Haindavam Logo - Lord Ganesha

हैंदवम्

📍
Font Size:

कुमार सूक्तम्

ऋषिः वामदेवः, देवता अग्निः, सोमकः साहदेव्यः, अश्विनौ, छन्दः गायत्री, विराड्गायत्री, निचृद्गायत्री, स्वरः षड्जः अ॒ग्निर्होता॑ नो अध्व॒रे वा॒जी सन्परि॑ णीयते दे॒वो दे॒वेषु॑ य॒ज्ञियः॑ परि॑ त्रिवि॒ष्ट्य॑ध्व॒रं यात्य॒ग्नी र॒थीरि॑व दे॒वेषु॒ प्रयो॒ दध॑त् परि॒ वाज॑पतिः क॒विर॒ग्निर्ह॒व्यान्य॑क्रमीत् दध॒द्रत्ना॑नि दा॒शुषे॑ अ॒यं यः सृञ्ज॑ये पु॒रो दै॑ववा॒ते स॑मि॒ध्यते॑ द्यु॒माँ अ॑मित्र॒दम्भ॑नः अस्य॑ घा वी॒र ईव॑तो॒ऽग्नेरी॑शीत॒ मर्त्यः॑ ति॒ग्मज॑म्भस्य मी॒ळ्हुषः॑ तमर्व॑न्तं॒ सा॑न॒सिम॑रु॒षं दि॒वः शिशु॑म् म॒र्मृ॒ज्यन्ते॑ दि॒वेदि॑वे बोध॒द्यन्मा॒ हरि॑भ्यां कुमा॒रः सा॑हदे॒व्यः अच्छा॒ हू॒त उद॑रम् उ॒त त्या य॑ज॒ता हरी॑ कुमा॒रात्सा॑हदे॒व्यात् प्रय॑ता स॒द्य द॑दे ए॒ष वां॑ देवावश्विना कुमा॒रः सा॑हदे॒व्यः दी॒र्घायु॑रस्तु॒ सोम॑कः तं यु॒वं दे॑वावश्विना कुमा॒रं सा॑हदे॒व्यम् दी॒र्घायु॑षं कृणोतन ऋषिः-1, कुमार आत्रेयो, वृशो वा जार उभी वा; वृशो जारः देवता- अग्निः छन्दः- त्रिष्टुपः स्वराट्पङ्क्तिः निवृत्त्रिष्टुप; भुरिवपङ्क्तिः विराट्त्रिष्टुप्; निचृदतिजगती स्वरः- धैवतः; पञ्चमः, निषादः कु॒मा॒रं मा॒ता यु॑व॒तिः समु॑ब्धं॒ गुहा॑ बिभर्ति॒ द॑दाति पि॒त्रे अनी॑कमस्य॒ मि॒नज्जना॑सः पु॒रः प॑श्यन्ति॒ निहि॑तमर॒तौ कमे॒तं त्वं यु॑वते कुमा॒रं पेषी॑ बिभर्षि॒ महि॑षी जजान पू॒र्वीर्हि गर्भः॑ श॒रदो॑ व॒वर्धाप॑श्यं जा॒तं यदसू॑त मा॒ता हिर॑ण्यदन्तं॒ शुचि॑वर्णमा॒रात्क्षेत्रा॑दपश्य॒मायु॑धा॒ मिमा॑नम् द॒दा॒नो अ॑स्मा अ॒मृतं॑ वि॒पृक्व॒त्किं माम॑नि॒न्द्राः कृ॑णवन्ननु॒क्थाः क्षेत्रा॑दपश्यं सनु॒तश्चर॑न्तं सु॒मद्यू॒थं पु॒रु शोभ॑मानम् ता अ॑गृभ्र॒न्नज॑निष्ट॒ हि षः पलि॑क्नी॒रिद्यु॑व॒तयो॑ भवन्ति के मे॑ मर्य॒कं वि य॑वन्त॒ गोभि॒र्न येषां॑ गो॒पा अर॑णश्चि॒दास॑ ईं॑ जगृ॒भुरव॒ ते सृ॑ज॒न्त्वाजा॑ति प॒श्व उप॑ नश्चिकि॒त्वान् व॒सां राजा॑नं वस॒तिं जना॑ना॒मरा॑तयो॒ नि द॑धु॒र्मर्त्ये॑षु ब्रह्मा॒ण्यत्रे॒रव॒ तं सृ॑जन्तु निन्दि॒तारो॒ निन्द्या॑सो भवन्तु शुन॑श्चि॒च्छेपं॒ निदि॑तं स॒हस्रा॒द्यूपा॑दमुञ्चो॒ अश॑मिष्ट॒ हि षः ए॒वास्मद॑ग्ने॒ वि मु॑मुग्धि॒ पाशा॒न्होत॑श्चिकित्व इ॒ह तू नि॒षद्य॑ हृ॒णी॒यमा॑नो॒ अप॒ हि मदैयेः॒ प्र मे॑ दे॒वानां॑ व्रत॒पा उ॑वाच इन्द्रो॑ वि॒द्वाँ अनु॒ हि त्वा॑ च॒चक्ष॒ तेना॒हम॑ग्ने॒ अनु॑शिष्ट॒ आगा॑म् वि ज्योति॑षा बृह॒ता भा॑त्य॒ग्निरा॒विर्विश्वा॑नि कृणुते महि॒त्वा प्रादे॑वीर्मा॒याः स॑हते दु॒रेवाः॒ शिशी॑ते॒ श‍ृङ्गे॒ रक्ष॑से वि॒निक्षे॑ उ॒त स्वा॒नासो॑ दि॒वि ष॑न्त्व॒ग्नेस्ति॒ग्मायु॑धा॒ रक्ष॑से॒ हन्त॒वा उ॑ मदे॑ चिदस्य॒ प्र रु॑जन्ति॒ भामा॒ व॑रन्ते परि॒बाधो॒ अदे॑वीः ए॒तं ते॒ स्तोमं॑ तुविजात॒ विप्रो॒ रथं॒ धीरः॒ स्वपा॑ अतक्षम् यदीद॑ग्ने॒ प्रति॒ त्वं दे॑व॒ हर्याः॒ स्व॑र्वतीर॒प ए॑ना जयेम तु॒वि॒ग्रीवो॑ वृष॒भो वा॑वृधा॒नो॑ऽश॒त्र्व1॒॑र्यः सम॑जाति॒ वेदः॑ इती॒मम॒ग्निम॒मृता॑ अवोचन्ब॒र्हिष्म॑ते॒ मन॑वे॒ शर्म॑ यंसद्ध॒विष्म॑ते॒ मन॑वे॒ शर्म॑ यंसत्