Haindavam
हैं
హై
Haindavam
ஹி
હિં
English
हिंदी
മലയാളം
తెలుగు
தமிழ்
ಕನ್ನಡ
📍
𖦏
Auto Detect Location
Font Size:
a
a
a
Purushottama Sahasranama Stotram
viniyogaḥ –
purāṇapuruṣo viṣṇuḥ puruṣottama ucyate ।
nāmnāṃ sahasraṃ vakṣyāmi tasya bhāgavatoddhṛtam ॥ 1 ॥
yasya prasādādvāgīśāḥ prajeśā vibhavonnatāḥ ।
kṣudrā api bhavaṃtyāśu śrīkṛṣṇaṃ taṃ nato'smyaham ॥ 2 ॥
anaṃtā eva kṛṣṇasya līlā nāmapravartikāḥ ।
uktā bhāgavate gūhāḥ prakaṭā api kutracit ॥ 3 ॥
atastāni pravakṣyāmi nāmāni muravairiṇaḥ ।
sahasraṃ yaistu paṭhitaiḥ paṭhitaṃ syācchukāmṛtam ॥ 4 ॥
kṛṣṇanāmasahasrasya ṛṣiragnirnirūpitaḥ ।
gāyatrī ca tathā chaṃdo devatā puruṣottamaḥ ॥ 5 ॥
viniyogaḥ samasteṣu puruṣārtheṣu vai mataḥ ।
bījaṃ bhaktapriyaḥ śaktiḥ satyavāgucyate hariḥ ॥ 6 ॥
bhaktoddharaṇayatnastu maṃtro'tra paramo mataḥ ।
avatāritabhaktāṃśaḥ kīlakaṃ parikīrtitam ॥ 7 ॥
astraṃ sarvasamarthaśca goviṃdaḥ kavacaṃ matam ।
puruṣo dhyānamatroktaḥ siddhiḥ śaraṇasaṃsmṛtiḥ ॥ 8 ॥
adhikāralīlā –
śrīkṛṣṇaḥ saccidānaṃdo nityalīlāvinodakṛt ।
sarvāgamavinodī ca lakṣmīśaḥ puruṣottamaḥ ॥ 9 ॥
ādikālaḥ sarvakālaḥ kālātmā māyayāvṛtaḥ ।
bhaktoddhāraprayatnātmā jagatkartā jaganmayaḥ ॥ 10 ॥
nāmalīlāparo viṣṇurvyāsātmā śukamokṣadaḥ ।
vyāpivaikuṃṭhadātā ca śrīmadbhāgavatāgamaḥ ॥ 11 ॥
śukavāgamṛtābdhīṃduḥ śaunakādyakhileṣṭadaḥ ।
bhaktipravartakastrātā vyāsaciṃtāvināśakaḥ ॥ 12 ॥
sarvasiddhāṃtavāgātmā nāradādyakhileṣṭadaḥ ।
aṃtarātmā dhyānagamyo bhaktiratnapradāyakaḥ ॥ 13 ॥
muktopasṛpyaḥ pūrṇātmā muktānāṃ rativardhanaḥ ।
bhaktakāryaikanirato drauṇyastravinivārakaḥ ॥ 14 ॥
bhaktasmayapraṇetā ca bhaktavākparipālakaḥ ।
brahmaṇyadevo dharmātmā bhaktānāṃ ca parīkṣakaḥ ॥ 15 ॥
āsannahitakartā ca māyāhitakaraḥ prabhuḥ ।
uttarāprāṇadātā ca brahmāstravinivārakaḥ ॥ 16 ॥
sarvataḥ pāṇavapatiḥ parīkṣicchuddhikāraṇam ।
gūhātmā sarvavedeṣu bhaktaikahṛdayaṃgamaḥ ॥ 17 ॥
kuṃtīstutyaḥ prasannātmā paramādbhutakāryakṛt ।
bhīṣmamuktipradaḥ svāmī bhaktamohanivārakaḥ ॥ 18 ॥
sarvāvasthāsu saṃsevyaḥ samaḥ sukhahitapradaḥ ।
kṛtakṛtyaḥ sarvasākṣī bhaktastrīrativardhanaḥ ॥ 19 ॥
sarvasaubhāgyanilayaḥ paramāścaryarūpadhṛk ।
ananyapuruṣasvāmī dvārakābhāgyabhājanam ॥ 20 ॥
bījasaṃskārakartā ca parīkṣijjānapoṣakaḥ ।
sarvatrapūrṇaguṇakaḥ sarvabhūṣaṇabhūṣitaḥ ॥ 21 ॥
sarvalakṣaṇadātā ca dhṛtarāṣṭravimuktidaḥ ।
sanmārgarakṣako nityaṃ viduraprītipūrakaḥ ॥ 22 ॥
līlāvyāmohakartā ca kāladharmapravartakaḥ ।
pāṇavānāṃ mokṣadātā parīkṣidbhāgyavardhanaḥ ॥ 23 ॥
kalinigrahakartā ca dharmādīnāṃ ca poṣakaḥ ।
satsaṃgajānahetuśca śrībhāgavatakāraṇam ॥ 24 ॥
prākṛtādṛṣṭamārgaśca coṃtinued
jñāna-sādhana-līlā śrotavyaḥ sakalāgamaiḥ ।
kīrtitavyaḥ śuddhabhāvaiḥ smartavyaścātmavittamaiḥ ॥ 25 ॥
anekamārgakartā ca nānāvidhagatipradaḥ ।
puruṣaḥ sakalādhāraḥ sattvaikanilayātmabhūḥ ॥ 26 ॥
sarvadhyeyo yogagamyo bhaktyā grāhyaḥ surapriyaḥ ।
janmādisārthakakṛtirlīlākartā patiḥ satām ॥ 27 ॥
ādikartā tattvakartā sarvakartā viśāradaḥ ।
nānāvatārakartā ca brahmāvirbhāvakāraṇam ॥ 28 ॥
daśalīlāvinodī ca nānāsṛṣṭipravartakaḥ ।
anekakalpakartā ca sarvadoṣavivarjitaḥ ॥ 29 ॥
sargalīlā –
vairāgyahetustīrthātmā sarvatīrthaphalapradaḥ ।
tīrthaśuddhaikanilayaḥ svamārgaparipoṣakaḥ ॥ 30 ॥
tīrthakīrtirbhaktagamyo bhaktānuśayakāryakṛt ।
bhaktatulyaḥ sarvatulyaḥ svecchāsarvapravartakaḥ ॥ 31 ॥
guṇātīto'navadyātmā sargalīlāpravartakaḥ ।
sākṣātsarvajagatkartā mahadādipravartakaḥ ॥ 32 ॥
māyāpravartakaḥ sākṣī māyārativivardhanaḥ ।
ākāśātmā caturmūrtiścaturdhā bhūtabhāvanaḥ ॥ 33 ॥
rajaḥpravartako brahmā marīcyādipitāmahaḥ ।
vedakartā yajñakartā sarvakartā'mitātmakaḥ ॥ 34 ॥
anekasṛṣṭikartā ca daśadhāsṛṣṭikārakaḥ ।
yajñāṃgo yajñavārāho bhūdharo bhūmipālakaḥ ॥ 35 ॥
seturvidharaṇo jaitro hiraṇyākṣāṃtakaḥ suraḥ ।
ditikaśyapakāmaikahetusṛṣṭipravartakaḥ ॥ 36 ॥
devābhayapradātā ca vaikuṃṭhādhipatirmahān ।
sarvagarvaprahārī ca sanakādyakhilārthadaḥ ॥ 37 ॥
sarvāśvāsanakartā ca bhaktatulyāhavapradaḥ ।
kālalakṣaṇahetuśca sarvārthajñāpakaḥ paraḥ ॥ 38 ॥
bhaktonnatikaraḥ sarvaprakārasukhadāyakaḥ ।
nānāyuddhapraharaṇo brahmaśāpavimocakaḥ ॥ 39 ॥
puṣṭisargapraṇetā ca guṇasṛṣṭipravartakaḥ ।
kardameṣṭapradātā ca devahūtyakhilārthadaḥ ॥ 40 ॥
śuklanārāyaṇaḥ satyakāladharmapravartakaḥ ।
jñānāvatāraḥ śāṃtātmā kapilaḥ kālanāśakaḥ ॥ 41 ॥
triguṇādhipatiḥ sāṃkhyaśāstrakartā viśāradaḥ ।
sargadūṣaṇahārī ca puṣṭimokṣapravartakaḥ ॥ 42 ॥
laukikānaṃdadātā ca brahmānaṃdapravartakaḥ ।
bhaktisiddhāṃtavaktā ca saguṇajñānadīpakaḥ ॥ 43 ॥
ātmapradaḥ pūrṇakāmo yogātmā yogabhāvitaḥ ।
jīvanmuktipradaḥ śrīmānanyabhaktipravartakaḥ ॥ 44 ॥
kālasāmarthyadātā ca kāladoṣanivārakaḥ ।
garbhottamajñānadātā karmamārganiyāmakaḥ ॥ 45 ॥
sarvamārganirākartā bhaktimārgaikapoṣakaḥ ।
siddhihetuḥ sarvahetuḥ sarvāścaryaikakāraṇam ॥ 46 ॥
cetanācetanapatiḥ samudraparipūjitaḥ ।
sāṃkhyācāryastutaḥ siddhapūjitaḥ sarvapūjitaḥ ॥ 47 ॥
visargalīlā –
visargakartā sarveśaḥ koṭisūryasamaprabhaḥ ।
anaṃtaguṇagaṃbhīro mahāpuruṣapūjitaḥ ॥ 48 ॥
anaṃtasukhadātā ca brahmakoṭiprajāpatiḥ ।
sudhākoṭisvāsthyahetuḥ kāmadhukkoṭikāmadaḥ ॥ 49 ॥
samudrakoṭigaṃbhīrastīrthakoṭisamāhvayaḥ ।
sumerukoṭiniṣkaṃpaḥ koṭibrahmāṃḍavigrahaḥ ॥ 50 ॥
koṭyaśvamedhapāpaghno vāyukoṭimahābalaḥ ।
koṭīṃdujagadānaṃdī śivakoṭiprasādakṛt ॥ 51 ॥
sarvasadguṇamāhātmyaḥ sarvasadguṇabhājanam ।
manvādiprerako dharmo yajñanārāyaṇaḥ paraḥ ॥ 52 ॥
ākūtisūnurdeveṃdro rucijanmā'bhayapradaḥ ।
dakṣiṇāpatirojasvī kriyāśaktiḥ parāyaṇaḥ ॥ 53 ॥
dattātreyo yogapatiryogamārgapravartakaḥ ।
anasūyāgarbharatnamṛṣivaṃśavivardhanaḥ ॥ 54 ॥
guṇatrayavibhāgajñaścaturvargaviśāradaḥ ।
nārāyaṇo dharmasūnurmūrtipuṇyayaśaskaraḥ ॥ 55 ॥
sahasrakavacacchedī tapaḥsāro narapriyaḥ ।
viśvānaṃdapradaḥ karmasākṣī bhāratapūjitaḥ ॥ 56 ॥
anaṃtādbhutamāhātmyo badarīsthānabhūṣaṇam ।
jitakāmo jitakrodho jitasaṃgo jiteṃdriyaḥ ॥ 57 ॥
urvaśīprabhavaḥ svargasukhadāyī sthitipradaḥ ।
amānī mānado goptā bhagavacchāstrabodhakaḥ ॥ 58 ॥
brahmādivaṃdyo haṃsaśrīrmāyāvaibhavakāraṇam ।
vividhānaṃtasargātmā viśvapūraṇatatparaḥ ॥ 59 ॥
yajñajīvanahetuśca yajñasvāmīṣṭabodhakaḥ ।
nānāsiddhāṃtagamyaśca saptataṃtuśca ṣaḍguṇaḥ ॥ 60 ॥
pratisargajagatkartā nānālīlāviśāradaḥ ।
dhruvapriyo dhruvasvāmī ciṃtitādhikadāyakaḥ ॥ 61 ॥
durlabhānaṃtaphalado dayānidhiramitrahā ।
aṃgasvāmī kṛpāsāro vainyo bhūminiyāmakaḥ ॥ 62 ॥
bhūmidogdhā prajāprāṇapālanaikaparāyaṇaḥ ।
yaśodātā jñānadātā sarvadharmapradarśakaḥ ॥ 63 ॥
puraṃjano jaganmitraṃ visargāṃtapradarśakaḥ ।
pracetasāṃ patiścitrabhaktiheturjanārdanaḥ ॥ 64 ॥
smṛtihetubrahmabhāvasāyujyādipradaḥ śubhaḥ ।
vijayī coṃtinued sthānalīlā sthitilīlābdhiracyuto vijayapradaḥ ॥ 65 ॥
svasāmarthyaprado bhaktakīrtiheturadhokṣajaḥ ।
priyavratapriyasvāmī svecchāvādaviśāradaḥ ॥ 66 ॥
saṃgyagamyaḥ svaprakāśaḥ sarvasaṃgavivarjitaḥ ।
icchāyāṃ ca samaryādastyāgamātropalaṃbhanaḥ ॥ 67 ॥
aciṃtyakāryakartā ca tarkāgocarakāryakṛt ।
śaṛṃgārarasamaryādā āgnīdhrarasabhājanam ॥ 68 ॥
nābhīṣṭapūrakaḥ karmamaryādādarśanotsukaḥ ।
sarvarūpo'dbhutatamo maryādāpuruṣottamaḥ ॥ 69 ॥
sarvarūpeṣu satyātmā kālasākṣī śaśiprabhaḥ ।
merudevīvrataphalamṛṣabho bhagalakṣaṇaḥ ॥ 70 ॥
jagatsaṃtarpako megharūpī deveṃdradarpahā ।
jayaṃtīpatiratyaṃtapramāṇāśeṣalaukikaḥ ॥ 71 ॥
śatadhānyastabhūtātmā śatānaṃdo guṇaprasūḥ ।
vaiṣṇavotpādanaparaḥ sarvadharmopadeśakaḥ ॥ 72 ॥
parahaṃsakriyāgoptā yogacaryāpradarśakaḥ ।
caturthāśramanirṇetā sadānaṃdaśarīravān ॥ 73 ॥
pradarśitānyadharmaśca bharatasvāmyapārakṛt ।
yathāvatkarmakartā ca saṃgāniṣṭapradarśakaḥ ॥ 74 ॥
āvaśyakapunarjanmakarmamārgapradarśakaḥ ।
yajñarūpamṛgaḥ śāṃtaḥ sahiṣṇuḥ satparākramaḥ ॥ 75 ॥
rahūgaṇagatijñaśca rahūgaṇavimocakaḥ ।
bhavāṭavītattvavaktā bahirmukhahite rataḥ ॥ 76 ॥
gayasvāmī sthānavaṃśakartā sthānavibhedakṛt ।
puruṣāvayavo bhūmiviśeṣavinirūpakaḥ ॥ 77 ॥
jaṃbūdvīpapatirmerunābhipadmaruhāśrayaḥ ।
nānāvibhūtilīlāḍhyo gaṃgotpattinidānakṛt ॥ 78 ॥
gaṃgāmāhātmyahetuśca gaṃgārūpo'tigūḍhakṛt ।
vaikuṃṭhadehahetvaṃbujanmakṛt sarvapāvanaḥ ॥ 79 ॥
śivasvāmī śivopāsyo gūḍhaḥ saṃkarṣaṇātmakaḥ ।
sthānarakṣārthamatsyādirūpaḥ sarvaikapūjitaḥ ॥ 80 ॥
upāsyanānārūpātmā jyotīrūpo gatipradaḥ ।
sūryanārāyaṇo vedakāṃtirujjvalaveṣadhṛk ॥ 81 ॥
haṃso'ṃtarikṣagamanaḥ sarvaprasavakāraṇam ।
ānaṃdakartā vasudo budho vākpatirujjvalaḥ ॥ 82 ॥
kālātmā kālakālaśca kālacchedakṛduttamaḥ ।
śiśumāraḥ sarvamūrtirādhidaivikarūpadhṛk ॥ 83 ॥
anaṃtasukhabhogāḍhyo vivaraiśvaryabhājanam ।
saṃkarṣaṇo daityapatiḥ sarvādhāro bṛhadvapuḥ ॥ 84 ॥
anaṃtanarakacchedī smṛtimātrārtināśanaḥ ।
sarvānugrahakartā ca coṃtinued
poṣaṇa-puṣṭi-līlā maryādābhinnaśāstrakṛt ॥ 85 ॥
kālāṃtakabhayacchedī nāmasāmarthyarūpadhṛk ।
uddhārānarhagoptrātmā nāmādiprerakottamaḥ ॥ 86 ॥
ajāmilamahāduṣṭamocako'ghavimocakaḥ ।
dharmavaktā'kliṣṭavaktā viṣṇudharmasvarūpadhṛk ॥ 87 ॥
sanmārgaprerako dhartā tyāgaheturadhokṣajaḥ ।
vaikuṃṭhapuranetā ca dāsasaṃvṛddhikārakaḥ ॥ 88 ॥
dakṣaprasādakṛddhaṃsaguhyastutivibhāvanaḥ ।
svābhiprāyapravaktā ca muktajīvaprasūtikṛt ॥ 89 ॥
nāradapreraṇātmā ca haryaśvabrahmabhāvanaḥ ।
śabalāśvahito gūḍhavākyārthajñāpanakṣamaḥ ॥ 90 ॥
gūḍhārthajñāpanaḥ sarvamokṣānaṃdapratiṣṭhitaḥ ।
puṣṭiprarohahetuśca dāsaikajñātahṛdgataḥ ॥ 91 ॥
śāṃtikartā suhitakṛt strīprasūḥ sarvakāmadhuk ।
puṣṭivaṃśapraṇetā ca viśvarūpeṣṭadevatā ॥ 92 ॥
kavacātmā pālanātmā varmopacitikāraṇam ।
viśvarūpaśiraśchedī tvāṣṭrayajñavināśakaḥ ॥ 93 ॥
vṛtrasvāmī vṛtragamyo vṛtravrataparāyaṇaḥ ।
vṛtrakīrtirvṛtramokṣo maghavatprāṇarakṣakaḥ ॥ 94 ॥
aśvamedhahavirbhoktā deveṃdrāmīvanāśakaḥ ।
saṃsāramocakaścitraketubodhanatatparaḥ ॥ 95 ॥
maṃtrasiddhiḥ siddhihetuḥ susiddhiphaladāyakaḥ ।
mahādevatiraskartā bhaktyai pūrvārthanāśakaḥ ॥ 96 ॥
devabrāhmaṇavidveṣavaimukhyajñāpakaḥ śivaḥ ।
ādityo daityarājaśca mahatpatiraciṃtyakṛt ॥ 97 ॥
marutāṃ bhedakastrātā vratātmā puṃprasūtikṛt ।
ūtilīlā karmātmā vāsanātmā ca ūtilīlāparāyaṇaḥ ॥ 98 ॥
samadaityasuraḥ svātmā vaiṣamyajñānasaṃśrayaḥ ।
dehādyupādhirahitaḥ sarvajñaḥ sarvahetuvid ॥ 99 ॥
brahmavāksthāpanaparaḥ svajanmāvadhikāryakṛt ।
sadasadvāsanāhetustrisatyo bhaktamocakaḥ ॥ 100 ॥
hiraṇyakaśipudveṣī praviṣṭātmā'tibhīṣaṇaḥ ।
śāṃtijñānādihetuśca prahlādotpattikāraṇam ॥ 101 ॥
daityasiddhāṃtasadvaktā tapaḥsāra udāradhīḥ ।
daityahetuprakaṭano bhakticihnaprakāśakaḥ ॥ 102 ॥
saddveṣahetuḥ saddveṣavāsanātmā niraṃtaraḥ ।
naiṣṭhuryasīmā prahlādavatsalaḥ saṃgadoṣahā ॥ 103 ॥
mahānubhāvaḥ sākāraḥ sarvākāraḥ pramāṇabhūḥ ।
staṃbhaprasūtirnṛharirnṛsiṃho bhīmavikramaḥ ॥ 104 ॥
vikaṭāsyo lalajjihvo nakhaśastro javotkaṭaḥ ।
hiraṇyakaśipucchedī krūradaityanivārakaḥ ॥ 105 ॥
siṃhāsanasthaḥ krodhātmā lakṣmībhayavivardhanaḥ ।
brahmādyatyaṃtabhayabhūrapūrvāciṃtyarūpadhṛk ॥ 106 ॥
bhaktaikaśāṃtahṛdayo bhaktastutyaḥ stutipriyaḥ ।
bhaktāṃgalehanoddhūtakrodhapuṅjaḥ praśāṃtadhīḥ ॥ 107 ॥
smṛtimātrabhayatrātā brahmabuddhipradāyakaḥ ।
gorūpadhāryamṛtapāḥ śivakīrtivivardhanaḥ ॥ 108 ॥
dharmātmā sarvakarmātmā viśeṣātmā''śramaprabhuḥ ।
saṃsāramagnasvoddhartā sanmārgākhilatattvavāk ॥ 109 ॥
ācārātmā sadācāraḥ coṃtinued manvaṃtaralīlā manvaṃtaravibhāvanaḥ ।
smṛtyā'śeṣāśubhaharo gajeṃdrasmṛtikāraṇam ॥ 110 ॥
jātismaraṇahetvaikapūjābhaktisvarūpadaḥ ।
yajño bhayānmanutrātā vibhurbrahmavratāśrayaḥ ॥ 111 ॥
satyaseno duṣṭaghātī harirgajavimocakaḥ ।
vaikuṃṭho lokakartā ca ajito'mṛtakāraṇam ॥ 112 ॥
urukramo bhūmihartā sārvabhaumo balipriyaḥ ।
vibhuḥ sarvahitaikātmā viṣvaksenaḥ śivapriyaḥ ॥ 113 ॥
dharmaseturlokadhṛtiḥ sudhāmāṃtarapālakaḥ ।
upahartā yogapatirbṛhadbhānuḥ kriyāpatiḥ ॥ 114 ॥
caturdaśapramāṇātmā dharmo manvādibodhakaḥ ।
lakṣmībhogaikanilayo devamaṃtrapradāyakaḥ ॥ 115 ॥
daityavyāmohakaḥ sākṣādgaruḍaskaṃdhasaṃśrayaḥ ।
līlāmaṃdaradhārī ca daityavāsukipūjitaḥ ॥ 116 ॥
samudronmathanāyatto'vighnakartā svavākyakṛt ।
ādikūrmaḥ pavitrātmā maṃdarāgharṣaṇotsukaḥ ॥ 117 ॥
śvāsaijadabdhivārvīciḥ kalpāṃtāvadhikāryakṛt ।
caturdaśamahāratno lakṣmīsaubhāgyavardhanaḥ ॥ 118 ॥
dhanvaṃtariḥ sudhāhasto yajñabhoktā''rtināśanaḥ ।
āyurvedapraṇetā ca devadaityākhilārcitaḥ ॥ 119 ॥
buddhivyāmohako devakāryasādhanatatparaḥ ।
strīrūpo māyayā vaktā daityāṃtaḥkaraṇapriyaḥ ॥ 120 ॥
pāyitāmṛtadevāṃśo yuddhahetusmṛtipradaḥ ।
sumālimālivadhakṛnmālyavatprāṇahārakaḥ ॥ 121 ॥
kālanemiśiraśchedī daityayajñavināśakaḥ ।
iṃdrasāmarthyadātā ca daityaśeṣasthitipriyaḥ ॥ 122 ॥
śivavyāmohako māyī bhṛgumaṃtrasvaśaktidaḥ ।
balijīvanakartā ca svargaheturvratārcitaḥ ॥ 123 ॥
adityānaṃdakartā ca kaśyapāditisaṃbhavaḥ ।
upeṃdra iṃdrāvarajo vāmanabrahmarūpadhṛk ॥ 124 ॥
brahmādisevitavapuryajñapāvanatatparaḥ ।
yācñopadeśakartā ca jñāpitāśeṣasaṃsthitiḥ ॥ 125 ॥
satyārthaprerakaḥ sarvahartā garvavināśakaḥ ।
trivikramastrilokātmā viśvamūrtiḥ pṛthuśravāḥ ॥ 126 ॥
pāśabaddhabaliḥ sarvadaityapakṣopamardakaḥ ।
sutalasthāpitabaliḥ svargādhikasukhapradaḥ ॥ 127 ॥
karmasaṃpūrtikartā ca svargasaṃsthāpitāmaraḥ ।
jñātatrividhadharmātmā mahāmīno'bdhisaṃśrayaḥ ॥ 128 ॥
satyavratapriyo goptā matsyamūrtidhṛtaśrutiḥ ।
śaṛṃgabaddhadhṛtakṣoṇiḥ sarvārthajñāpako guruḥ ॥ 129 ॥
īśānukathālīlā –
īśasevakalīlātmā sūryavaṃśapravartakaḥ ।
somavaṃśodbhavakaro manuputragatipradaḥ ॥ 130 ॥
aṃbarīṣapriyaḥ sādhurdurvāsogarvanāśakaḥ ।
brahmaśāpopasaṃhartā bhaktakīrtivivardhanaḥ ॥ 131 ॥
ikṣvākuvaṃśajanakaḥ sagarādyakhilārthadaḥ ।
bhagīrathamahāyatno gaṃgādhautāṃghripaṃkajaḥ ॥ 132 ॥
brahmasvāmī śivasvāmī sagarātmajamuktidaḥ ।
khaṭvāṃgamokṣahetuśca raghuvaṃśavivardhanaḥ ॥ 133 ॥
raghunātho rāmacaṃdro rāmabhadro raghupriyaḥ ।
anaṃtakīrtiḥ puṇyātmā puṇyaślokaikabhāskaraḥ ॥ 134 ॥
kośaleṃdraḥ pramāṇātmā sevyo daśarathātmajaḥ ।
lakṣmaṇo bharataścaiva śatrughno vyūhavigrahaḥ ॥ 135 ॥
viśvāmitrapriyo dāṃtastāḍakāvadhamokṣadaḥ ।
vāyavyāstrābdhinikṣiptamārīcaśca subāhuhā ॥ 136 ॥
vṛṣadhvajadhanurbhaṃgaprāptasītāmahotsavaḥ ।
sītāpatirbhṛgupatigarvaparvatanāśakaḥ ॥ 137 ॥
ayodhyāsthamahābhogayuktalakṣmīvinodavān ।
kaikeyīvākyakartā ca pitṛvākparipālakaḥ ॥ 138 ॥
vairāgyabodhako'nanyasāttvikasthānabodhakaḥ ।
ahalyāduḥkhahārī ca guhasvāmī salakṣmaṇaḥ ॥ 139 ॥
citrakūṭapriyasthāno daṃḍakāraṇyapāvanaḥ ।
śarabhaṃgasutīkṣṇādipūjito'gastyabhāgyabhūḥ ॥ 140 ॥
ṛṣisaṃprārthitakṛtirvirādhavadhapaṃḍitaḥ ।
chinnaśūrpaṇakhānāsaḥ kharadūṣaṇaghātakaḥ ॥ 141 ॥
ekabāṇahatānekasahasrabalarākṣasaḥ ।
mārīcaghātī niyatasītāsaṃbaṃdhaśobhitaḥ ॥ 142 ॥
sītāviyoganāṭyaśca jaṭāyurvadhamokṣadaḥ ।
śabarīpūjito bhaktahanumatpramukhāvṛtaḥ ॥ 143 ॥
duṃdubhyasthipraharaṇaḥ saptatālavibhedanaḥ ।
sugrīvarājyado vālighātī sāgaraśoṣaṇaḥ ॥ 144 ॥
setubaṃdhanakartā ca vibhīṣaṇahitapradaḥ ।
rāvaṇādiśiraśchedī rākṣasāghaughanāśakaḥ ॥ 145 ॥
sītā'bhayapradātā ca puṣpakāgamanotsukaḥ ।
ayodhyāpatiratyaṃtasarvalokasukhapradaḥ ॥ 146 ॥
mathurāpuranirmātā sukṛtajñasvarūpadaḥ ।
janakajñānagamyaśca ailāṃtaprakaṭaśrutiḥ ॥ 147 ॥
haihayāṃtakaro rāmo duṣṭakṣatravināśakaḥ ।
somavaṃśahitaikātmā yaduvaṃśavivardhanaḥ ॥ 148 ॥
nirodhalīlā –
parabrahmāvataraṇaḥ keśavaḥ kleśanāśanaḥ ।
bhūmibhārāvataraṇo bhaktārthākhilamānasaḥ ॥ 149 ॥
sarvabhaktanirodhātmā līlānaṃtanirodhakṛt ।
bhūmiṣṭhaparamānaṃdo devakīśuddhikāraṇam ॥ 150 ॥
vasudevajñānaniṣṭhasamajīvanivārakaḥ ।
sarvavairāgyakaraṇasvalīlādhāraśodhakaḥ ॥ 151 ॥
māyājñāpanakartā ca śeṣasaṃbhārasaṃbhṛtiḥ ।
bhaktakleśaparijñātā tannivāraṇatatparaḥ ॥ 152 ॥
āviṣṭavasudevāṃśo devakīgarbhabhūṣaṇam ।
pūrṇatejomayaḥ pūrṇaḥ kaṃsādhṛṣyapratāpavān ॥ 153 ॥
vivekajñānadātā ca brahmādyakhilasaṃstutaḥ ।
satyo jagatkalpatarurnānārūpavimohanaḥ ॥ 154 ॥
bhaktimārgapratiṣṭhātā vidvanmohapravartakaḥ ।
mūlakālaguṇadraṣṭā nayanānaṃdabhājanam ॥ 155 ॥
vasudevasukhābdhiśca devakīnayanāmṛtam ।
pitṛmātṛstutaḥ pūrvasarvavṛttāṃtabodhakaḥ ॥ 156 ॥
gokulāgatilīlāptavasudevakarasthitiḥ ।
sarveśatvaprakaṭano māyāvyatyayakārakaḥ ॥ 157 ॥
jñānamohitaduṣṭeśaḥ prapaṃcāsmṛtikāraṇam ।
yaśodānaṃdano naṃdabhāgyabhūgokulotsavaḥ ॥ 158 ॥
naṃdapriyo naṃdasūnuryaśodāyāḥ stanaṃdhayaḥ ।
pūtanāsupayaḥpātā mugdhabhāvātisuṃdaraḥ ॥ 159 ॥
suṃdarīhṛdayānaṃdo gopīmaṃtrābhimaṃtritaḥ ।
gopālāścaryarasakṛt śakaṭāsurakhaṃḍanaḥ ॥ 160 ॥
naṃdavrajajanānaṃdī naṃdabhāgyamahodayaḥ ।
tṛṇāvartavadhotsāho yaśodājñānavigrahaḥ ॥ 161 ॥
balabhadrapriyaḥ kṛṣṇaḥ saṃkarṣaṇasahāyavān ।
rāmānujo vāsudevo goṣṭhāṃgaṇagatipriyaḥ ॥ 162 ॥
kiṃkiṇīravabhāvajño vatsapucchāvalaṃbanaḥ ।
navanītapriyo gopīmohasaṃsāranāśakaḥ ॥ 163 ॥
gopabālakabhāvajñaścauryavidyāviśāradaḥ ।
mṛtsnābhakṣaṇalīlāsyamāhātmyajñānadāyakaḥ ॥ 164 ॥
dharādroṇaprītikartā dadhibhāṃḍavibhedanaḥ ।
dāmodaro bhaktavaśyo yamalārjunabhaṃjanaḥ ॥ 165 ॥
bṛhadvanamahāścaryo vṛṃdāvanagatipriyaḥ ।
vatsaghātī bālakelirbakāsuraniṣūdanaḥ ॥ 166 ॥
araṇyabhoktā'pyathavā bālalīlāparāyaṇaḥ ।
protsāhajanakaścaivamaghāsuraniṣūdanaḥ ॥ 167 ॥
vyālamokṣapradaḥ puṣṭo brahmamohapravardhanaḥ ।
anaṃtamūrtiḥ sarvātmā jaṃgamasthāvarākṛtiḥ ॥ 168 ॥
brahmamohanakartā ca stutya ātmā sadāpriyaḥ ।
paugaṃḍalīlābhiratirgocāraṇaparāyaṇaḥ ॥ 169 ॥
vṛṃdāvanalatāgulmavṛkṣarūpanirūpakaḥ ।
nādabrahmaprakaṭano vayaḥpratikṛtisvanaḥ ॥ 170 ॥
barhinṛtyānukaraṇo gopālānukṛtisvanaḥ ।
sadācārapratiṣṭhātā balaśramanirākṛtiḥ ॥ 171 ॥
tarumūlakṛtāśeṣatalpaśāyī sakhistutaḥ ।
gopālasevitapadaḥ śrīlālitapadāṃbujaḥ ॥ 172 ॥
gopasaṃprārthitaphaladānanāśitadhenukaḥ ।
kālīyaphaṇimāṇikyaraṃjitaśrīpadāṃbujaḥ ॥ 173 ॥
dṛṣṭisaṅjīvitāśeṣagopagogopikāpriyaḥ ।
līlāsaṃpītadāvāgniḥ pralaṃbavadhapaṃḍitaḥ ॥ 174 ॥
dāvāgnyāvṛtagopāladṛṣṭyācchādanavahnipaḥ ।
varṣāśaradvibhūtiśrīrgopīkāmaprabodhakaḥ ॥ 175 ॥
gopīratnastutāśeṣaveṇuvādyaviśāradaḥ ।
kātyāyanīvratavyājasarvabhāvāśritāṃganaḥ ॥ 176 ॥
satsaṃgatistutivyājastutavṛṃdāvanāṃghripaḥ ।
gopakṣucchāṃtisaṃvyājaviprabhāryāprasādakṛt ॥ 177 ॥
hetuprāpteṃdrayāgasvakāryagosavabodhakaḥ ।
śailarūpakṛtāśeṣarasabhogasukhāvahaḥ ॥ 178 ॥
līlāgovardhanoddhārapālitasvavrajapriyaḥ ।
gopasvacchaṃdalīlārthagargavākyārthabodhakaḥ ॥ 179 ॥
iṃdradhenustutiprāptagoviṃdeṃdrābhidhānavān ।
vratādidharmasaṃsaktanaṃdakleśavināśakaḥ ॥ 180 ॥
naṃdādigopamātreṣṭavaikuṃṭhagatidāyakaḥ ।
veṇuvādasmarakṣobhamattagopīvimuktidaḥ ॥ 181 ॥
sarvabhāvaprāptagopīsukhasaṃvardhanakṣamaḥ ।
gopīgarvapraṇāśārthatirodhānasukhapradaḥ ॥ 182 ॥
kṛṣṇabhāvavyāptaviśvagopībhāvitaveṣadhṛk ।
rādhāviśeṣasaṃbhogaprāptadoṣanivārakaḥ ॥ 183 ॥
paramaprītisaṃgītasarvādbhutamahāguṇaḥ ।
mānāpanodanākraṃdagopīdṛṣṭimahotsavaḥ ॥ 184 ॥
gopikāvyāptasarvāṃgaḥ strīsaṃbhāṣāviśāradaḥ ।
rāsotsavamahāsaukhyagopīsaṃbhogasāgaraḥ ॥ 185 ॥
jalasthalarativyāptagopīdṛṣṭyabhipūjitaḥ ।
śāstrānapekṣakāmaikamuktidvāravivardhanaḥ ॥ 186 ॥
sudarśanamahāsarpagrastanaṃdavimocakaḥ ।
gītamohitagopīdhṛkṣaṃkhacūḍavināśakaḥ ॥ 187 ॥
guṇasaṃgītasaṃtuṣṭirgopīsaṃsāravismṛtiḥ ।
ariṣṭamathano daityabuddhivyāmohakārakaḥ ॥ 188 ॥
keśighātī nāradeṣṭo vyomāsuravināśakaḥ ।
akrūrabhaktisaṃrāddhapādareṇumahānidhiḥ ॥ 189 ॥
rathāvarohaśuddhātmā gopīmānasahārakaḥ ।
hradasaṃdarśitāśeṣavaikuṃṭhākrūrasaṃstutaḥ ॥ 190 ॥
mathurāgamanotsāho mathurābhāgyabhājanam ।
mathurānagarīśobhādarśanotsukamānasaḥ ॥ 191 ॥
duṣṭaraṃjakaghātī ca vāyakārcitavigrahaḥ ।
vastramālāsuśobhāṃgaḥ kubjālepanabhūṣitaḥ ॥ 192 ॥
kubjāsurūpakartā ca kubjārativarapradaḥ ।
prasādarūpasaṃtuṣṭaharakodaṃḍakhaṃḍanaḥ ॥ 193 ॥
śakalāhatakaṃsāptadhanūrakṣakasainikaḥ ।
jāgratsvapnabhayavyāptamṛtyulakṣaṇabodhakaḥ ॥ 194 ॥
mathurāmalla ojasvī mallayuddhaviśāradaḥ ।
sadyaḥ kuvalayāpīḍaghātī cāṇūramardanaḥ ॥ 195 ॥
līlāhatamahāmallaḥ śalatośalaghātakaḥ ।
kaṃsāṃtako jitāmitro vasudevavimocakaḥ ॥ 196 ॥
jñātatattvapitṛjñānamohanāmṛtavāṅmayaḥ ।
ugrasenapratiṣṭhātā yādavādhivināśakaḥ ॥ 197 ॥
naṃdādisāṃtvanakaro brahmacaryavrate sthitaḥ ।
guruśuśrūṣaṇaparo vidyāpāramiteśvaraḥ ॥ 198 ॥
sāṃdīpanimṛtāpatyadātā kālāṃtakādijit ।
gokulāśvāsanaparo yaśodānaṃdapoṣakaḥ ॥ 199 ॥
gopikāvirahavyājamanogatiratipradaḥ ।
samoddhavabhramaravāk gopikāmohanāśakaḥ ॥ 200 ॥
kubjāratiprado'krūrapavitrīkṛtabhūgṛhaḥ ।
pṛthāduḥkhapraṇetā ca pāṃḍavānāṃ sukhapradaḥ ॥ 201 ॥
daśamaskaṃdhottarārdhanāmāni nirodhalīlā
jarāsaṃdhasamānītasainyaghātī vicārakaḥ ।
yavanavyāptamathurājanadattakuśasthaliḥ ॥ 202 ॥
dvārakādbhutanirmāṇavismāpitasurāsuraḥ ।
manuṣyamātrabhogārthabhūmyānīteṃdravaibhavaḥ ॥ 203 ॥
yavanavyāptamathurānirgamānaṃdavigrahaḥ ।
mucukuṃdamahābodhayavanaprāṇadarpahā ॥ 204 ॥
mucukuṃdastutāśeṣaguṇakarmamahodayaḥ ।
phalapradānasaṃtuṣṭirjanmāṃtaritamokṣadaḥ ॥ 205 ॥
śivabrāhmaṇavākyāptajayabhītivibhāvanaḥ ।
pravarṣaṇaprārthitāgnidānapuṇyamahotsavaḥ ॥ 206 ॥
rukmiṇīramaṇaḥ kāmapitā pradyumnabhāvanaḥ ।
syamaṃtakamaṇivyājaprāptajāṃbavatīpatiḥ ॥ 207 ॥
satyabhāmāprāṇapatiḥ kāliṃdīrativardhanaḥ ।
mitraviṃdāpatiḥ satyāpatirvṛṣaniṣūdanaḥ ॥ 208 ॥
bhadrāvāṃchitabhartā ca lakṣmaṇāvaraṇakṣamaḥ ।
iṃdrādiprārthitavadhanarakāsurasūdanaḥ ॥ 209 ॥
murāriḥ pīṭhahaṃtā ca tāmrādiprāṇahārakaḥ ।
ṣoḍaśastrīsahasreśaḥ chatrakuṃḍaladānakṛt ॥ 210 ॥
pārijātāpaharaṇo deveṃdramadanāśakaḥ ।
rukmiṇīsamasarvastrīsādhyabhogaratipradaḥ ॥ 211 ॥
rukmiṇīparihāsoktivāktirodhānakārakaḥ ।
putrapautramahābhāgyagṛhadharmapravartakaḥ ॥ 212 ॥
śaṃbarāṃtakasatputravivāhahatarukmikaḥ ।
uṣāpahṛtapautraśrīrbāṇabāhunivārakaḥ ॥ 213 ॥
śītajvarabhayavyāptajvarasaṃstutaṣaḍguṇaḥ ।
śaṃkarapratiyoddhā ca dvaṃdvayuddhaviśāradaḥ ॥ 214 ॥
nṛgapāpaprabhettā ca brahmasvaguṇadoṣadṛk ।
viṣṇubhaktivirodhaikabrahmasvavinivārakaḥ ॥ 215 ॥
balabhadrāhitaguṇo gokulaprītidāyakaḥ ।
gopīsnehaikanilayo gopīprāṇasthitipradaḥ ॥ 216 ॥
vākyātigāmiyamunāhalākarṣaṇavaibhavaḥ ।
pauṃḍrakatyājitaspardhaḥ kāśīrājavibhedanaḥ ॥ 217 ॥
kāśīnidāhakaraṇaḥ śivabhasmapradāyakaḥ ।
dvividaprāṇaghātī ca kauravākharvagarvanut ॥ 218 ॥
lāṃgalākṛṣṭanagarīsaṃvignākhilanāgaraḥ ।
prapannābhayadaḥ sāṃbaprāptasanmānabhājanam ॥ 219 ॥
nāradānviṣṭacaraṇo bhaktavikṣepanāśakaḥ ।
sadācāraikanilayaḥ sudharmādhyāsitāsanaḥ ॥ 220 ॥
jarāsaṃdhāvaruddhena vijñāpitanijaklamaḥ ।
maṃtryuddhavādivākyoktaprakāraikaparāyaṇaḥ ॥ 221 ॥
rājasūyādimakhakṛt saṃprārthitasahāyakṛt ।
iṃdraprasthaprayāṇārthamahatsaṃbhārasaṃbhṛtiḥ ॥ 222 ॥
jarāsaṃdhavadhavyājamocitāśeṣabhūmipaḥ ।
sanmārgabodhako yajñakṣitivāraṇatatparaḥ ॥ 223 ॥
śiśupālahativyājajayaśāpavimocakaḥ ।
duryodhanābhimānābdhiśoṣabāṇavṛkodaraḥ ॥ 224 ॥
mahādevavaraprāptapuraśālvavināśakaḥ ।
daṃtavaktravadhavyājavijayāghaughanāśakaḥ ॥ 225 ॥
vidūrathaprāṇahartā nyastaśastrāstravigrahaḥ ।
upadharmaviliptāṃgasūtaghātī varapradaḥ ॥ 226 ॥
balvalaprāṇaharaṇapālitarṣiśrutikriyaḥ ।
sarvatīrthāghanāśārthatīrthayātrāviśāradaḥ ॥ 227 ॥
jñānakriyāvibhedeṣṭaphalasādhanatatparaḥ ।
sārathyādikriyākartā bhaktavaśyatvabodhakaḥ ॥ 228 ॥
sudāmāraṃkabhāryārthabhūmyānīteṃdravaibhavaḥ ।
ravigrahanimittāptakurukṣetraikapāvanaḥ ॥ 229 ॥
nṛpagopīsamastastrīpāvanārthākhilakriyaḥ ।
ṛṣimārgapratiṣṭhātā vasudevamakhakriyaḥ ॥ 230 ॥
vasudevajñānadātā devakīputradāyakaḥ ।
arjunastrīpradātā ca bahulāśvasvarūpadaḥ ॥ 231 ॥
śrutadeveṣṭadātā ca sarvaśrutinirūpitaḥ ।
mahādevādyatiśreṣṭho bhaktilakṣaṇanirṇayaḥ ॥ 232 ॥
vṛkagrastaśivatrātā nānāvākyaviśāradaḥ ।
naragarvavināśārthahṛtabrāhmaṇabālakaḥ ॥ 233 ॥
lokālokaparasthānasthitabālakadāyakaḥ ।
dvārakāsthamahābhoganānāstrīrativardhanaḥ ॥ 234 ॥
manastirodhānakṛtavyagrastrīcittabhāvitaḥ ।
muktilīlā muktilīlāviharaṇo mauśalavyājasaṃhṛtiḥ ॥ 235 ॥
śrībhāgavatadharmādibodhako bhaktinītikṛt ।
uddhavajñānadātā ca paṃcaviṃśatidhā guruḥ ॥ 236 ॥
ācārabhaktimuktyādivaktā śabdodbhavasthitiḥ ।
haṃso dharmapravaktā ca sanakādyupadeśakṛt ॥ 237 ॥
bhaktisādhanavaktā ca yogasiddhipradāyakaḥ ।
nānāvibhūtivaktā ca śuddhadharmāvabodhakaḥ ॥ 238 ॥
mārgatrayavibhedātmā nānāśaṃkānivārakaḥ ।
bhikṣugītāpravaktā ca śuddhasāṃkhyapravartakaḥ ॥ 239 ॥
manoguṇaviśeṣātmā jñāpakoktapurūravāḥ ।
pūjāvidhipravaktā ca sarvasiddhāṃtabodhakaḥ ॥ 240 ॥
laghusvamārgavaktā ca svasthānagatibodhakaḥ ।
yādavāṃgopasaṃhartā sarvāścaryagatikriyaḥ ॥ 241 ॥
āśrayalīlā kāladharmavibhedārthavarṇanāśanatatparaḥ ।
buddho guptārthavaktā ca nānāśāstravidhāyakaḥ ॥ 242 ॥
naṣṭadharmamanuṣyādilakṣaṇajñāpanotsukaḥ ।
āśrayaikagatijñātā kalkiḥ kalimalāpahaḥ ॥ 243 ॥
śāstravairāgyasaṃbodho nānāpralayabodhakaḥ ।
viśeṣataḥ śukavyājaparīkṣijjñānabodhakaḥ ॥ 244 ॥
śukeṣṭagatirūpātmā parīkṣiddehamokṣadaḥ ।
śabdarūpo nādarūpo vedarūpo vibhedanaḥ ॥ 245 ॥
vyāsaḥ śākhāpravaktā ca purāṇārthapravartakaḥ ।
mārkaṃḍeyaprasannātmā vaṭapatrapuṭeśayaḥ ॥ 246 ॥
māyāvyāptamahāmohaduḥkhaśāṃtipravartakaḥ ।
mahādevasvarūpaśca bhaktidātā kṛpānidhiḥ ॥ 247 ॥
ādityāṃtargataḥ kālaḥ dvādaśātmā supūjitaḥ ।
śrībhāgavatarūpaśca sarvārthaphaladāyakaḥ ॥ 248 ॥
itīdaṃ kīrtanīyasya harernāmasahasrakam ।
paṃcasaptativistīrṇaṃ purāṇāṃtarabhāṣitam ॥ 249 ॥
ya etatprātarutthāya śraddhāvān susamāhitaḥ ।
japedarthāhitamatiḥ sa goviṃdapadaṃ labhet ॥ 250 ॥
sarvadharmavinirmuktaḥ sarvasādhanavarjitaḥ ।
etaddhāraṇamātreṇa kṛṣṇasya padavīṃ vrajet ॥ 251 ॥
haryāveśitacittena śrībhāgavatasāgarāt ।
samuddhṛtāni nāmāni ciṃtāmaṇinibhāni hi ॥ 252 ॥
kaṃṭhasthitānyarthadīptyā bādhaṃte'jñānajaṃ tamaḥ ।
bhaktiṃ śrīkṛṣṇadevasya sādhayaṃti viniścitam ॥ 253 ॥
kiṃbahūktena bhagavān nāmabhiḥ stutaṣaḍguṇaḥ ।
ātmabhāvaṃ nayatyāśu bhaktiṃ ca kurute dṛḍhām ॥ 254 ॥
yaḥ kṛṣṇabhaktimiha vāṃchati sādhanaughair-
nāmāni bhāsurayaśāṃsi japetsa nityam ।
taṃ vai hariḥ svapuruṣaṃ kurute'tiśīghraṃ-
ātmārpaṇaṃ samadhigacchati bhāvatuṣṭaḥ ॥ 255 ॥
śrīkṛṣṇa kṛṣṇasakha vṛṣṇivṛṣāvanidhrug-
rājanyavaṃśadahanānapavargavīrya ।
goviṃda gopavanitāvrajabhṛtyagīta
tīrthaśravaḥ śravaṇamaṃgala pāhi bhṛtyān ॥ 256 ॥
॥ iti śrībhāgavatasārasamuccaye vaiśvānaroktaṃ śrīvallabhācāryaviracitaṃ śrīpuruṣottamasahasranāmastotraṃ saṃpūrṇam ॥
Recite with devotion and pure heart
Regular practice brings spiritual benefits
More stotras of Vishnu:
Govindashtakam
Bhaja Govindam
Vasudeva Stotram
Narayana Kavacham
Vishnu Shatpadi
Anantha Padmanabha Swamy Ashtottara Shata Namavali
Maha Vishnu Stotram - Garudagamana Tava
Ranganatha Ashtakam