 ॥ vasudevasukhābdhiśca devakīnayanāmṛtam । pitṛmātṛstutaḥ pūrvasarvavṛttāṃtabodhakaḥ ॥ 156 ॥ gokulāgatilīlāptavasudevakarasthitiḥ । sarveśatvaprakaṭano māyāvyatyayakārakaḥ ॥ 157 ॥ jñānamohitaduṣṭeśaḥ prapaṃcāsmṛtikāraṇam । yaśodānaṃdano naṃdabhāgyabhūgokulotsavaḥ ॥ 158 ॥ naṃdapriyo naṃdasūnuryaśodāyāḥ stanaṃdhayaḥ । pūtanāsupayaḥpātā mugdhabhāvātisuṃdaraḥ ॥ 159 ॥ suṃdarīhṛdayānaṃdo gopīmaṃtrābhimaṃtritaḥ । gopālāścaryarasakṛt śakaṭāsurakhaṃḍanaḥ ॥ 160 ॥ naṃdavrajajanānaṃdī naṃdabhāgyamahodayaḥ । tṛṇāvartavadhotsāho yaśodājñānavigrahaḥ ॥ 161 ॥ balabhadrapriyaḥ kṛṣṇaḥ saṃkarṣaṇasahāyavān । rāmānujo vāsudevo goṣṭhāṃgaṇagatipriyaḥ ॥ 162 ॥ kiṃkiṇīravabhāvajño vatsapucchāvalaṃbanaḥ । navanītapriyo gopīmohasaṃsāranāśakaḥ ॥ 163 ॥ gopabālakabhāvajñaścauryavidyāviśāradaḥ । mṛtsnābhakṣaṇalīlāsyamāhātmyajñānadāyakaḥ ॥ 164 ॥ dharādroṇaprītikartā dadhibhāṃḍavibhedanaḥ । dāmodaro bhaktavaśyo yamalārjunabhaṃjanaḥ ॥ 165 ॥ bṛhadvanamahāścaryo vṛṃdāvanagatipriyaḥ । vatsaghātī bālakelirbakāsuraniṣūdanaḥ ॥ 166 ॥ araṇyabhoktā'pyathavā bālalīlāparāyaṇaḥ । protsāhajanakaścaivamaghāsuraniṣūdanaḥ ॥ 167 ॥ vyālamokṣapradaḥ puṣṭo brahmamohapravardhanaḥ । anaṃtamūrtiḥ sarvātmā jaṃgamasthāvarākṛtiḥ ॥ 168 ॥ brahmamohanakartā ca stutya ātmā sadāpriyaḥ । paugaṃḍalīlābhiratirgocāraṇaparāyaṇaḥ ॥ 169 ॥ vṛṃdāvanalatāgulmavṛkṣarūpanirūpakaḥ । nādabrahmaprakaṭano vayaḥpratikṛtisvanaḥ ॥ 170 ॥ barhinṛtyānukaraṇo gopālānukṛtisvanaḥ । sadācārapratiṣṭhātā balaśramanirākṛtiḥ ॥ 171 ॥ tarumūlakṛtāśeṣatalpaśāyī sakhistutaḥ । gopālasevitapadaḥ śrīlālitapadāṃbujaḥ ॥ 172 ॥ gopasaṃprārthitaphaladānanāśitadhenukaḥ । kālīyaphaṇimāṇikyaraṃjitaśrīpadāṃbujaḥ ॥ 173 ॥ dṛṣṭisaṅjīvitāśeṣagopagogopikāpriyaḥ । līlāsaṃpītadāvāgniḥ pralaṃbavadhapaṃḍitaḥ ॥ 174 ॥ dāvāgnyāvṛtagopāladṛṣṭyācchādanavahnipaḥ । varṣāśaradvibhūtiśrīrgopīkāmaprabodhakaḥ ॥ 175 ॥ gopīratnastutāśeṣaveṇuvādyaviśāradaḥ । kātyāyanīvratavyājasarvabhāvāśritāṃganaḥ ॥ 176 ॥ satsaṃgatistutivyājastutavṛṃdāvanāṃghripaḥ । gopakṣucchāṃtisaṃvyājaviprabhāryāprasādakṛt ॥ 177 ॥ hetuprāpteṃdrayāgasvakāryagosavabodhakaḥ । śailarūpakṛtāśeṣarasabhogasukhāvahaḥ ॥ 178 ॥ līlāgovardhanoddhārapālitasvavrajapriyaḥ । gopasvacchaṃdalīlārthagargavākyārthabodhakaḥ ॥ 179 ॥ iṃdradhenustutiprāptagoviṃdeṃdrābhidhānavān । vratādidharmasaṃsaktanaṃdakleśavināśakaḥ ॥ 180 ॥ naṃdādigopamātreṣṭavaikuṃṭhagatidāyakaḥ । veṇuvādasmarakṣobhamattagopīvimuktidaḥ ॥ 181 ॥ sarvabhāvaprāptagopīsukhasaṃvardhanakṣamaḥ । gopīgarvapraṇāśārthatirodhānasukhapradaḥ ॥ 182 ॥ kṛṣṇabhāvavyāptaviśvagopībhāvitaveṣadhṛk । rādhāviśeṣasaṃbhogaprāptadoṣanivārakaḥ ॥ 183 ॥ paramaprītisaṃgītasarvādbhutamahāguṇaḥ । mānāpanodanākraṃdagopīdṛṣṭimahotsavaḥ ॥ 184 ॥ gopikāvyāptasarvāṃgaḥ strīsaṃbhāṣāviśāradaḥ । rāsotsavamahāsaukhyagopīsaṃbhogasāgaraḥ ॥ 185 ॥ jalasthalarativyāptagopīdṛṣṭyabhipūjitaḥ । śāstrānapekṣakāmaikamuktidvāravivardhanaḥ ॥ 186 ॥ sudarśanamahāsarpagrastanaṃdavimocakaḥ । gītamohitagopīdhṛkṣaṃkhacūḍavināśakaḥ ॥ 187 ॥ guṇasaṃgītasaṃtuṣṭirgopīsaṃsāravismṛtiḥ । ariṣṭamathano daityabuddhivyāmohakārakaḥ ॥ 188 ॥ keśighātī nāradeṣṭo vyomāsuravināśakaḥ । akrūrabhaktisaṃrāddhapādareṇumahānidhiḥ ॥ 189 ॥ rathāvarohaśuddhātmā gopīmānasahārakaḥ । hradasaṃdarśitāśeṣavaikuṃṭhākrūrasaṃstutaḥ ॥ 190 ॥ mathurāgamanotsāho mathurābhāgyabhājanam । mathurānagarīśobhādarśanotsukamānasaḥ ॥ 191 ॥ duṣṭaraṃjakaghātī ca vāyakārcitavigrahaḥ । vastramālāsuśobhāṃgaḥ kubjālepanabhūṣitaḥ ॥ 192 ॥ kubjāsurūpakartā ca kubjārativarapradaḥ । prasādarūpasaṃtuṣṭaharakodaṃḍakhaṃḍanaḥ ॥ 193 ॥ śakalāhatakaṃsāptadhanūrakṣakasainikaḥ । jāgratsvapnabhayavyāptamṛtyulakṣaṇabodhakaḥ ॥ 194 ॥ mathurāmalla ojasvī mallayuddhaviśāradaḥ । sadyaḥ kuvalayāpīḍaghātī cāṇūramardanaḥ ॥ 195 ॥ līlāhatamahāmallaḥ śalatośalaghātakaḥ । kaṃsāṃtako jitāmitro vasudevavimocakaḥ ॥ 196 ॥ jñātatattvapitṛjñānamohanāmṛtavāṅmayaḥ । ugrasenapratiṣṭhātā yādavādhivināśakaḥ ॥ 197 ॥ naṃdādisāṃtvanakaro brahmacaryavrate sthitaḥ । guruśuśrūṣaṇaparo vidyāpāramiteśvaraḥ ॥ 198 ॥ sāṃdīpanimṛtāpatyadātā kālāṃtakādijit । gokulāśvāsanaparo yaśodānaṃdapoṣakaḥ ॥ 199 ॥ gopikāvirahavyājamanogatiratipradaḥ । samoddhavabhramaravāk gopikāmohanāśakaḥ ॥ 200 ॥ kubjāratiprado'krūrapavitrīkṛtabhūgṛhaḥ । pṛthāduḥkhapraṇetā ca pāṃḍavānāṃ sukhapradaḥ ॥ 201 ॥ daśamaskaṃdhottarārdhanāmāni nirodhalīlā jarāsaṃdhasamānītasainyaghātī vicārakaḥ । yavanavyāptamathurājanadattakuśasthaliḥ ॥ 202 ॥ dvārakādbhutanirmāṇavismāpitasurāsuraḥ । manuṣyamātrabhogārthabhūmyānīteṃdravaibhavaḥ ॥ 203 ॥ yavanavyāptamathurānirgamānaṃdavigrahaḥ । mucukuṃdamahābodhayavanaprāṇadarpahā ॥ 204 ॥ mucukuṃdastutāśeṣaguṇakarmamahodayaḥ । phalapradānasaṃtuṣṭirjanmāṃtaritamokṣadaḥ ॥ 205 ॥ śivabrāhmaṇavākyāptajayabhītivibhāvanaḥ । pravarṣaṇaprārthitāgnidānapuṇyamahotsavaḥ ॥ 206 ॥ rukmiṇīramaṇaḥ kāmapitā pradyumnabhāvanaḥ । syamaṃtakamaṇivyājaprāptajāṃbavatīpatiḥ ॥ 207 ॥ satyabhāmāprāṇapatiḥ kāliṃdīrativardhanaḥ । mitraviṃdāpatiḥ satyāpatirvṛṣaniṣūdanaḥ ॥ 208 ॥ bhadrāvāṃchitabhartā ca lakṣmaṇāvaraṇakṣamaḥ । iṃdrādiprārthitavadhanarakāsurasūdanaḥ ॥ 209 ॥ murāriḥ pīṭhahaṃtā ca tāmrādiprāṇahārakaḥ । ṣoḍaśastrīsahasreśaḥ chatrakuṃḍaladānakṛt ॥ 210 ॥ pārijātāpaharaṇo deveṃdramadanāśakaḥ । rukmiṇīsamasarvastrīsādhyabhogaratipradaḥ ॥ 211 ॥ rukmiṇīparihāsoktivāktirodhānakārakaḥ । putrapautramahābhāgyagṛhadharmapravartakaḥ ॥ 212 ॥ śaṃbarāṃtakasatputravivāhahatarukmikaḥ । uṣāpahṛtapautraśrīrbāṇabāhunivārakaḥ ॥ 213 ॥ śītajvarabhayavyāptajvarasaṃstutaṣaḍguṇaḥ । śaṃkarapratiyoddhā ca dvaṃdvayuddhaviśāradaḥ ॥ 214 ॥ nṛgapāpaprabhettā ca brahmasvaguṇadoṣadṛk । viṣṇubhaktivirodhaikabrahmasvavinivārakaḥ ॥ 215 ॥ balabhadrāhitaguṇo gokulaprītidāyakaḥ । gopīsnehaikanilayo gopīprāṇasthitipradaḥ ॥ 216 ॥ vākyātigāmiyamunāhalākarṣaṇavaibhavaḥ । pauṃḍrakatyājitaspardhaḥ kāśīrājavibhedanaḥ ॥ 217 ॥ kāśīnidāhakaraṇaḥ śivabhasmapradāyakaḥ । dvividaprāṇaghātī ca kauravākharvagarvanut ॥ 218 ॥ lāṃgalākṛṣṭanagarīsaṃvignākhilanāgaraḥ । prapannābhayadaḥ sāṃbaprāptasanmānabhājanam ॥ 219 ॥ nāradānviṣṭacaraṇo bhaktavikṣepanāśakaḥ । sadācāraikanilayaḥ sudharmādhyāsitāsanaḥ ॥ 220 ॥ jarāsaṃdhāvaruddhena vijñāpitanijaklamaḥ । maṃtryuddhavādivākyoktaprakāraikaparāyaṇaḥ ॥ 221 ॥ rājasūyādimakhakṛt saṃprārthitasahāyakṛt । iṃdraprasthaprayāṇārthamahatsaṃbhārasaṃbhṛtiḥ ॥ 222 ॥ jarāsaṃdhavadhavyājamocitāśeṣabhūmipaḥ । sanmārgabodhako yajñakṣitivāraṇatatparaḥ ॥ 223 ॥ śiśupālahativyājajayaśāpavimocakaḥ । duryodhanābhimānābdhiśoṣabāṇavṛkodaraḥ ॥ 224 ॥ mahādevavaraprāptapuraśālvavināśakaḥ । daṃtavaktravadhavyājavijayāghaughanāśakaḥ ॥ 225 ॥ vidūrathaprāṇahartā nyastaśastrāstravigrahaḥ । upadharmaviliptāṃgasūtaghātī varapradaḥ ॥ 226 ॥ balvalaprāṇaharaṇapālitarṣiśrutikriyaḥ । sarvatīrthāghanāśārthatīrthayātrāviśāradaḥ ॥ 227 ॥ jñānakriyāvibhedeṣṭaphalasādhanatatparaḥ । sārathyādikriyākartā bhaktavaśyatvabodhakaḥ ॥ 228 ॥ sudāmāraṃkabhāryārthabhūmyānīteṃdravaibhavaḥ । ravigrahanimittāptakurukṣetraikapāvanaḥ ॥ 229 ॥ nṛpagopīsamastastrīpāvanārthākhilakriyaḥ । ṛṣimārgapratiṣṭhātā vasudevamakhakriyaḥ ॥ 230 ॥ vasudevajñānadātā devakīputradāyakaḥ । arjunastrīpradātā ca bahulāśvasvarūpadaḥ ॥ 231 ॥ śrutadeveṣṭadātā ca sarvaśrutinirūpitaḥ । mahādevādyatiśreṣṭho bhaktilakṣaṇanirṇayaḥ ॥ 232 ॥ vṛkagrastaśivatrātā nānāvākyaviśāradaḥ । naragarvavināśārthahṛtabrāhmaṇabālakaḥ ॥ 233 ॥ lokālokaparasthānasthitabālakadāyakaḥ । dvārakāsthamahābhoganānāstrīrativardhanaḥ ॥ 234 ॥ manastirodhānakṛtavyagrastrīcittabhāvitaḥ । muktilīlā muktilīlāviharaṇo mauśalavyājasaṃhṛtiḥ ॥ 235 ॥ śrībhāgavatadharmādibodhako bhaktinītikṛt । uddhavajñānadātā ca paṃcaviṃśatidhā guruḥ ॥ 236 ॥ ācārabhaktimuktyādivaktā śabdodbhavasthitiḥ । haṃso dharmapravaktā ca sanakādyupadeśakṛt ॥ 237 ॥ bhaktisādhanavaktā ca yogasiddhipradāyakaḥ । nānāvibhūtivaktā ca śuddhadharmāvabodhakaḥ ॥ 238 ॥ mārgatrayavibhedātmā nānāśaṃkānivārakaḥ । bhikṣugītāpravaktā ca śuddhasāṃkhyapravartakaḥ ॥ 239 ॥ manoguṇaviśeṣātmā jñāpakoktapurūravāḥ । pūjāvidhipravaktā ca sarvasiddhāṃtabodhakaḥ ॥ 240 ॥ laghusvamārgavaktā ca svasthānagatibodhakaḥ । yādavāṃgopasaṃhartā sarvāścaryagatikriyaḥ ॥ 241 ॥ āśrayalīlā kāladharmavibhedārthavarṇanāśanatatparaḥ । buddho guptārthavaktā ca nānāśāstravidhāyakaḥ ॥ 242 ॥ naṣṭadharmamanuṣyādilakṣaṇajñāpanotsukaḥ । āśrayaikagatijñātā kalkiḥ kalimalāpahaḥ ॥ 243 ॥ śāstravairāgyasaṃbodho nānāpralayabodhakaḥ । viśeṣataḥ śukavyājaparīkṣijjñānabodhakaḥ ॥ 244 ॥ śukeṣṭagatirūpātmā parīkṣiddehamokṣadaḥ । śabdarūpo nādarūpo vedarūpo vibhedanaḥ ॥ 245 ॥ vyāsaḥ śākhāpravaktā ca purāṇārthapravartakaḥ । mārkaṃḍeyaprasannātmā vaṭapatrapuṭeśayaḥ ॥ 246 ॥ māyāvyāptamahāmohaduḥkhaśāṃtipravartakaḥ । mahādevasvarūpaśca bhaktidātā kṛpānidhiḥ ॥ 247 ॥ ādityāṃtargataḥ kālaḥ dvādaśātmā supūjitaḥ । śrībhāgavatarūpaśca sarvārthaphaladāyakaḥ ॥ 248 ॥ itīdaṃ kīrtanīyasya harernāmasahasrakam । paṃcasaptativistīrṇaṃ purāṇāṃtarabhāṣitam ॥ 249 ॥ ya etatprātarutthāya śraddhāvān susamāhitaḥ । japedarthāhitamatiḥ sa goviṃdapadaṃ labhet ॥ 250 ॥ sarvadharmavinirmuktaḥ sarvasādhanavarjitaḥ । etaddhāraṇamātreṇa kṛṣṇasya padavīṃ vrajet ॥ 251 ॥ haryāveśitacittena śrībhāgavatasāgarāt । samuddhṛtāni nāmāni ciṃtāmaṇinibhāni hi ॥ 252 ॥ kaṃṭhasthitānyarthadīptyā bādhaṃte'jñānajaṃ tamaḥ । bhaktiṃ śrīkṛṣṇadevasya sādhayaṃti viniścitam ॥ 253 ॥ kiṃbahūktena bhagavān nāmabhiḥ stutaṣaḍguṇaḥ । ātmabhāvaṃ nayatyāśu bhaktiṃ ca kurute dṛḍhām ॥ 254 ॥ yaḥ kṛṣṇabhaktimiha vāṃchati sādhanaughair- nāmāni bhāsurayaśāṃsi japetsa nityam । taṃ vai hariḥ svapuruṣaṃ kurute'tiśīghraṃ- ātmārpaṇaṃ samadhigacchati bhāvatuṣṭaḥ ॥ 255 ॥ śrīkṛṣṇa kṛṣṇasakha vṛṣṇivṛṣāvanidhrug- rājanyavaṃśadahanānapavargavīrya । goviṃda gopavanitāvrajabhṛtyagīta tīrthaśravaḥ śravaṇamaṃgala pāhi bhṛtyān ॥ 256 ॥ ॥ iti śrībhāgavatasārasamuccaye vaiśvānaroktaṃ śrīvallabhācāryaviracitaṃ śrīpuruṣottamasahasranāmastotraṃ saṃpūrṇam ॥

Recite with devotion and pure heart

Regular practice brings spiritual benefits