(ಶ್ರೀದೇವೀಭಾಗವತಂ, ದ್ವಾದಶ ಸ್ಕಂಧಂ, ದಶಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ, , ಮಣಿದ್ವೀಪ ವರ್ಣನ - 1)
ವ್ಯಾಸ ಉವಾಚ –
ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಾದೂರ್ಧ್ವಭಾಗೇ ಸರ್ವಲೋಕೋಽಸ್ತಿ ಯಃ ಶ್ರುತಃ ।
ಮಣಿದ್ವೀಪಃ ಸ ಏವಾಸ್ತಿ ಯತ್ರ ದೇವೀ ವಿರಾಜತೇ ॥ 1 ॥
ಸರ್ವಸ್ಮಾದಧಿಕೋ ಯಸ್ಮಾತ್ಸರ್ವಲೋಕಸ್ತತಃ ಸ್ಮೃತಃ ।
ಪುರಾ ಪರಾಂಬಯೈವಾಯಂ ಕಲ್ಪಿತೋ ಮನಸೇಚ್ಛಯಾ ॥ 2 ॥
ಸರ್ವಾದೌ ನಿಜವಾಸಾರ್ಥಂ ಪ್ರಕೃತ್ಯಾ ಮೂಲಭೂತಯಾ ।
ಕೈಲಾಸಾದಧಿಕೋ ಲೋಕೋ ವೈಕುಂಠಾದಪಿ ಚೋತ್ತಮಃ ॥ 3 ॥
ಗೋಲೋಕಾದಪಿ ಸರ್ವಸ್ಮಾತ್ಸರ್ವಲೋಕೋಽಧಿಕಃ ಸ್ಮೃತಃ ।
ನೈತತ್ಸಮಂ ತ್ರಿಲೋಕ್ಯಾಂ ತು ಸುಂದರಂ ವಿದ್ಯತೇ ಕ್ವಚಿತ್ ॥ 4 ॥
ಛತ್ರೀಭೂತಂ ತ್ರಿಜಗತೋ ಭವಸಂತಾಪನಾಶಕಂ ।
ಛಾಯಾಭೂತಂ ತದೇವಾಸ್ತಿ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಾನಾಂ ತು ಸತ್ತಮ ॥ 5 ॥
ಬಹುಯೋಜನವಿಸ್ತೀರ್ಣೋ ಗಂಭೀರಸ್ತಾವದೇವ ಹಿ ।
ಮಣಿದ್ವೀಪಸ್ಯ ಪರಿತೋ ವರ್ತತೇ ತು ಸುಧೋದಧಿಃ ॥ 6 ॥
ಮರುತ್ಸಂಘಟ್ಟನೋತ್ಕೀರ್ಣತರಂಗ ಶತಸಂಕುಲಃ ।
ರತ್ನಾಚ್ಛವಾಲುಕಾಯುಕ್ತೋ ಝಷಶಂಖಸಮಾಕುಲಃ ॥ 7 ॥
ವೀಚಿಸಂಘರ್ಷಸಂಜಾತಲಹರೀಕಣಶೀತಲಃ ।
ನಾನಾಧ್ವಜಸಮಾಯುಕ್ತಾ ನಾನಾಪೋತಗತಾಗತೈಃ ॥ 8 ॥
ವಿರಾಜಮಾನಃ ಪರಿತಸ್ತೀರರತ್ನದ್ರುಮೋ ಮಹಾನ್ ।
ತದುತ್ತರಮಯೋಧಾತುನಿರ್ಮಿತೋ ಗಗನೇ ತತಃ ॥ 9 ॥
ಸಪ್ತಯೋಜನವಿಸ್ತೀರ್ಣಃ ಪ್ರಾಕಾರೋ ವರ್ತತೇ ಮಹಾನ್ ।
ನಾನಾಶಸ್ತ್ರಪ್ರಹರಣಾ ನಾನಾಯುದ್ಧವಿಶಾರದಾಃ ॥ 10 ॥
ರಕ್ಷಕಾ ನಿವಸಂತ್ಯತ್ರ ಮೋದಮಾನಾಃ ಸಮಂತತಃ ।
ಚತುರ್ದ್ವಾರಸಮಾಯುಕ್ತೋ ದ್ವಾರಪಾಲಶತಾನ್ವಿತಃ ॥ 11 ॥
ನಾನಾಗಣೈಃ ಪರಿವೃತೋ ದೇವೀಭಕ್ತಿಯುತೈರ್ನೃಪ ।
ದರ್ಶನಾರ್ಥಂ ಸಮಾಯಾಂತಿ ಯೇ ದೇವಾ ಜಗದೀಶಿತುಃ ॥ 12 ॥
ತೇಷಾಂ ಗಣಾ ವಸಂತ್ಯತ್ರ ವಾಹನಾನಿ ಚ ತತ್ರ ಹಿ ।
ವಿಮಾನಶತಸಂಘರ್ಷಘಂಟಾಸ್ವನಸಮಾಕುಲಃ ॥ 13 ॥
ಹಯಹೇಷಾಖುರಾಘಾತಬಧಿರೀಕೃತದಿಂಮುಖಃ ।
ಗಣೈಃ ಕಿಲಕಿಲಾರಾವೈರ್ವೇತ್ರಹಸ್ತೈಶ್ಚ ತಾಡಿತಾಃ ॥ 14 ॥
ಸೇವಕಾ ದೇವಸಂಗಾನಾಂ ಭ್ರಾಜಂತೇ ತತ್ರ ಭೂಮಿಪ ।
ತಸ್ಮಿಂಕೋಲಾಹಲೇ ರಾಜನ್ನಶಬ್ದಃ ಕೇನಚಿತ್ಕ್ವಚಿತ್ ॥ 15 ॥
ಕಸ್ಯಚಿಚ್ಛ್ರೂಯತೇಽತ್ಯಂತಂ ನಾನಾಧ್ವನಿಸಮಾಕುಲೇ ।
ಪದೇ ಪದೇ ಮಿಷ್ಟವಾರಿಪರಿಪೂರ್ಣಸರಾನ್ಸಿ ಚ ॥ 16 ॥
ವಾಟಿಕಾ ವಿವಿಧಾ ರಾಜನ್ ರತ್ನದ್ರುಮವಿರಾಜಿತಾಃ ।
ತದುತ್ತರಂ ಮಹಾಸಾರಧಾತುನಿರ್ಮಿತಮಂಡಲಃ ॥ 17 ॥
ಸಾಲೋಽಪರೋ ಮಹಾನಸ್ತಿ ಗಗನಸ್ಪರ್ಶಿ ಯಚ್ಛಿರಃ ।
ತೇಜಸಾ ಸ್ಯಾಚ್ಛತಗುಣಃ ಪೂರ್ವಸಾಲಾದಯಂ ಪರಃ ॥ 18 ॥
ಗೋಪುರದ್ವಾರಸಹಿತೋ ಬಹುವೃಕ್ಷಸಮನ್ವಿತಃ ।
ಯಾ ವೃಕ್ಷಜಾತಯಃ ಸಂತಿ ಸರ್ವಾಸ್ತಾಸ್ತತ್ರ ಸಂತಿ ಚ ॥ 19 ॥
ನಿರಂತರಂ ಪುಷ್ಪಯುತಾಃ ಸದಾ ಫಲಸಮನ್ವಿತಾಃ ।
ನವಪಲ್ಲವಸಂಯುಕ್ತಾಃ ಪರಸೌರಭಸಂಕುಲಾಃ ॥ 20 ॥
ಪನಸಾ ಬಕುಲಾ ಲೋಧ್ರಾಃ ಕರ್ಣಿಕಾರಾಶ್ಚ ಶಿಂಶಪಾಃ ।
ದೇವದಾರುಕಾಂಚನಾರಾ ಆಮ್ರಾಶ್ಚೈವ ಸುಮೇರವಃ ॥ 21 ॥
ಲಿಕುಚಾ ಹಿಂಗುಲಾಶ್ಚೈಲಾ ಲವಂಗಾಃ ಕಟ್ಫಲಾಸ್ತಥಾ ।
ಪಾಟಲಾ ಮುಚುಕುಂದಾಶ್ಚ ಫಲಿನ್ಯೋ ಜಘನೇಫಲಾಃ ॥ 22 ॥
ತಾಲಾಸ್ತಮಾಲಾಃ ಸಾಲಾಶ್ಚ ಕಂಕೋಲಾ ನಾಗಭದ್ರಕಾಃ ।
ಪುನ್ನಾಗಾಃ ಪೀಲವಃ ಸಾಲ್ವಕಾ ವೈ ಕರ್ಪೂರಶಾಖಿನಃ ॥ 23 ॥
ಅಶ್ವಕರ್ಣಾ ಹಸ್ತಿಕರ್ಣಾಸ್ತಾಲಪರ್ಣಾಶ್ಚ ದಾಡಿಮಾಃ ।
ಗಣಿಕಾ ಬಂಧುಜೀವಾಶ್ಚ ಜಂಬೀರಾಶ್ಚ ಕುರಂಡಕಾಃ ॥ 24 ॥
ಚಾಂಪೇಯಾ ಬಂಧುಜೀವಾಶ್ಚ ತಥಾ ವೈ ಕನಕದ್ರುಮಾಃ ।
ಕಾಲಾಗುರುದ್ರುಮಾಶ್ಚೈವ ತಥಾ ಚಂದನಪಾದಪಾಃ ॥ 25 ॥
ಖರ್ಜೂರಾ ಯೂಥಿಕಾಸ್ತಾಲಪರ್ಣ್ಯಶ್ಚೈವ ತಥೇಕ್ಷವಃ ।
ಕ್ಷೀರವೃಕ್ಷಾಶ್ಚ ಖದಿರಾಶ್ಚಿಂಚಾಭಲ್ಲಾತಕಾಸ್ತಥಾ ॥ 26 ॥
ರುಚಕಾಃ ಕುಟಜಾ ವೃಕ್ಷಾ ಬಿಲ್ವವೃಕ್ಷಾಸ್ತಥೈವ ಚ ।
ತುಲಸೀನಾಂ ವನಾನ್ಯೇವಂ ಮಲ್ಲಿಕಾನಾಂ ತಥೈವ ಚ ॥ 27 ॥
ಇತ್ಯಾದಿತರುಜಾತೀನಾಂ ವನಾನ್ಯುಪವನಾನಿ ಚ ।
ನಾನಾವಾಪೀಶತೈರ್ಯುಕ್ತಾನ್ಯೇವಂ ಸಂತಿ ಧರಾಧಿಪ ॥ 28 ॥
ಕೋಕಿಲಾರಾವಸಂಯುಕ್ತಾ ಗುನ್ಜದ್ಭ್ರಮರಭೂಷಿತಾಃ ।
ನಿರ್ಯಾಸಸ್ರಾವಿಣಃ ಸರ್ವೇ ಸ್ನಿಗ್ಧಚ್ಛಾಯಾಸ್ತರೂತ್ತಮಾಃ ॥ 29 ॥
ನಾನಾಋತುಭವಾ ವೃಕ್ಷಾ ನಾನಾಪಕ್ಷಿಸಮಾಕುಲಾಃ ।
ನಾನಾರಸಸ್ರಾವಿಣೀಭಿರ್ನದೀಭಿರತಿಶೋಭಿತಾಃ ॥ 30 ॥
ಪಾರಾವತಶುಕವ್ರಾತಸಾರಿಕಾಪಕ್ಷಮಾರುತೈಃ ।
ಹಂಸಪಕ್ಷಸಮುದ್ಭೂತ ವಾತವ್ರಾತೈಶ್ಚಲದ್ದ್ರುಮಂ ॥ 31 ॥
ಸುಗಂಧಗ್ರಾಹಿಪವನಪೂರಿತಂ ತದ್ವನೋತ್ತಮಂ ।
ಸಹಿತಂ ಹರಿಣೀಯೂಥೈರ್ಧಾವಮಾನೈರಿತಸ್ತತಃ ॥ 32 ॥
ನೃತ್ಯದ್ಬರ್ಹಿಕದಂಬಸ್ಯ ಕೇಕಾರಾವೈಃ ಸುಖಪ್ರದೈಃ ।
ನಾದಿತಂ ತದ್ವನಂ ದಿವ್ಯಂ ಮಧುಸ್ರಾವಿ ಸಮಂತತಃ ॥ 33 ॥
ಕಾಂಸ್ಯಸಾಲಾದುತ್ತರೇ ತು ತಾಮ್ರಸಾಲಃ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಃ ।
ಚತುರಸ್ರಸಮಾಕಾರ ಉನ್ನತ್ಯಾ ಸಪ್ತಯೋಜನಃ ॥ 34 ॥
ದ್ವಯೋಸ್ತು ಸಾಲಯೋರ್ಮಧ್ಯೇ ಸಂಪ್ರೋಕ್ತಾ ಕಲ್ಪವಾಟಿಕಾ ।
ಯೇಷಾಂ ತರೂಣಾಂ ಪುಷ್ಪಾಣಿ ಕಾಂಚನಾಭಾನಿ ಭೂಮಿಪ ॥ 35 ॥
ಪತ್ರಾಣಿ ಕಾಂಚನಾಭಾನಿ ರತ್ನಬೀಜಫಲಾನಿ ಚ ।
ದಶಯೋಜನಗಂಧೋ ಹಿ ಪ್ರಸರ್ಪತಿ ಸಮಂತತಃ ॥ 36 ॥
ತದ್ವನಂ ರಕ್ಷಿತಂ ರಾಜನ್ವಸಂತೇನರ್ತುನಾನಿಶಂ ।
ಪುಷ್ಪಸಿಂಹಾಸನಾಸೀನಃ ಪುಷ್ಪಚ್ಛತ್ರವಿರಾಜಿತಃ ॥ 37 ॥
ಪುಷ್ಪಭೂಷಾಭೂಷಿತಶ್ಚ ಪುಷ್ಪಾಸವವಿಘೂರ್ಣಿತಃ ।
ಮಧುಶ್ರೀರ್ಮಾಧವಶ್ರೀಶ್ಚ ದ್ವೇ ಭಾರ್ಯೇ ತಸ್ಯ ಸಮ್ಮತೇ ॥ 38 ॥
ಕ್ರೀಡತಃ ಸ್ಮೇರವದನೇ ಸುಮಸ್ತಬಕಕಂದುಕೈಃ ।
ಅತೀವ ರಮ್ಯಂ ವಿಪಿನಂ ಮಧುಸ್ರಾವಿ ಸಮಂತತಃ ॥ 39 ॥
ದಶಯೋಜನಪರ್ಯಂತಂ ಕುಸುಮಾಮೋದವಾಯುನಾ ।
ಪೂರಿತಂ ದಿವ್ಯಗಂಧರ್ವೈಃ ಸಾಂಗನೈರ್ಗಾನಲೋಲುಪೈಃ ॥ 40 ॥
ಶೋಭಿತಂ ತದ್ವನಂ ದಿವ್ಯಂ ಮತ್ತಕೋಕಿಲನಾದಿತಂ ।
ವಸಂತಲಕ್ಷ್ಮೀಸಂಯುಕ್ತಂ ಕಾಮಿಕಾಮಪ್ರವರ್ಧನಂ ॥ 41 ॥
ತಾಮ್ರಸಾಲಾದುತ್ತರತ್ರ ಸೀಸಸಾಲಃ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಃ ।
ಸಮುಚ್ಛ್ರಾಯಃ ಸ್ಮೃತೋಽಪ್ಯಸ್ಯ ಸಪ್ತಯೋಜನಸಂಖ್ಯಯಾ ॥ 42 ॥
ಸಂತಾನವಾಟಿಕಾಮಧ್ಯೇ ಸಾಲಯೋಸ್ತು ದ್ವಯೋರ್ನೃಪ ।
ದಶಯೋಜನಗಂಧಸ್ತು ಪ್ರಸೂನಾನಾಂ ಸಮಂತತಃ ॥ 43 ॥
ಹಿರಣ್ಯಾಭಾನಿ ಕುಸುಮಾನ್ಯುತ್ಫುಲ್ಲಾನಿ ನಿರಂತರಂ ।
ಅಮೃತದ್ರವಸಂಯುಕ್ತಫಲಾನಿ ಮಧುರಾಣಿ ಚ ॥ 44 ॥
ಗ್ರೀಷ್ಮರ್ತುರ್ನಾಯಕಸ್ತಸ್ಯಾ ವಾಟಿಕಾಯಾ ನೃಪೋತ್ತಮ ।
ಶುಕ್ರಶ್ರೀಶ್ಚ ಶುಚಿಶ್ರೀಶ್ಚ ದ್ವೇ ಭಾರ್ಯೇ ತಸ್ಯ ಸಮ್ಮತೇ ॥ 45 ॥
ಸಂತಾಪತ್ರಸ್ತಲೋಕಾಸ್ತು ವೃಕ್ಷಮೂಲೇಷು ಸಂಸ್ಥಿತಾಃ ।
ನಾನಾಸಿದ್ಧೈಃ ಪರಿವೃತೋ ನಾನಾದೇವೈಃ ಸಮನ್ವಿತಃ ॥ 46 ॥
ವಿಲಾಸಿನೀನಾಂ ಬೃಂದೈಸ್ತು ಚಂದನದ್ರವಪಂಕಿಲೈಃ ।
ಪುಷ್ಪಮಾಲಾಭೂಷಿತೈಸ್ತು ತಾಲವೃಂತಕರಾಂಬುಜೈಃ ॥ 47 ॥
[ಪಾಠಭೇದಃ- ಪ್ರಾಕಾರಃ]
ಪ್ರಕಾರಃ ಶೋಭಿತೋ ಏಜಚ್ಛೀತಲಾಂಬುನಿಷೇವಿಭಿಃ ।
ಸೀಸಸಾಲಾದುತ್ತರತ್ರಾಪ್ಯಾರಕೂಟಮಯಃ ಶುಭಃ ॥ 48 ॥
ಪ್ರಾಕಾರೋ ವರ್ತತೇ ರಾಜನ್ಮುನಿಯೋಜನದೈರ್ಘ್ಯವಾನ್ ।
ಹರಿಚಂದನವೃಕ್ಷಾಣಾಂ ವಾಟೀ ಮಧ್ಯೇ ತಯೋಃ ಸ್ಮೃತಾ ॥ 49 ॥
ಸಾಲಯೋರಧಿನಾಥಸ್ತು ವರ್ಷರ್ತುರ್ಮೇಘವಾಹನಃ ।
ವಿದ್ಯುತ್ಪಿಂಗಲನೇತ್ರಶ್ಚ ಜೀಮೂತಕವಚಃ ಸ್ಮೃತಃ ॥ 50 ॥
ವಜ್ರನಿರ್ಘೋಷಮುಖರಶ್ಚೇಂದ್ರಧನ್ವಾ ಸಮಂತತಃ ।
ಸಹಸ್ರಶೋ ವಾರಿಧಾರಾ ಮುಂಚನ್ನಾಸ್ತೇ ಗಣಾವೃತಃ ॥ 51 ॥
ನಭಃ ಶ್ರೀಶ್ಚ ನಭಸ್ಯಶ್ರೀಃ ಸ್ವರಸ್ಯಾ ರಸ್ಯಮಾಲಿನೀ ।
ಅಂಬಾ ದುಲಾ ನಿರತ್ನಿಶ್ಚಾಭ್ರಮಂತೀ ಮೇಘಯಂತಿಕಾ ॥ 52 ॥
ವರ್ಷಯಂತೀ ಚಿಬುಣಿಕಾ ವಾರಿಧಾರಾ ಚ ಸಮ್ಮತಾಃ ।
ವರ್ಷರ್ತೋರ್ದ್ವಾದಶ ಪ್ರೋಕ್ತಾಃ ಶಕ್ತಯೋ ಮದವಿಹ್ವಲಾಃ ॥ 53 ॥
ನವಪಲ್ಲವವೃಕ್ಷಾಶ್ಚ ನವೀನಲತಿಕಾನ್ವಿತಾಃ ।
ಹರಿತಾನಿ ತೃಣಾನ್ಯೇವ ವೇಷ್ಟಿತಾ ಯೈರ್ಧರಾಽಖಿಲಾ ॥ 54 ॥
ನದೀನದಪ್ರವಾಹಾಶ್ಚ ಪ್ರವಹಂತಿ ಚ ವೇಗತಃ ।
ಸರಾಂಸಿ ಕಲುಷಾಂಬೂನಿ ರಾಗಿಚಿತ್ತಸಮಾನಿ ಚ ॥ 55 ॥
ವಸಂತಿ ದೇವಾಃ ಸಿದ್ಧಾಶ್ಚ ಯೇ ದೇವೀಕರ್ಮಕಾರಿಣಃ ।
ವಾಪೀಕೂಪತಡಾಗಾಶ್ಚ ಯೇ ದೇವ್ಯರ್ಥಂ ಸಮರ್ಪಿತಾಃ ॥ 56 ॥
ತೇ ಗಣಾ ನಿವಸಂತ್ಯತ್ರ ಸವಿಲಾಸಾಶ್ಚ ಸಾಂಗನಾಃ ।
ಆರಕೂಟಮಯಾದಗ್ರೇ ಸಪ್ತಯೋಜನದೈರ್ಘ್ಯವಾನ್ ॥ 57 ॥
ಪಂಚಲೋಹಾತ್ಮಕಃ ಸಾಲೋ ಮಧ್ಯೇ ಮಂದಾರವಾಟಿಕಾ ।
ನಾನಾಪುಷ್ಪಲತಾಕೀರ್ಣಾ ನಾನಾಪಲ್ಲವಶೋಭಿತಾ ॥ 58 ॥
ಅಧಿಷ್ಠಾತಾಽತ್ರ ಸಂಪ್ರೋಕ್ತಃ ಶರದೃತುರನಾಮಯಃ ।
ಇಷಲಕ್ಷ್ಮೀರೂರ್ಜಲಕ್ಷ್ಮೀರ್ದ್ವೇ ಭಾರ್ಯೇ ತಸ್ಯ ಸಮ್ಮತೇ ॥ 59 ॥
ನಾನಾಸಿದ್ಧಾ ವಸಂತ್ಯತ್ರ ಸಾಂಗನಾಃ ಸಪರಿಚ್ಛದಾಃ ।
ಪಂಚಲೋಹಮಯಾದಗ್ರೇ ಸಪ್ತಯೋಜನದೈರ್ಘ್ಯವಾನ್ ॥ 60 ॥
ದೀಪ್ಯಮಾನೋ ಮಹಾಶೃಂಗೈರ್ವರ್ತತೇ ರೌಪ್ಯಸಾಲಕಃ ।
ಪಾರಿಜಾತಾಟವೀಮಧ್ಯೇ ಪ್ರಸೂನಸ್ತಬಕಾನ್ವಿತಾ ॥ 61 ॥
ದಶಯೋಜನಗಂಧೀನಿ ಕುಸುಮಾನಿ ಸಮಂತತಃ ।
ಮೋದಯಂತಿ ಗಣಾನ್ಸರ್ವಾನ್ಯೇ ದೇವೀಕರ್ಮಕಾರಿಣಃ ॥ 62 ॥
ತತ್ರಾಧಿನಾಥಃ ಸಂಪ್ರೋಕ್ತೋ ಹೇಮಂತರ್ತುರ್ಮಹೋಜ್ಜ್ವಲಃ ।
ಸಗಣಃ ಸಾಯುಧಃ ಸರ್ವಾನ್ ರಾಗಿಣೋ ರಂಜಯನ್ನಪಃ ॥ 63 ॥
ಸಹಶ್ರೀಶ್ಚ ಸಹಸ್ಯಶ್ರೀರ್ದ್ವೇ ಭಾರ್ಯೇ ತಸ್ಯ ಸಮ್ಮತೇ ।
ವಸಂತಿ ತತ್ರ ಸಿದ್ಧಾಶ್ಚ ಯೇ ದೇವೀವ್ರತಕಾರಿಣಃ ॥ 64 ॥
ರೌಪ್ಯಸಾಲಮಯಾದಗ್ರೇ ಸಪ್ತಯೋಜನದೈರ್ಘ್ಯವಾನ್ ।
ಸೌವರ್ಣಸಾಲಃ ಸಂಪ್ರೋಕ್ತಸ್ತಪ್ತಹಾಟಕಕಲ್ಪಿತಃ ॥ 65 ॥
ಮಧ್ಯೇ ಕದಂಬವಾಟೀ ತು ಪುಷ್ಪಪಲ್ಲವಶೋಭಿತಾ ।
ಕದಂಬಮದಿರಾಧಾರಾಃ ಪ್ರವರ್ತಂತೇ ಸಹಸ್ರಶಃ ॥ 66 ॥
ಯಾಭಿರ್ನಿಪೀತಪೀತಾಭಿರ್ನಿಜಾನಂದೋಽನುಭೂಯತೇ ।
ತತ್ರಾಧಿನಾಥಃ ಸಂಪ್ರೋಕ್ತಃ ಶೈಶಿರರ್ತುರ್ಮಹೋದಯಃ ॥ 67 ॥
ತಪಃಶ್ರೀಶ್ಚ ತಪಸ್ಯಶ್ರೀರ್ದ್ವೇ ಭಾರ್ಯೇ ತಸ್ಯ ಸಮ್ಮತೇ ।
ಮೋದಮಾನಃ ಸಹೈತಾಭ್ಯಾಂ ವರ್ತತೇ ಶಿಶಿರಾಕೃತಿಃ ॥ 68 ॥
ನಾನಾವಿಲಾಸಸಂಯುಕ್ತೋ ನಾನಾಗಣಸಮಾವೃತಃ ।
ನಿವಸಂತಿ ಮಹಾಸಿದ್ಧಾ ಯೇ ದೇವೀದಾನಕಾರಿಣಃ ॥ 69 ॥
ನಾನಾಭೋಗಸಮುತ್ಪನ್ನಮಹಾನಂದಸಮನ್ವಿತಾಃ ।
ಸಾಂಗನಾಃ ಪರಿವಾರೈಸ್ತು ಸಂಘಶಃ ಪರಿವಾರಿತಾಃ ॥ 70 ॥
ಸ್ವರ್ಣಸಾಲಮಯಾದಗ್ರೇ ಮುನಿಯೋಜನದೈರ್ಘ್ಯವಾನ್ ।
ಪುಷ್ಪರಾಗಮಯಃ ಸಾಲಃ ಕುಂಕುಮಾರುಣವಿಗ್ರಹಃ ॥ 71 ॥
ಪುಷ್ಪರಾಗಮಯೀ ಭೂಮಿರ್ವನಾನ್ಯುಪವನಾನಿ ಚ ।
ರತ್ನವೃಕ್ಷಾಲವಾಲಾಶ್ಚ ಪುಷ್ಪರಾಗಮಯಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ॥ 72 ॥
ಪ್ರಾಕಾರೋ ಯಸ್ಯ ರತ್ನಸ್ಯ ತದ್ರತ್ನರಚಿತಾ ದ್ರುಮಾಃ ।
ವನಭೂಃ ಪಕ್ಷಿನಶ್ಚೈವ ರತ್ನವರ್ಣಜಲಾನಿ ಚ ॥ 73 ॥
ಮಂಡಪಾ ಮಂಡಪಸ್ತಂಭಾಃ ಸರಾನ್ಸಿ ಕಮಲಾನಿ ಚ ।
ಪ್ರಾಕಾರೇ ತತ್ರ ಯದ್ಯತ್ಸ್ಯಾತ್ತತ್ಸರ್ವಂ ತತ್ಸಮಂ ಭವೇತ್ ॥ 74 ॥
ಪರಿಭಾಷೇಯಮುದ್ದಿಷ್ಟಾ ರತ್ನಸಾಲಾದಿಷು ಪ್ರಭೋ ।
ತೇಜಸಾ ಸ್ಯಾಲ್ಲಕ್ಷಗುಣಃ ಪೂರ್ವಸಾಲಾತ್ಪರೋ ನೃಪ ॥ 75 ॥
ದಿಕ್ಪಾಲಾ ನಿವಸಂತ್ಯತ್ರ ಪ್ರತಿಬ್ರಹ್ಮಾನ್ಡವರ್ತಿನಾಂ ।
ದಿಕ್ಪಾಲಾನಾಂ ಸಮಷ್ಟ್ಯಾತ್ಮರೂಪಾಃ ಸ್ಫೂರ್ಜದ್ವರಾಯುಧಾಃ ॥ 76 ॥
ಪೂರ್ವಾಶಾಯಾಂ ಸಮುತ್ತುಂಗಶೃಂಗಾ ಪೂರಮರಾವತೀ ।
ನಾನೋಪವನಸಂಯುಕ್ತಾ ಮಹೇಂದ್ರಸ್ತತ್ರ ರಾಜತೇ ॥ 77 ॥
ಸ್ವರ್ಗಶೋಭಾ ಚ ಯಾ ಸ್ವರ್ಗೇ ಯಾವತೀ ಸ್ಯಾತ್ತತೋಽಧಿಕಾ ।
ಸಮಷ್ಟಿಶತನೇತ್ರಸ್ಯ ಸಹಸ್ರಗುಣತಃ ಸ್ಮೃತಾ ॥ 78 ॥
ಐರಾವತಸಮಾರೂಢೋ ವಜ್ರಹಸ್ತಃ ಪ್ರತಾಪವಾನ್ ।
ದೇವಸೇನಾಪರಿವೃತೋ ರಾಜತೇಽತ್ರ ಶತಕ್ರತುಃ ॥ 79 ॥
ದೇವಾಂಗನಾಗಣಯುತಾ ಶಚೀ ತತ್ರ ವಿರಾಜತೇ ।
ವಹ್ನಿಕೋಣೇ ವಹ್ನಿಪುರೀ ವಹ್ನಿಪೂಃ ಸದೃಶೀ ನೃಪ ॥ 80 ॥
ಸ್ವಾಹಾಸ್ವಧಾಸಮಾಯುಕ್ತೋ ವಹ್ನಿಸ್ತತ್ರ ವಿರಾಜತೇ ।
ನಿಜವಾಹನಭೂಷಾಢ್ಯೋ ನಿಜದೇವಗಣೈರ್ವೃತಃ ॥ 81 ॥
ಯಾಮ್ಯಾಶಾಯಾಂ ಯಮಪುರೀ ತತ್ರ ದಂಡಧರೋ ಮಹಾನ್ ।
ಸ್ವಭಟೈರ್ವೇಷ್ಟಿತೋ ರಾಜನ್ ಚಿತ್ರಗುಪ್ತಪುರೋಗಮೈಃ ॥ 82 ॥
ನಿಜಶಕ್ತಿಯುತೋ ಭಾಸ್ವತ್ತನಯೋಽಸ್ತಿ ಯಮೋ ಮಹಾನ್ ।
ನೈರೃತ್ಯಾಂ ದಿಶಿ ರಾಕ್ಷಸ್ಯಾಂ ರಾಕ್ಷಸೈಃ ಪರಿವಾರಿತಃ ॥ 83 ॥
ಖಡ್ಗಧಾರೀ ಸ್ಫುರನ್ನಾಸ್ತೇ ನಿರೃತಿರ್ನಿಜಶಕ್ತಿಯುಕ್ ।
ವಾರುಣ್ಯಾಂ ವರುಣೋ ರಾಜಾ ಪಾಶಧಾರೀ ಪ್ರತಾಪವಾನ್ ॥ 84 ॥
ಮಹಾಝಶಸಮಾರೂಢೋ ವಾರುಣೀಮಧುವಿಹ್ವಲಃ ।
ನಿಜಶಕ್ತಿಸಮಾಯುಕ್ತೋ ನಿಜಯಾದೋಗಣಾನ್ವಿತಃ ॥ 85 ॥
ಸಮಾಸ್ತೇ ವಾರುಣೇ ಲೋಕೇ ವರುಣಾನೀರತಾಕುಲಃ ।
ವಾಯುಕೋಣೇ ವಾಯುಲೋಕೋ ವಾಯುಸ್ತತ್ರಾಧಿತಿಷ್ಠತಿ ॥ 86 ॥
ವಾಯುಸಾಧನಸಂಸಿದ್ಧಯೋಗಿಭಿಃ ಪರಿವಾರಿತಃ ।
ಧ್ವಜಹಸ್ತೋ ವಿಶಾಲಾಕ್ಷೋ ಮೃಗವಾಹನಸಂಸ್ಥಿತಃ ॥ 87 ॥
ಮರುದ್ಗಣೈಃ ಪರಿವೃತೋ ನಿಜಶಕ್ತಿಸಮನ್ವಿತಃ ।
ಉತ್ತರಸ್ಯಾಂ ದಿಶಿ ಮಹಾನ್ಯಕ್ಷಲೋಕೋಽಸ್ತಿ ಭೂಮಿಪ ॥ 88 ॥
ಯಕ್ಷಾಧಿರಾಜಸ್ತತ್ರಾಽಽಸ್ತೇ ವೃದ್ಧಿಋದ್ಧ್ಯಾದಿಶಕ್ತಿಭಿಃ ।
ನವಭಿರ್ನಿಧಿಭಿರ್ಯುಕ್ತಸ್ತುಂದಿಲೋ ಧನನಾಯಕಃ ॥ 89 ॥
ಮಣಿಭದ್ರಃ ಪೂರ್ಣಭದ್ರೋ ಮಣಿಮಾನ್ಮಣಿಕಂಧರಃ ।
ಮಣಿಭೂಷೋ ಮಣಿಸ್ರಗ್ವೀ ಮಣಿಕಾರ್ಮುಕಧಾರಕಃ ॥ 90 ॥
ಇತ್ಯಾದಿಯಕ್ಷಸೇನಾನೀಸಹಿತೋ ನಿಜಶಕ್ತಿಯುಕ್ ।
ಈಶಾನಕೋಣೇ ಸಂಪ್ರೋಕ್ತೋ ರುದ್ರಲೋಕೋ ಮಹತ್ತರಃ ॥ 91 ॥
ಅನರ್ಘ್ಯರತ್ನಖಚಿತೋ ಯತ್ರ ರುದ್ರೋಽಧಿದೈವತಂ ।
ಮನ್ಯುಮಾಂದೀಪ್ತನಯನೋ ಬದ್ಧಪೃಷ್ಠಮಹೇಷುಧಿಃ ॥ 92 ॥
ಸ್ಫೂರ್ಜದ್ಧನುರ್ವಾಮಹಸ್ತೋಽಧಿಜ್ಯಧನ್ವಭಿರಾವೃತಃ ।
ಸ್ವಸಮಾನೈರಸಂಖ್ಯಾತರುದ್ರೈಃ ಶೂಲವರಾಯುಧೈಃ ॥ 93 ॥
ವಿಕೃತಾಸ್ಯೈಃ ಕರಾಲಾಸ್ಯೈರ್ವಮದ್ವಹ್ನಿಭಿರಾಸ್ಯತಃ ।
ದಶಹಸ್ತೈಃ ಶತಕರೈಃ ಸಹಸ್ರಭುಜಸಂಯುತೈಃ ॥ 94 ॥
ದಶಪಾದೈರ್ದಶಗ್ರೀವೈಸ್ತ್ರಿನೇತ್ರೈರುಗ್ರಮೂರ್ತಿಭಿಃ ।
ಅಂತರಿಕ್ಷಚರಾ ಯೇ ಚ ಯೇ ಚ ಭೂಮಿಚರಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ॥ 95 ॥
ರುದ್ರಾಧ್ಯಾಯೇ ಸ್ಮೃತಾ ರುದ್ರಾಸ್ತೈಃ ಸರ್ವೈಶ್ಚ ಸಮಾವೃತಃ ।
ರುದ್ರಾಣೀಕೋಟಿಸಹಿತೋ ಭದ್ರಕಾಲ್ಯಾದಿಮಾತೃಭಿಃ ॥ 96 ॥
ನಾನಾಶಕ್ತಿಸಮಾವಿಷ್ಟಡಾಮರ್ಯಾದಿಗಣಾವೃತಃ ।
ವೀರಭದ್ರಾದಿಸಹಿತೋ ರುದ್ರೋ ರಾಜನ್ವಿರಾಜತೇ ॥ 97 ॥
ಮುಂಡಮಾಲಾಧರೋ ನಾಗವಲಯೋ ನಾಗಕಂಧರಃ ।
ವ್ಯಾಘ್ರಚರ್ಮಪರೀಧಾನೋ ಗಜಚರ್ಮೋತ್ತರೀಯಕಃ ॥ 98 ॥
ಚಿತಾಭಸ್ಮಾಂಗಲಿಪ್ತಾಂಗಃ ಪ್ರಮಥಾದಿಗಣಾವೃತಃ ।
ನಿನದಡ್ಡಮರುಧ್ವಾನೈರ್ಬಧಿರೀಕೃತದಿಂಮುಖಃ ॥ 99 ॥
ಅಟ್ಟಹಾಸಾಸ್ಫೋಟಶಬ್ದೈಃ ಸಂತ್ರಾಸಿತನಭಸ್ತಲಃ ।
ಭೂತಸಂಘಸಮಾವಿಷ್ಟೋ ಭೂತಾವಾಸೋ ಮಹೇಶ್ವರಃ ॥ 100 ॥
ಈಶಾನದಿಕ್ಪತಿಃ ಸೋಽಯಂ ನಾಮ್ನಾ ಚೇಶಾನ ಏವ ಚ ॥ 101 ॥
ಇತಿ ಶ್ರೀದೇವೀಭಾಗವತೇ ಮಹಾಪುರಾಣೇ ದ್ವಾದಶಸ್ಕಂಧೇ ಮಣಿದ್ವೀಪವರ್ಣನಂ ನಾಮ ದಶಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ ॥
(ಶ್ರೀದೇವೀಭಾಗವತಂ, ದ್ವಾದಶ ಸ್ಕಂಧಂ, ಏಕಾದಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ, ಮಣಿದ್ವೀಪ ವರ್ಣನ - 2)
ವ್ಯಾಸ ಉವಾಚ –
ಪುಷ್ಪರಾಗಮಯಾದಗ್ರೇ ಕುಂಕುಮಾರುಣವಿಗ್ರಹಃ ।
ಪದ್ಮರಾಗಮಯಃ ಸಾಲೋ ಮಧ್ಯೇ ಭೂಶ್ಚೈವತಾದೃಶೀ ॥ 1 ॥
ದಶಯೋಜನವಾಂದೈರ್ಘ್ಯೇ ಗೋಪುರದ್ವಾರಸಂಯುತಃ ।
ತನ್ಮಣಿಸ್ತಂಭಸಂಯುಕ್ತಾ ಮಂಡಪಾಃ ಶತಶೋ ನೃಪ ॥ 2 ॥
ಮಧ್ಯೇ ಭುವಿಸಮಾಸೀನಾಶ್ಚತುಃಷಷ್ಟಿಮಿತಾಃ ಕಲಾಃ ।
ನಾನಾಯುಧಧರಾವೀರಾ ರತ್ನಭೂಷಣಭೂಷಿತಾಃ ॥ 3 ॥
ಪ್ರತ್ಯೇಕಲೋಕಸ್ತಾಸಾಂ ತು ತತ್ತಲ್ಲೋಕಸ್ಯನಾಯಕಾಃ ।
ಸಮಂತಾತ್ಪದ್ಮರಾಗಸ್ಯ ಪರಿವಾರ್ಯಸ್ಥಿತಾಃ ಸದಾ ॥ 4 ॥
ಸ್ವಸ್ವಲೋಕಜನೈರ್ಜುಷ್ಟಾಃ ಸ್ವಸ್ವವಾಹನಹೇತಿಭಿಃ ।
ತಾಸಾಂ ನಾಮಾನಿ ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಶೃಣು ತ್ವಂ ಜನಮೇಜಯ ॥ 5 ॥
ಪಿಂಗಲಾಕ್ಷೀ ವಿಶಾಲಾಕ್ಷೀ ಸಮೃದ್ಧಿ ವೃದ್ಧಿರೇವ ಚ ।
ಶ್ರದ್ಧಾ ಸ್ವಾಹಾ ಸ್ವಧಾಭಿಖ್ಯಾ ಮಾಯಾ ಸಂಜ್ಞಾ ವಸುಂಧರಾ ॥ 6 ॥
ತ್ರಿಲೋಕಧಾತ್ರೀ ಸಾವಿತ್ರೀ ಗಾಯತ್ರೀ ತ್ರಿದಶೇಶ್ವರೀ ।
ಸುರೂಪಾ ಬಹುರೂಪಾ ಚ ಸ್ಕಂದಮಾತಾಽಚ್ಯುತಪ್ರಿಯಾ ॥ 7 ॥
ವಿಮಲಾ ಚಾಮಲಾ ತದ್ವದರುಣೀ ಪುನರಾರುಣೀ ।
ಪ್ರಕೃತಿರ್ವಿಕೃತಿಃ ಸೃಷ್ಟಿಃ ಸ್ಥಿತಿಃ ಸಂಹೃತಿರೇವ ಚ ॥ 8 ॥
ಸಂಧ್ಯಾಮಾತಾ ಸತೀ ಹಂಸೀ ಮರ್ದಿಕಾ ವಜ್ರಿಕಾ ಪರಾ ।
ದೇವಮಾತಾ ಭಗವತೀ ದೇವಕೀ ಕಮಲಾಸನಾ ॥ 9 ॥
ತ್ರಿಮುಖೀ ಸಪ್ತಮುಖ್ಯನ್ಯಾ ಸುರಾಸುರವಿಮರ್ದಿನೀ ।
ಲಂಬೋಷ್ಟೀ ಚೋರ್ಧ್ವಕೇಶೀ ಚ ಬಹುಶೀರ್ಷಾ ವೃಕೋದರೀ ॥ 10 ॥
ರಥರೇಖಾಹ್ವಯಾ ಪಶ್ಚಾಚ್ಛಶಿರೇಖಾ ತಥಾ ಪರಾ ।
ಗಗನವೇಗಾ ಪವನವೇಗಾ ಚೈವ ತತಃ ಪರಂ ॥ 11 ॥
ಅಗ್ರೇ ಭುವನಪಾಲಾ ಸ್ಯಾತ್ತತ್ಪಶ್ಚಾನ್ಮದನಾತುರಾ ।
ಅನಂಗಾನಂಗಮಥನಾ ತಥೈವಾನಂಗಮೇಖಲಾ ॥ 12 ॥
ಅನಂಗಕುಸುಮಾ ಪಶ್ಚಾದ್ವಿಶ್ವರೂಪಾ ಸುರಾದಿಕಾ ।
ಕ್ಷಯಂಕರೀ ಭವೇಚ್ಛಕ್ತಿ ರಕ್ಷೋಭ್ಯಾ ಚ ತತಃ ಪರಂ ॥ 13 ॥
ಸತ್ಯವಾದಿನ್ಯಥ ಪ್ರೋಕ್ತಾ ಬಹುರೂಪಾ ಶುಚಿವ್ರತಾ ।
ಉದಾರಾಖ್ಯಾ ಚ ವಾಗೀಶೀ ಚತುಷ್ಷಷ್ಟಿಮಿತಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ॥ 14 ॥
ಜ್ವಲಜ್ಜಿಹ್ವಾನನಾಃ ಸರ್ವಾವಮಂತ್ಯೋ ವಹ್ನಿಮುಲ್ಬಣಂ ।
ಜಲಂ ಪಿಬಾಮಃ ಸಕಲಂ ಸಂಹರಾಮೋವಿಭಾವಸುಂ ॥ 15 ॥
ಪವನಂ ಸ್ತಂಭಯಾಮೋದ್ಯ ಭಕ್ಷಯಾಮೋಽಖಿಲಂ ಜಗತ್ ।
ಇತಿ ವಾಚಂ ಸಂಗಿರತೇ ಕ್ರೋಧ ಸಂರಕ್ತಲೋಚನಾಃ ॥ 16 ॥
ಚಾಪಬಾಣಧರಾಃ ಸರ್ವಾಯುದ್ಧಾಯೈವೋತ್ಸುಕಾಃ ಸದಾ ।
ದಂಷ್ಟ್ರಾ ಕಟಕಟಾರಾವೈರ್ಬಧಿರೀಕೃತ ದಿಙ್ಮುಖಾಃ ॥ 17 ॥
ಪಿಂಗೋರ್ಧ್ವಕೇಶ್ಯಃ ಸಂಪ್ರೋಕ್ತಾಶ್ಚಾಪಬಾಣಕರಾಃ ಸದಾ ।
ಶತಾಕ್ಷೌಹಿಣಿಕಾ ಸೇನಾಪ್ಯೇಕೈಕಸ್ಯಾಃ ಪ್ರಕೀರ್ತಿತಾ ॥ 18 ॥
ಏಕೈಕ ಶಕ್ತೇಃ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಂ ಲಕ್ಷಬ್ರಹ್ಮಾಂಡನಾಶನೇ ।
ಶತಾಕ್ಷೌಹಿಣಿಕಾಸೇನಾ ತಾದೃಶೀ ನೃಪ ಸತ್ತಮ ॥ 19 ॥
ಕಿಂ ನ ಕುರ್ಯಾಜ್ಜಗತ್ಯಸ್ಮಿನ್ನಶಕ್ಯಂ ವಕ್ತುಮೇವ ತತ್ ।
ಸರ್ವಾಪಿ ಯುದ್ಧಸಾಮಗ್ರೀ ತಸ್ಮಿನ್ಸಾಲೇ ಸ್ಥಿತಾ ಮುನೇ ॥ 20 ॥
ರಥಾನಾಂ ಗಣನಾ ನಾಸ್ತಿ ಹಯಾನಾಂ ಕರಿಣಾಂ ತಥಾ ॥
ಶಸ್ತ್ರಾಣಾಂ ಗಣನಾ ತದ್ವದ್ಗಣಾನಾಂ ಗಣನಾ ತಥಾ ॥ 21 ॥
ಪದ್ಮರಾಗಮಯಾದಗ್ರೇ ಗೋಮೇದಮಣಿನಿರ್ಮಿತಃ ।
ದಶಯೋಜನದೈರ್ಘ್ಯೇಣ ಪ್ರಾಕಾರೋ ವರ್ತತೇ ಮಹಾನ್ ॥ 22 ॥
ಭಾಸ್ವಜ್ಜಪಾಪ್ರಸೂನಾಭೋ ಮಧ್ಯಭೂಸ್ತಸ್ಯ ತಾದೃಶೀ ।
ಗೋಮೇದಕಲ್ಪಿತಾನ್ಯೇವ ತದ್ವಾಸಿ ಸದನಾನಿ ಚ ॥ 23 ॥
ಪಕ್ಷಿಣಃ ಸ್ತಂಭವರ್ಯಾಶ್ಚ ವೃಕ್ಷಾವಾಪ್ಯಃ ಸರಾಂಸಿ ಚ ।
ಗೋಮೇದಕಲ್ಪಿತಾ ಏವ ಕುಂಕುಮಾರುಣವಿಗ್ರಹಾಃ ॥ 24 ॥
ತನ್ಮಧ್ಯಸ್ಥಾ ಮಹಾದೇವ್ಯೋ ದ್ವಾತ್ರಿಂಶಚ್ಛಕ್ತಯಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ।
ನಾನಾ ಶಸ್ತ್ರಪ್ರಹರಣಾ ಗೋಮೇದಮಣಿಭೂಷಿತಾಃ ॥ 25 ॥
ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಲೋಕ ವಾಸಿನ್ಯಃ ಪರಿವಾರ್ಯ ಸಮಂತತಃ ।
ಗೋಮೇದಸಾಲೇ ಸನ್ನದ್ಧಾ ಪಿಶಾಚವದನಾ ನೃಪ ॥ 26 ॥
ಸ್ವರ್ಲೋಕವಾಸಿಭಿರ್ನಿತ್ಯಂ ಪೂಜಿತಾಶ್ಚಕ್ರಬಾಹವಃ ।
ಕ್ರೋಧರಕ್ತೇಕ್ಷಣಾ ಭಿಂಧಿ ಪಚ ಚ್ಛಿಂಧಿ ದಹೇತಿ ಚ ॥ 27 ॥
ವದಂತಿ ಸತತಂ ವಾಚಂ ಯುದ್ಧೋತ್ಸುಕಹೃದಂತರಾಃ ।
ಏಕೈಕಸ್ಯಾ ಮಹಾಶಕ್ತೇರ್ದಶಾಕ್ಷೌಹಿಣಿಕಾ ಮತಾ ॥ 28 ॥
ಸೇನಾ ತತ್ರಾಪ್ಯೇಕಶಕ್ತಿರ್ಲಕ್ಷಬ್ರಹ್ಮಾಂಡನಾಶಿನೀ ।
ತಾದೃಶೀನಾಂ ಮಹಾಸೇನಾ ವರ್ಣನೀಯಾ ಕಥಂ ನೃಪ ॥ 29 ॥
ರಥಾನಾಂ ನೈವ ಗಣಾನಾ ವಾಹನಾನಾಂ ತಥೈವ ಚ ।
ಸರ್ವಯುದ್ಧಸಮಾರಂಭಸ್ತತ್ರ ದೇವ್ಯಾ ವಿರಾಜತೇ ॥ 30 ॥
ತಾಸಾಂ ನಾಮಾನಿ ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಪಾಪನಾಶಕರಾಣಿ ಚ ।
ವಿದ್ಯಾ ಹ್ರೀ ಪುಷ್ಟ ಯಃ ಪ್ರಜ್ಞಾ ಸಿನೀವಾಲೀ ಕುಹೂಸ್ತಥಾ ॥ 31 ॥
ರುದ್ರಾವೀರ್ಯಾ ಪ್ರಭಾನಂದಾ ಪೋಷಿಣೀ ಋದ್ಧಿದಾ ಶುಭಾ ।
ಕಾಲರಾತ್ರಿರ್ಮಹಾರಾತ್ರಿರ್ಭದ್ರಕಾಲೀ ಕಪರ್ದಿನೀ ॥ 32 ॥
ವಿಕೃತಿರ್ದಂಡಿಮುಂಡಿನ್ಯೌ ಸೇಂದುಖಂಡಾ ಶಿಖಂಡಿನೀ ।
ನಿಶುಂಭಶುಂಭಮಥಿನೀ ಮಹಿಷಾಸುರಮರ್ದಿನೀ ॥ 33 ॥
ಇಂದ್ರಾಣೀ ಚೈವ ರುದ್ರಾಣೀ ಶಂಕರಾರ್ಧಶರೀರಿಣೀ ।
ನಾರೀ ನಾರಾಯಣೀ ಚೈವ ತ್ರಿಶೂಲಿನ್ಯಪಿ ಪಾಲಿನೀ ॥ 34 ॥
ಅಂಬಿಕಾಹ್ಲಾದಿನೀ ಪಶ್ಚಾದಿತ್ಯೇವಂ ಶಕ್ತಯಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ।
ಯದ್ಯೇತಾಃ ಕುಪಿತಾ ದೇವ್ಯಸ್ತದಾ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡನಾಶನಂ ॥ 35 ॥
ಪರಾಜಯೋ ನ ಚೈತಾಸಾಂ ಕದಾಚಿತ್ಕ್ವಚಿದಸ್ತಿ ಹಿ ।
ಗೋಮೇದಕಮಯಾದಗ್ರೇ ಸದ್ವಜ್ರಮಣಿನಿರ್ಮಿತಃ ॥ 36 ॥
ದಶಯೋಜನ ತುಂಗೋಽಸೌ ಗೋಪುರದ್ವಾರಸಂಯುತಃ ।
ಕಪಾಟಶೃಂಖಲಾಬದ್ಧೋ ನವವೃಕ್ಷ ಸಮುಜ್ಜ್ವಲಃ ॥ 37 ॥
ಸಾಲಸ್ತನ್ಮಧ್ಯಭೂಮ್ಯಾದಿ ಸರ್ವಂ ಹೀರಮಯಂ ಸ್ಮೃತಂ ।
ಗೃಹಾಣಿವೀಥಯೋ ರಥ್ಯಾ ಮಹಾಮಾರ್ಗಾಂ ಗಣಾನಿ ಚ ॥ 38 ॥
ವೃಕ್ಷಾಲವಾಲ ತರವಃ ಸಾರಂಗಾ ಅಪಿ ತಾದೃಶಾಃ ।
ದೀರ್ಘಿಕಾಶ್ರೇಣಯೋವಾಪ್ಯಸ್ತಡಾಗಾಃ ಕೂಪ ಸಂಯುತಾಃ ॥ 39 ॥
ತತ್ರ ಶ್ರೀಭುವನೇಶ್ವರ್ಯಾ ವಸಂತಿ ಪರಿಚಾರಿಕಾಃ ।
ಏಕೈಕಾ ಲಕ್ಷದಾಸೀಭಿಃ ಸೇವಿತಾ ಮದಗರ್ವಿತಾಃ ॥ 40 ॥
ತಾಲವೃಂತಧರಾಃ ಕಾಶ್ಚಿಚ್ಚಷಕಾಢ್ಯ ಕರಾಂಬುಜಾಃ ।
ಕಾಶ್ಚಿತ್ತಾಂಬೂಲಪಾತ್ರಾಣಿ ಧಾರಯಂತ್ಯೋಽತಿಗರ್ವಿತಾಃ ॥ 41 ॥
ಕಾಶ್ಚಿತ್ತಚ್ಛತ್ರಧಾರಿಣ್ಯಶ್ಚಾಮರಾಣಾಂ ವಿಧಾರಿಕಾಃ ।
ನಾನಾ ವಸ್ತ್ರಧರಾಃ ಕಾಶ್ಚಿತ್ಕಾಶ್ಚಿತ್ಪುಷ್ಪ ಕರಾಂಬುಜಾಃ ॥ 42 ॥
ನಾನಾದರ್ಶಕರಾಃ ಕಾಶ್ಚಿತ್ಕಾಶ್ಚಿತ್ಕುಂಕುಮಲೇಪನಂ ।
ಧಾರಯಂತ್ಯಃ ಕಜ್ಜಲಂ ಚ ಸಿಂದೂರ ಚಷಕಂ ಪರಾಃ ॥ 43 ॥
ಕಾಶ್ಚಿಚ್ಚಿತ್ರಕ ನಿರ್ಮಾತ್ರ್ಯಃ ಪಾದ ಸಂವಾಹನೇ ರತಾಃ ।
ಕಾಶ್ಚಿತ್ತು ಭೂಷಾಕಾರಿಣ್ಯೋ ನಾನಾ ಭೂಷಾಧರಾಃ ಪರಾಃ ॥ 44 ॥
ಪುಷ್ಪಭೂಷಣ ನಿರ್ಮಾತ್ರ್ಯಃ ಪುಷ್ಪಶೃಂಗಾರಕಾರಿಕಾಃ ।
ನಾನಾ ವಿಲಾಸಚತುರಾ ಬಹ್ವ್ಯ ಏವಂ ವಿಧಾಃ ಪರಾಃ ॥ 45 ॥
ನಿಬದ್ಧ ಪರಿಧಾನೀಯಾ ಯುವತ್ಯಃ ಸಕಲಾ ಅಪಿ ।
ದೇವೀ ಕೃಪಾ ಲೇಶವಶಾತ್ತುಚ್ಛೀಕೃತ ಜಗತ್ತ್ರಯಾಃ ॥ 46 ॥
ಏತಾ ದೂತ್ಯಃ ಸ್ಮೃತಾ ದೇವ್ಯಃ ಶೃಂಗಾರಮದಗರ್ವಿತಾಃ ।
ತಾಸಾಂ ನಾಮಾನಿ ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಶೃಣು ಮೇ ನೃಪಸತ್ತಮ ॥ 47 ॥
ಅನಂಗರೂಪಾ ಪ್ರಥಮಾಪ್ಯನಂಗಮದನಾ ಪರಾ ।
ತೃತೀಯಾತು ತತಃ ಪ್ರೋಕ್ತಾ ಸುಂದರೀ ಮದನಾತುರಾ ॥ 48 ॥
ತತೋ ಭುವನವೇಗಾಸ್ಯಾತ್ತಥಾ ಭುವನಪಾಲಿಕಾ ।
ಸ್ಯಾತ್ಸರ್ವಶಿಶಿರಾನಂಗವೇದನಾನಂಗಮೇಖಲಾ ॥ 49 ॥
ವಿದ್ಯುದ್ದಾಮಸಮಾನಾಂಗ್ಯಃ ಕ್ವಣತ್ಕಾಂಚೀಗುಣಾನ್ವಿತಾಃ ।
ರಣನ್ಮಂಜೀರಚರಣಾ ಬಹಿರಂತರಿತಸ್ತತಃ ॥ 50 ॥
ಧಾವಮಾನಾಸ್ತು ಶೋಭಂತೇ ಸರ್ವಾ ವಿದ್ಯುಲ್ಲತೋಪಮಾಃ ।
ಕುಶಲಾಃ ಸರ್ವಕಾರ್ಯೇಷು ವೇತ್ರಹಸ್ತಾಃ ಸಮಂತತಃ ॥ 51 ॥
ಅಷ್ಟದಿಕ್ಷುತಥೈತಾಸಾಂ ಪ್ರಾಕಾರಾದ್ಬಹಿರೇವ ಚ ।
ಸದನಾನಿ ವಿರಾಜಂತೇ ನಾನಾ ವಾಹನಹೇತಿಭಿಃ ॥ 52 ॥
ವಜ್ರಸಾಲಾದಗ್ರಭಾಗೇ ಸಾಲೋ ವೈದೂರ್ಯನಿರ್ಮಿತಃ ।
ದಶಯೋಜನತುಂಗೋಽಸೌ ಗೋಪುರದ್ವಾರಭೂಷಿತಃ ॥ 53 ॥
ವೈದೂರ್ಯಭೂಮಿಃ ಸರ್ವಾಪಿಗೃಹಾಣಿ ವಿವಿಧಾನಿ ಚ ।
ವೀಥ್ಯೋ ರಥ್ಯಾ ಮಹಾಮಾರ್ಗಾಃ ಸರ್ವೇ ವೇದೂರ್ಯನಿರ್ಮಿತಾಃ ॥ 54 ॥
ವಾಪೀ ಕೂಪ ತಡಾಗಾಶ್ಚ ಸ್ರವಂತೀನಾಂ ತಟಾನಿ ಚ ।
ವಾಲುಕಾ ಚೈವ ಸರ್ವಾಽಪಿ ವೈದೂರ್ಯಮಣಿನಿರ್ಮಿತಾ ॥ 55 ॥
ತತ್ರಾಷ್ಟದಿಕ್ಷುಪರಿತೋ ಬ್ರಾಹ್ಮ್ಯಾದೀನಾಂ ಚ ಮಂಡಲಂ ।
ನಿಜೈರ್ಗಣೈಃ ಪರಿವೃತಂ ಭ್ರಾಜತೇ ನೃಪಸತ್ತಮ ॥ 56 ॥
ಪ್ರತಿಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಮಾತೃಣಾಂ ತಾಃ ಸಮಷ್ಟಯ ಈರಿತಾಃ ।
ಬ್ರಾಹ್ಮೀ ಮಾಹೇಶ್ವರೀ ಚೈವ ಕೌಮಾರೀ ವೈಷ್ಣವೀ ತಥಾ ॥57 ॥
ವಾರಾಹೀ ಚ ತಥೇಂದ್ರಾಣೀ ಚಾಮುಂಡಾಃ ಸಪ್ತಮಾತರಃ ।
ಅಷ್ಟಮೀ ತು ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀರ್ನಾಮ್ನಾ ಪ್ರೋಕ್ತಾಸ್ತು ಮಾತರಃ ॥ 58 ॥
ಬ್ರಹ್ಮರುದ್ರಾದಿದೇವಾನಾಂ ಸಮಾಕಾರಾ ಸ್ತುತಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ।
ಜಗತ್ಕಲ್ಯಾಣಕಾರಿಣ್ಯಃ ಸ್ವಸ್ವಸೇನಾಸಮಾವೃತಾಃ ॥ 59 ॥
ತತ್ಸಾಲಸ್ಯ ಚತುರ್ದ್ವಾರ್ಷು ವಾಹನಾನಿ ಮಹೇಶಿತುಃ ।
ಸಜ್ಜಾನಿ ನೃಪತೇ ಸಂತಿ ಸಾಲಂಕಾರಾಣಿ ನಿತ್ಯಶಃ ॥ 60 ॥
ದಂತಿನಃ ಕೋಟಿಶೋ ವಾಹಾಃ ಕೋಟಿಶಃ ಶಿಬಿಕಾಸ್ತಥಾ ।
ಹಂಸಾಃ ಸಿಂಹಾಶ್ಚ ಗರುಡಾ ಮಯೂರಾ ವೃಷಭಾಸ್ತಥಾ ॥ 61 ॥
ತೈರ್ಯುಕ್ತಾಃ ಸ್ಯಂದನಾಸ್ತದ್ವತ್ಕೋಟಿಶೋ ನೃಪನಂದನ ।
ಪಾರ್ಷ್ಣಿಗ್ರಾಹಸಮಾಯುಕ್ತಾ ಧ್ವಜೈರಾಕಾಶಚುಂಬಿನಃ ॥ 62 ॥
ಕೋಟಿಶಸ್ತು ವಿಮಾನಾನಿ ನಾನಾ ಚಿಹ್ನಾನ್ವಿತಾನಿ ಚ ।
ನಾನಾ ವಾದಿತ್ರಯುಕ್ತಾನಿ ಮಹಾಧ್ವಜಯುತಾನಿ ಚ ॥ 63 ॥
ವೈದೂರ್ಯಮಣಿ ಸಾಲಸ್ಯಾಪ್ಯಗ್ರೇ ಸಾಲಃ ಪರಃ ಸ್ಮೃತಃ ।
ದಶಯೋಜನ ತುಂಗೋಽಸಾವಿಂದ್ರನೀಲಾಶ್ಮನಿರ್ಮಿತಃ ॥ 64 ॥
ತನ್ಮಧ್ಯ ಭೂಸ್ತಥಾ ವೀಥ್ಯೋ ಮಹಾಮಾರ್ಗಾ ಗೃಹಾಣಿ ಚ ।
ವಾಪೀ ಕೂಪ ತಡಾಗಾಶ್ಚ ಸರ್ವೇ ತನ್ಮಣಿನಿರ್ಮಿತಾಃ ॥ 65 ॥
ತತ್ರ ಪದ್ಮ ತು ಸಂಪ್ರೋಕ್ತಂ ಬಹುಯೋಜನ ವಿಸ್ತೃತಂ ।
ಷೋಡಶಾರಂ ದೀಪ್ಯಮಾನಂ ಸುದರ್ಶನಮಿವಾಪರಂ ॥ 66 ॥
ತತ್ರ ಷೋಡಶಶಕ್ತೀನಾಂ ಸ್ಥಾನಾನಿ ವಿವಿಧಾನಿ ಚ ।
ಸರ್ವೋಪಸ್ಕರಯುಕ್ತಾನಿ ಸಮೃದ್ಧಾನಿ ವಸಂತಿ ಹಿ ॥ 67 ॥
ತಾಸಾಂ ನಾಮಾನಿ ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಶೃಣು ಮೇ ನೃಪಸತ್ತಮ ।
ಕರಾಲೀ ವಿಕರಾಲೀ ಚ ತಥೋಮಾ ಚ ಸರಸ್ವತೀ ॥ 68 ॥
ಶ್ರೀ ದುರ್ಗೋಷಾ ತಥಾ ಲಕ್ಷ್ಮೀಃ ಶ್ರುತಿಶ್ಚೈವ ಸ್ಮೃತಿರ್ಧೃತಿಃ ।
ಶ್ರದ್ಧಾ ಮೇಧಾ ಮತಿಃ ಕಾಂತಿರಾರ್ಯಾ ಷೋಡಶಶಕ್ತಯಃ ॥ 69 ॥
ನೀಲಜೀಮೂತಸಂಕಾಶಾಃ ಕರವಾಲ ಕರಾಂಬುಜಾಃ ।
ಸಮಾಃ ಖೇಟಕಧಾರಿಣ್ಯೋ ಯುದ್ಧೋಪಕ್ರಾಂತ ಮಾನಸಾಃ ॥ 70 ॥
ಸೇನಾನ್ಯಃ ಸಕಲಾ ಏತಾಃ ಶ್ರೀದೇವ್ಯಾ ಜಗದೀಶಿತುಃ ।
ಪ್ರತಿಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಸಂಸ್ಥಾನಾಂ ಶಕ್ತೀನಾಂ ನಾಯಿಕಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ॥ 71 ॥
ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಕ್ಷೋಭಕಾರಿಣ್ಯೋ ದೇವೀ ಶಕ್ತ್ಯುಪಬೃಂಹಿತಾಃ ।
ನಾನಾ ರಥಸಮಾರೂಢಾ ನಾನಾ ಶಕ್ತಿಭಿರನ್ವಿತಾಃ ॥ 72 ॥
ಏತತ್ಪರಾಕ್ರಮಂ ವಕ್ತುಂ ಸಹಸ್ರಾಸ್ಯೋಽಪಿ ನ ಕ್ಷಮಃ ।
ಇಂದ್ರನೀಲಮಹಾಸಾಲಾದಗ್ರೇ ತು ಬಹುವಿಸ್ತೃತಃ ॥ 73 ॥
ಮುಕ್ತಾಪ್ರಾಕಾರ ಉದಿತೋ ದಶಯೋಜನ ದೈರ್ಘ್ಯವಾನ್ ।
ಮಧ್ಯಭೂಃ ಪೂರ್ವವತ್ಪ್ರೋಕ್ತಾ ತನ್ಮಧ್ಯೇಽಷ್ಟದಲಾಂಬುಜಂ ॥ 74 ॥
ಮುಕ್ತಾಮಣಿಗಣಾಕೀರ್ಣಂ ವಿಸ್ತೃತಂ ತು ಸಕೇಸರಂ ।
ತತ್ರ ದೇವೀಸಮಾಕಾರಾ ದೇವ್ಯಾಯುಧಧರಾಃ ಸದಾ ॥ 75 ॥
ಸಂಪ್ರೋಕ್ತಾ ಅಷ್ಟಮಂತ್ರಿಣ್ಯೋ ಜಗದ್ವಾರ್ತಾಪ್ರಬೋಧಿಕಾಃ ।
ದೇವೀಸಮಾನಭೋಗಾಸ್ತಾ ಇಂಗಿತಜ್ಞಾಸ್ತುಪಂಡಿತಾಃ ॥ 76 ॥
ಕುಶಲಾಃ ಸರ್ವಕಾರ್ಯೇಷು ಸ್ವಾಮಿಕಾರ್ಯಪರಾಯಣಾಃ ।
ದೇವ್ಯಭಿಪ್ರಾಯ ಬೋಧ್ಯಸ್ತಾಶ್ಚತುರಾ ಅತಿಸುಂದರಾಃ ॥ 77 ॥
ನಾನಾ ಶಕ್ತಿಸಮಾಯುಕ್ತಾಃ ಪ್ರತಿಬ್ರಹ್ಮಾಂಡವರ್ತಿನಾಂ ।
ಪ್ರಾಣಿನಾಂ ತಾಃ ಸಮಾಚಾರಂ ಜ್ಞಾನಶಕ್ತ್ಯಾವಿದಂತಿ ಚ ॥ 78 ॥
ತಾಸಾಂ ನಾಮಾನಿ ವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಮತ್ತಃ ಶೃಣು ನೃಪೋತ್ತಮ ।
ಅನಂಗಕುಸುಮಾ ಪ್ರೋಕ್ತಾಪ್ಯನಂಗಕುಸುಮಾತುರಾ ॥ 79 ॥
ಅನಂಗಮದನಾ ತದ್ವದನಂಗಮದನಾತುರಾ ।
ಭುವನಪಾಲಾ ಗಗನವೇಗಾ ಚೈವ ತತಃ ಪರಂ ॥ 80 ॥
ಶಶಿರೇಖಾ ಚ ಗಗನರೇಖಾ ಚೈವ ತತಃ ಪರಂ ।
ಪಾಶಾಂಕುಶವರಾಭೀತಿಧರಾ ಅರುಣವಿಗ್ರಹಾಃ ॥ 81 ॥
ವಿಶ್ವಸಂಬಂಧಿನೀಂ ವಾರ್ತಾಂ ಬೋಧಯಂತಿ ಪ್ರತಿಕ್ಷಣಂ ।
ಮುಕ್ತಾಸಾಲಾದಗ್ರಭಾಗೇ ಮಹಾಮಾರಕತೋ ಪರಃ ॥ 82 ॥
ಸಾಲೋತ್ತಮಃ ಸಮುದ್ದಿಷ್ಟೋ ದಶಯೋಜನ ದೈರ್ಘ್ಯವಾನ್ ।
ನಾನಾ ಸೌಭಾಗ್ಯಸಂಯುಕ್ತೋ ನಾನಾ ಭೋಗಸಮನ್ವಿತಃ ॥ 83 ॥
ಮಧ್ಯಭೂಸ್ತಾದೃಶೀ ಪ್ರೋಕ್ತಾ ಸದನಾನಿ ತಥೈವ ಚ ।
ಷಟ್ಕೋಣಮತ್ರವಿಸ್ತೀರ್ಣಂ ಕೋಣಸ್ಥಾ ದೇವತಾಃ ಶೃಣುಃ ॥ 84 ॥
ಪೂರ್ವಕೋಣೇ ಚತುರ್ವಕ್ತ್ರೋ ಗಾಯತ್ರೀ ಸಹಿತೋ ವಿಧಿಃ ।
ಕುಂಡಿಕಾಕ್ಷಗುಣಾಭೀತಿ ದಂಡಾಯುಧಧರಃ ಪರಃ ॥ 85 ॥
ತದಾಯುಧಧರಾ ದೇವೀ ಗಾಯತ್ರೀ ಪರದೇವತಾ ।
ವೇದಾಃ ಸರ್ವೇ ಮೂರ್ತಿಮಂತಃ ಶಾಸ್ತ್ರಾಣಿ ವಿವಿಧಾನಿ ಚ ॥ 86 ॥
ಸ್ಮೃತಯಶ್ಚ ಪುರಾಣಾನಿ ಮೂರ್ತಿಮಂತಿ ವಸಂತಿ ಹಿ ।
ಯೇ ಬ್ರಹ್ಮವಿಗ್ರಹಾಃ ಸಂತಿ ಗಾಯತ್ರೀವಿಗ್ರಹಾಶ್ಚ ಯೇ ॥ 87 ॥
ವ್ಯಾಹೃತೀನಾಂ ವಿಗ್ರಹಾಶ್ಚ ತೇ ನಿತ್ಯಂ ತತ್ರ ಸಂತಿ ಹಿ ।
ರಕ್ಷಃ ಕೋಣೇ ಶಂಖಚಕ್ರಗದಾಂಬುಜ ಕರಾಂಬುಜಾ ॥ 88 ॥
ಸಾವಿತ್ರೀ ವರ್ತತೇ ತತ್ರ ಮಹಾವಿಷ್ಣುಶ್ಚ ತಾದೃಶಃ ।
ಯೇ ವಿಷ್ಣುವಿಗ್ರಹಾಃ ಸಂತಿ ಮತ್ಸ್ಯಕೂರ್ಮಾದಯೋಖಿಲಾಃ ॥ 89 ॥
ಸಾವಿತ್ರೀ ವಿಗ್ರಹಾ ಯೇ ಚ ತೇ ಸರ್ವೇ ತತ್ರ ಸಂತಿ ಹಿ ।
ವಾಯುಕೋಣೇ ಪರಶ್ವಕ್ಷಮಾಲಾಭಯವರಾನ್ವಿತಃ ॥ 90 ॥
ಮಹಾರುದ್ರೋ ವರ್ತತೇಽತ್ರ ಸರಸ್ವತ್ಯಪಿ ತಾದೃಶೀ ।
ಯೇ ಯೇ ತು ರುದ್ರಭೇದಾಃ ಸ್ಯುರ್ದಕ್ಷಿಣಾಸ್ಯಾದಯೋ ನೃಪ ॥ 91 ॥
ಗೌರೀ ಭೇದಾಶ್ಚ ಯೇ ಸರ್ವೇ ತೇ ತತ್ರ ನಿವಸಂತಿ ಹಿ ।
ಚತುಃಷಷ್ಟ್ಯಾಗಮಾ ಯೇ ಚ ಯೇ ಚಾನ್ಯೇಪ್ಯಾಗಮಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ॥ 92 ॥
ತೇ ಸರ್ವೇ ಮೂರ್ತಿಮಂತಶ್ಚ ತತ್ರ ವೈ ನಿವಸಂತಿ ಹಿ ।
ಅಗ್ನಿಕೋಣೇ ರತ್ನಕುಂಭಂ ತಥಾ ಮಣಿಕರಂಡಕಂ ॥ 93 ॥
ದಧಾನೋ ನಿಜಹಸ್ತಾಭ್ಯಾಂ ಕುಬೇರೋ ಧನದಾಯಕಃ ।
ನಾನಾ ವೀಥೀ ಸಮಾಯುಕ್ತೋ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀಸಮನ್ವಿತಃ ॥ 94 ॥
ದೇವ್ಯಾ ನಿಧಿಪತಿಸ್ತ್ವಾಸ್ತೇ ಸ್ವಗುಣೈಃ ಪರಿವೇಷ್ಟಿತಃ ।
ವಾರುಣೇ ತು ಮಹಾಕೋಣೇ ಮದನೋ ರತಿಸಂಯುತಃ ॥ 95 ॥
ಪಾಶಾಂಕುಶಧನುರ್ಬಾಣಧರೋ ನಿತ್ಯಂ ವಿರಾಜತೇ ।
ಶೃಂಗಾರಮೂರ್ತಿಮಂತಸ್ತು ತತ್ರ ಸನ್ನಿಹಿತಾಃ ಸದಾ ॥ 96 ॥
ಈಶಾನಕೋಣೇ ವಿಘ್ನೇಶೋ ನಿತ್ಯಂ ಪುಷ್ಟಿಸಮನ್ವಿತಃ ।
ಪಾಶಾಂಕುಶಧರೋ ವೀರೋ ವಿಘ್ನಹರ್ತಾ ವಿರಾಜತೇ ॥ 97 ॥
ವಿಭೂತಯೋ ಗಣೇಶಸ್ಯ ಯಾಯಾಃ ಸಂತಿ ನೃಪೋತ್ತಮ ।
ತಾಃ ಸರ್ವಾ ನಿವಸಂತ್ಯತ್ರ ಮಹೈಶ್ವರ್ಯಸಮನ್ವಿತಾಃ ॥ 98 ॥
ಪ್ರತಿಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಸಂಸ್ಥಾನಾಂ ಬ್ರಹ್ಮಾದೀನಾಂ ಸಮಷ್ಟಯಃ ।
ಏತೇ ಬ್ರಹ್ಮಾದಯಃ ಪ್ರೋಕ್ತಾಃ ಸೇವಂತೇ ಜಗದೀಶ್ವರೀಂ ॥ 99 ॥
ಮಹಾಮಾರಕತಸ್ಯಾಗ್ರೇ ಶತಯೋಜನ ದೈರ್ಘ್ಯವಾನ್ ।
ಪ್ರವಾಲಶಾಲೋಸ್ತ್ಯಪರಃ ಕುಂಕುಮಾರುಣವಿಗ್ರಹಃ ॥ 100 ॥
ಮಧ್ಯಭೂಸ್ತಾದೃಶೀ ಪ್ರೋಕ್ತಾ ಸದನಾನಿ ಚ ಪೂರ್ವವತ್ ।
ತನ್ಮಧ್ಯೇ ಪಂಚಭೂತಾನಾಂ ಸ್ವಾಮಿನ್ಯಃ ಪಂಚ ಸಂತಿ ಚ ॥ 101 ॥
ಹೃಲ್ಲೇಖಾ ಗಗನಾ ರಕ್ತಾ ಚತುರ್ಥೀ ತು ಕರಾಲಿಕಾ ।
ಮಹೋಚ್ಛುಷ್ಮಾ ಪಂಚಮೀ ಚ ಪಂಚಭೂತಸಮಪ್ರಭಾಃ ॥ 102 ॥
ಪಾಶಾಂಕುಶವರಾಭೀತಿಧಾರಿಣ್ಯೋಮಿತಭೂಷಣಾಃ ।
ದೇವೀ ಸಮಾನವೇಷಾಢ್ಯಾ ನವಯೌವನಗರ್ವಿತಾಃ ॥ 103 ॥
ಪ್ರವಾಲಶಾಲಾದಗ್ರೇ ತು ನವರತ್ನ ವಿನಿರ್ಮಿತಃ ।
ಬಹುಯೋಜನವಿಸ್ತೀರ್ಣೋ ಮಹಾಶಾಲೋಽಸ್ತಿ ಭೂಮಿಪ ॥ 104 ॥
ತತ್ರ ಚಾಮ್ನಾಯದೇವೀನಾಂ ಸದನಾನಿ ಬಹೂನ್ಯಪಿ ।
ನವರತ್ನಮಯಾನ್ಯೇವ ತಡಾಗಾಶ್ಚ ಸರಾಂಸಿ ಚ ॥ 105 ॥
ಶ್ರೀದೇವ್ಯಾ ಯೇಽವತಾರಾಃ ಸ್ಯುಸ್ತೇ ತತ್ರ ನಿವಸಂತಿ ಹಿ ।
ಮಹಾವಿದ್ಯಾ ಮಹಾಭೇದಾಃ ಸಂತಿ ತತ್ರೈವ ಭೂಮಿಪ ॥ 106 ॥
ನಿಜಾವರಣದೇವೀಭಿರ್ನಿಜಭೂಷಣವಾಹನೈಃ ।
ಸರ್ವದೇವ್ಯೋ ವಿರಾಜಂತೇ ಕೋಟಿಸೂರ್ಯಸಮಪ್ರಭಾಃ ॥ 107 ॥
ಸಪ್ತಕೋಟಿ ಮಹಾಮಂತ್ರದೇವತಾಃ ಸಂತಿ ತತ್ರ ಹಿ ।
ನವರತ್ನಮಯಾದಗ್ರೇ ಚಿಂತಾಮಣಿಗೃಹಂ ಮಹತ್ ॥ 108 ॥
ತತ್ರ ತ್ಯಂ ವಸ್ತು ಮಾತ್ರಂ ತು ಚಿಂತಾಮಣಿ ವಿನಿರ್ಮಿತಂ ।
ಸೂರ್ಯೋದ್ಗಾರೋಪಲೈಸ್ತದ್ವಚ್ಚಂದ್ರೋದ್ಗಾರೋಪಲೈಸ್ತಥಾ ॥ 109 ॥
ವಿದ್ಯುತ್ಪ್ರಭೋಪಲೈಃ ಸ್ತಂಭಾಃ ಕಲ್ಪಿತಾಸ್ತು ಸಹಸ್ರಶಃ ।
ಯೇಷಾಂ ಪ್ರಭಾಭಿರಂತಸ್ಥಂ ವಸ್ತು ಕಿಂಚಿನ್ನ ದೃಶ್ಯತೇ ॥ 110 ॥
ಇತಿ ಶ್ರೀದೇವೀಭಾಗವತೇ ಮಹಾಪುರಾಣೇ ದ್ವಾದಶಸ್ಕಂಧೇ ಏಕಾದಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ ।
(ಶ್ರೀದೇವೀಭಾಗವತಂ, ದ್ವಾದಶ ಸ್ಕಂಧಂ, ದ್ವಾದಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ, ಮಣಿದ್ವೀಪ ವರ್ಣನ - 3)
ವ್ಯಾಸ ಉವಾಚ –
ತದೇವ ದೇವೀಸದನಂ ಮಧ್ಯಭಾಗೇ ವಿರಾಜತೇ ।
ಸಹಸ್ರ ಸ್ತಂಭಸಂಯುಕ್ತಾಶ್ಚತ್ವಾರಸ್ತೇಷು ಮಂಡಪಾಃ ॥ 1 ॥
ಶೃಂಗಾರಮಂಡಪಶ್ಚೈಕೋ ಮುಕ್ತಿಮಂಡಪ ಏವ ಚ ।
ಜ್ಞಾನಮಂಡಪ ಸಂಜ್ಞಸ್ತು ತೃತೀಯಃ ಪರಿಕೀರ್ತಿತಃ ॥ 2 ॥
ಏಕಾಂತಮಂಡಪಶ್ಚೈವ ಚತುರ್ಥಃ ಪರಿಕೀರ್ತಿತಃ ।
ನಾನಾ ವಿತಾನಸಂಯುಕ್ತಾ ನಾನಾ ಧೂಪೈಸ್ತು ಧೂಪಿತಾಃ ॥ 3 ॥
ಕೋಟಿಸೂರ್ಯಸಮಾಃ ಕಾಂತ್ಯಾ ಭ್ರಾಂಜಂತೇ ಮಂಡಪಾಃ ಶುಭಾಃ ।
ತನ್ಮಂಡಪಾನಾಂ ಪರಿತಃ ಕಾಶ್ಮೀರವನಿಕಾ ಸ್ಮೃತಾ ॥ 4 ॥
ಮಲ್ಲಿಕಾಕುಂದವನಿಕಾ ಯತ್ರ ಪುಷ್ಕಲಕಾಃ ಸ್ಥಿತಾಃ ।
ಅಸಂಖ್ಯಾತಾ ಮೃಗಮದೈಃ ಪೂರಿತಾಸ್ತತ್ಸ್ರವಾ ನೃಪ ॥ 5 ॥
ಮಹಾಪದ್ಮಾಟವೀ ತದ್ವದ್ರತ್ನಸೋಪಾನನಿರ್ಮಿತಾ ।
ಸುಧಾರಸೇನಸಂಪೂರ್ಣಾ ಗುಂಜನ್ಮತ್ತಮಧುವ್ರತಾ ॥ 6 ॥
ಹಂಸಕಾರಂಡವಾಕೀರ್ಣಾ ಗಂಧಪೂರಿತ ದಿಕ್ತಟಾ ।
ವನಿಕಾನಾಂ ಸುಗಂಧೈಸ್ತು ಮಣಿದ್ವೀಪಂ ಸುವಾಸಿತಂ ॥ 7 ॥
ಶೃಂಗಾರಮಂಡಪೇ ದೇವ್ಯೋ ಗಾಯಂತಿ ವಿವಿಧೈಃ ಸ್ವರೈಃ ।
ಸಭಾಸದೋ ದೇವವಶಾ ಮಧ್ಯೇ ಶ್ರೀಜಗದಂಬಿಕಾ ॥ 8 ॥
ಮುಕ್ತಿಮಂಡಪಮಧ್ಯೇ ತು ಮೋಚಯತ್ಯನಿಶಂ ಶಿವಾ ।
ಜ್ಞಾನೋಪದೇಶಂ ಕುರುತೇ ತೃತೀಯೇ ನೃಪ ಮಂಡಪೇ ॥ 9 ॥
ಚತುರ್ಥಮಂಡಪೇ ಚೈವ ಜಗದ್ರಕ್ಷಾ ವಿಚಿಂತನಂ ।
ಮಂತ್ರಿಣೀ ಸಹಿತಾ ನಿತ್ಯಂ ಕರೋತಿ ಜಗದಂಬಿಕಾ ॥ 10 ॥
ಚಿಂತಾಮಣಿಗೃಹೇ ರಾಜಂಛಕ್ತಿ ತತ್ತ್ವಾತ್ಮಕೈಃ ಪರೈಃ ।
ಸೋಪಾನೈರ್ದಶಭಿರ್ಯುಕ್ತೋ ಮಂಚಕೋಪ್ಯಧಿರಾಜತೇ ॥ 11 ॥
ಬ್ರಹ್ಮಾ ವಿಷ್ಣುಶ್ಚ ರುದ್ರಶ್ಚ ಈಶ್ವರಶ್ಚ ಸದಾಶಿವಃ ।
ಏತೇ ಮಂಚಖುರಾಃ ಪ್ರೋಕ್ತಾಃ ಫಲಕಸ್ತು ಸದಾಶಿವಃ ॥ 12 ॥
ತಸ್ಯೋಪರಿ ಮಹಾದೇವೋ ಭುವನೇಶೋ ವಿರಾಜತೇ ।
ಯಾ ದೇವೀ ನಿಜಲೀಲಾರ್ಥಂ ದ್ವಿಧಾಭೂತಾ ಬಭೂವಹ ॥ 13 ॥
ಸೃಷ್ಟ್ಯಾದೌ ತು ಸ ಏವಾಯಂ ತದರ್ಧಾಂಗೋ ಮಹೇಶ್ವರಃ ।
ಕಂದರ್ಪ ದರ್ಪನಾಶೋದ್ಯತ್ಕೋಟಿ ಕಂದರ್ಪಸುಂದರಃ ॥ 14 ॥
ಪಂಚವಕ್ತ್ರಸ್ತ್ರಿನೇತ್ರಶ್ಚ ಮಣಿಭೂಷಣ ಭೂಷಿತಃ ।
ಹರಿಣಾಭೀತಿಪರಶೂನ್ವರಂ ಚ ನಿಜಬಾಹುಭಿಃ ॥ 15 ॥
ದಧಾನಃ ಷೋಡಶಾಬ್ದೋಽಸೌ ದೇವಃ ಸರ್ವೇಶ್ವರೋ ಮಹಾನ್ ।
ಕೋಟಿಸೂರ್ಯ ಪ್ರತೀಕಾಶಶ್ಚಂದ್ರಕೋಟಿ ಸುಶೀತಲಃ ॥ 16 ॥
ಶುದ್ಧಸ್ಫಟಿಕ ಸಂಕಾಶಸ್ತ್ರಿನೇತ್ರಃ ಶೀತಲ ದ್ಯುತಿಃ ।
ವಾಮಾಂಕೇ ಸನ್ನಿಷಣ್ಣಾಽಸ್ಯ ದೇವೀ ಶ್ರೀಭುವನೇಶ್ವರೀ ॥ 17 ॥
ನವರತ್ನಗಣಾಕೀರ್ಣ ಕಾಂಚೀದಾಮ ವಿರಾಜಿತಾ ।
ತಪ್ತಕಾಂಚನಸನ್ನದ್ಧ ವೈದೂರ್ಯಾಂಗದಭೂಷಣಾ ॥ 18 ॥
ಕನಚ್ಛ್ರೀಚಕ್ರತಾಟಂಕ ವಿಟಂಕ ವದನಾಂಬುಜಾ ।
ಲಲಾಟಕಾಂತಿ ವಿಭವ ವಿಜಿತಾರ್ಧಸುಧಾಕರಾ ॥ 19 ॥
ಬಿಂಬಕಾಂತಿ ತಿರಸ್ಕಾರಿರದಚ್ಛದ ವಿರಾಜಿತಾ ।
ಲಸತ್ಕುಂಕುಮಕಸ್ತೂರೀತಿಲಕೋದ್ಭಾಸಿತಾನನಾ ॥ 20 ॥
ದಿವ್ಯ ಚೂಡಾಮಣಿ ಸ್ಫಾರ ಚಂಚಚ್ಚಂದ್ರಕಸೂರ್ಯಕಾ ।
ಉದ್ಯತ್ಕವಿಸಮಸ್ವಚ್ಛ ನಾಸಾಭರಣ ಭಾಸುರಾ ॥ 21 ॥
ಚಿಂತಾಕಲಂಬಿತಸ್ವಚ್ಛ ಮುಕ್ತಾಗುಚ್ಛ ವಿರಾಜಿತಾ ।
ಪಾಟೀರ ಪಂಕ ಕರ್ಪೂರ ಕುಂಕುಮಾಲಂಕೃತ ಸ್ತನೀ ॥ 22 ॥
ವಿಚಿತ್ರ ವಿವಿಧಾ ಕಲ್ಪಾ ಕಂಬುಸಂಕಾಶ ಕಂಧರಾ ।
ದಾಡಿಮೀಫಲಬೀಜಾಭ ದಂತಪಂಕ್ತಿ ವಿರಾಜಿತಾ ॥ 23 ॥
ಅನರ್ಘ್ಯ ರತ್ನಘಟಿತ ಮುಕುಟಾಂಚಿತ ಮಸ್ತಕಾ ।
ಮತ್ತಾಲಿಮಾಲಾವಿಲಸದಲಕಾಢ್ಯ ಮುಖಾಂಬುಜಾ ॥ 24 ॥
ಕಲಂಕಕಾರ್ಶ್ಯನಿರ್ಮುಕ್ತ ಶರಚ್ಚಂದ್ರನಿಭಾನನಾ ।
ಜಾಹ್ನವೀಸಲಿಲಾವರ್ತ ಶೋಭಿನಾಭಿವಿಭೂಷಿತಾ ॥ 25 ॥
ಮಾಣಿಕ್ಯ ಶಕಲಾಬದ್ಧ ಮುದ್ರಿಕಾಂಗುಲಿಭೂಷಿತಾ ।
ಪುಂಡರೀಕದಲಾಕಾರ ನಯನತ್ರಯಸುಂದರೀ ॥ 26 ॥
ಕಲ್ಪಿತಾಚ್ಛ ಮಹಾರಾಗ ಪದ್ಮರಾಗೋಜ್ಜ್ವಲಪ್ರಭಾ ।
ರತ್ನಕಿಂಕಿಣಿಕಾಯುಕ್ತ ರತ್ನಕಂಕಣಶೋಭಿತಾ ॥ 27 ॥
ಮಣಿಮುಕ್ತಾಸರಾಪಾರ ಲಸತ್ಪದಕಸಂತತಿಃ ।
ರತ್ನಾಂಗುಲಿಪ್ರವಿತತ ಪ್ರಭಾಜಾಲಲಸತ್ಕರಾ ॥ 28 ॥
ಕಂಚುಕೀಗುಂಫಿತಾಪಾರ ನಾನಾ ರತ್ನತತಿದ್ಯುತಿಃ ।
ಮಲ್ಲಿಕಾಮೋದಿ ಧಮ್ಮಿಲ್ಲ ಮಲ್ಲಿಕಾಲಿಸರಾವೃತಾ ॥ 29 ॥
ಸುವೃತ್ತನಿಬಿಡೋತ್ತುಂಗ ಕುಚಭಾರಾಲಸಾ ಶಿವಾ ।
ವರಪಾಶಾಂಕುಶಾಭೀತಿ ಲಸದ್ಬಾಹು ಚತುಷ್ಟಯಾ ॥ 30 ॥
ಸರ್ವಶೃಂಗಾರವೇಷಾಢ್ಯಾ ಸುಕುಮಾರಾಂಗವಲ್ಲರೀ ।
ಸೌಂದರ್ಯಧಾರಾಸರ್ವಸ್ವಾ ನಿರ್ವ್ಯಾಜಕರುಣಾಮಯೀ ॥ 31 ॥
ನಿಜಸಂಲಾಪಮಾಧುರ್ಯ ವಿನಿರ್ಭರ್ತ್ಸಿತಕಚ್ಛಪೀ ।
ಕೋಟಿಕೋಟಿರವೀಂದೂನಾಂ ಕಾಂತಿಂ ಯಾ ಬಿಭ್ರತೀ ಪರಾ ॥ 32 ॥
ನಾನಾ ಸಖೀಭಿರ್ದಾಸೀಭಿಸ್ತಥಾ ದೇವಾಂಗನಾದಿಭಿಃ ।
ಸರ್ವಾಭಿರ್ದೇವತಾಭಿಸ್ತು ಸಮಂತಾತ್ಪರಿವೇಷ್ಟಿತಾ ॥ 33 ॥
ಇಚ್ಛಾಶಕ್ತ್ಯಾ ಜ್ಞಾನಶಕ್ತ್ಯಾ ಕ್ರಿಯಾಶಕ್ತ್ಯಾ ಸಮನ್ವಿತಾ ।
ಲಜ್ಜಾ ತುಷ್ಟಿಸ್ತಥಾ ಪುಷ್ಟಿಃ ಕೀರ್ತಿಃ ಕಾಂತಿಃ ಕ್ಷಮಾ ದಯಾ ॥ 34 ॥
ಬುದ್ಧಿರ್ಮೇಧಾಸ್ಮೃತಿರ್ಲಕ್ಷ್ಮೀರ್ಮೂರ್ತಿಮತ್ಯೋಂಗನಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ।
ಜಯಾ ಚ ವಿಜಯಾ ಚೈವಾಪ್ಯಜಿತಾ ಚಾಪರಾಜಿತಾ ॥ 35 ॥
ನಿತ್ಯಾ ವಿಲಾಸಿನೀ ದೋಗ್ಧ್ರೀ ತ್ವಘೋರಾ ಮಂಗಲಾ ನವಾ ।
ಪೀಠಶಕ್ತಯ ಏತಾಸ್ತು ಸೇವಂತೇ ಯಾಂ ಪರಾಂಬಿಕಾಂ ॥ 36 ॥
ಯಸ್ಯಾಸ್ತು ಪಾರ್ಶ್ವಭಾಗೇಸ್ತೋನಿಧೀತೌ ಶಂಖಪದ್ಮಕೌ ।
ನವರತ್ನ ವಹಾನದ್ಯಸ್ತಥಾ ವೈ ಕಾಂಚನಸ್ರವಾಃ ॥ 37 ॥
ಸಪ್ತಧಾತುವಹಾನದ್ಯೋ ನಿಧಿಭ್ಯಾಂ ತು ವಿನಿರ್ಗತಾಃ ।
ಸುಧಾಸಿಂಧ್ವಂತಗಾಮಿನ್ಯಸ್ತಾಃ ಸರ್ವಾ ನೃಪಸತ್ತಮ ॥ 38 ॥
ಸಾ ದೇವೀ ಭುವನೇಶಾನೀ ತದ್ವಾಮಾಂಕೇ ವಿರಾಜತೇ ।
ಸರ್ವೇಶ ತ್ವಂ ಮಹೇಶಸ್ಯ ಯತ್ಸಂಗಾ ದೇವ ನಾನ್ಯಥಾ ॥ 39 ॥
ಚಿಂತಾಮಣಿ ಗೃಹಸ್ಯಾಽಸ್ಯ ಪ್ರಮಾಣಂ ಶೃಣು ಭೂಮಿಪ ।
ಸಹಸ್ರಯೋಜನಾಯಾಮಂ ಮಹಾಂತಸ್ತತ್ಪ್ರಚಕ್ಷತೇ ॥ 40 ॥
ತದುತ್ತರೇ ಮಹಾಶಾಲಾಃ ಪೂರ್ವಸ್ಮಾದ್ ದ್ವಿಗುಣಾಃ ಸ್ಮೃತಾಃ ।
ಅಂತರಿಕ್ಷಗತಂ ತ್ವೇತನ್ನಿರಾಧಾರಂ ವಿರಾಜತೇ ॥ 41 ॥
ಸಂಕೋಚಶ್ಚ ವಿಕಾಶಶ್ಚ ಜಾಯತೇಽಸ್ಯ ನಿರಂತರಂ ।
ಪಟವತ್ಕಾರ್ಯವಶತಃ ಪ್ರಲಯೇ ಸರ್ಜನೇ ತಥಾ ॥ 42 ॥
ಶಾಲಾನಾಂ ಚೈವ ಸರ್ವೇಷಾಂ ಸರ್ವಕಾಂತಿಪರಾವಧಿ ।
ಚಿಂತಾಮಣಿಗೃಹಂ ಪ್ರೋಕ್ತಂ ಯತ್ರ ದೇವೀ ಮಹೋಮಯೀ ॥ 43 ॥
ಯೇಯೇ ಉಪಾಸಕಾಃ ಸಂತಿ ಪ್ರತಿಬ್ರಹ್ಮಾಂಡವರ್ತಿನಃ ।
ದೇವೇಷು ನಾಗಲೋಕೇಷು ಮನುಷ್ಯೇಷ್ವಿತರೇಷು ಚ ॥ 44 ॥
ಶ್ರೀದೇವ್ಯಾಸ್ತೇ ಚ ಸರ್ವೇಪಿ ವ್ರಜಂತ್ಯತ್ರೈವ ಭೂಮಿಪ ।
ದೇವೀಕ್ಷೇತ್ರೇ ಯೇ ತ್ಯಜಂತಿ ಪ್ರಾಣಾಂದೇವ್ಯರ್ಚನೇ ರತಾಃ ॥ 45 ॥
ತೇ ಸರ್ವೇ ಯಾಂತಿ ತತ್ರೈವ ಯತ್ರ ದೇವೀ ಮಹೋತ್ಸವಾ ।
ಘೃತಕುಲ್ಯಾ ದುಗ್ಧಕುಲ್ಯಾ ದಧಿಕುಲ್ಯಾ ಮಧುಸ್ರವಾಃ ॥ 46 ॥
ಸ್ಯಂದಂತಿ ಸರಿತಃ ಸರ್ವಾಸ್ತಥಾಮೃತವಹಾಃ ಪರಾಃ ।
ದ್ರಾಕ್ಷಾರಸವಹಾಃ ಕಾಶ್ಚಿಜ್ಜಂಬೂರಸವಹಾಃ ಪರಾಃ ॥ 47 ॥
ಆಮ್ರೇಕ್ಷುರಸವಾಹಿನ್ಯೋ ನದ್ಯಸ್ತಾಸ್ತು ಸಹಸ್ರಶಃ ।
ಮನೋರಥಫಲಾವೃಕ್ಷಾವಾಪ್ಯಃ ಕೂಪಾಸ್ತಥೈವ ಚ ॥ 48 ॥
ಯಥೇಷ್ಟಪಾನಫಲದಾನ ನ್ಯೂನಂ ಕಿಂಚಿದಸ್ತಿ ಹಿ ।
ನ ರೋಗಪಲಿತಂ ವಾಪಿ ಜರಾ ವಾಪಿ ಕದಾಚನ ॥ 49 ॥
ನ ಚಿಂತಾ ನ ಚ ಮಾತ್ಸರ್ಯಂ ಕಾಮಕ್ರೋಧಾದಿಕಂ ತಥಾ ।
ಸರ್ವೇ ಯುವಾನಃ ಸಸ್ತ್ರೀಕಾಃ ಸಹಸ್ರಾದಿತ್ಯವರ್ಚಸಃ ॥ 50 ॥
ಭಜಂತಿ ಸತತಂ ದೇವೀಂ ತತ್ರ ಶ್ರೀಭುವನೇಶ್ವರೀಂ ।
ಕೇಚಿತ್ಸಲೋಕತಾಪನ್ನಾಃ ಕೇಚಿತ್ಸಾಮೀಪ್ಯತಾಂ ಗತಾಃ ॥ 51 ॥
ಸರೂಪತಾಂ ಗತಾಃ ಕೇಚಿತ್ಸಾರ್ಷ್ಟಿತಾಂ ಚ ಪರೇಗತಾಃ ।
ಯಾಯಾಸ್ತು ದೇವತಾಸ್ತತ್ರ ಪ್ರತಿಬ್ರಹ್ಮಾಂಡವರ್ತಿನಾಂ ॥ 52 ॥
ಸಮಷ್ಟಯಃ ಸ್ಥಿತಾಸ್ತಾಸ್ತು ಸೇವಂತೇ ಜಗದೀಶ್ವರೀಂ ।
ಸಪ್ತಕೋಟಿಮಹಾಮಂತ್ರಾ ಮೂರ್ತಿಮಂತ ಉಪಾಸತೇ ॥ 53 ॥
ಮಹಾವಿದ್ಯಾಶ್ಚ ಸಕಲಾಃ ಸಾಮ್ಯಾವಸ್ಥಾತ್ಮಿಕಾಂ ಶಿವಾಂ ।
ಕಾರಣಬ್ರಹ್ಮರೂಪಾಂ ತಾಂ ಮಾಯಾ ಶಬಲವಿಗ್ರಹಾಂ ॥ 54 ॥
ಇತ್ಥಂ ರಾಜನ್ಮಯಾ ಪ್ರೋಕ್ತಂ ಮಣಿದ್ವೀಪಂ ಮಹತ್ತರಂ ।
ನ ಸೂರ್ಯಚಂದ್ರೌ ನೋ ವಿದ್ಯುತ್ಕೋಟಯೋಗ್ನಿಸ್ತಥೈವ ಚ ॥ 55 ॥
ಏತಸ್ಯ ಭಾಸಾ ಕೋಟ್ಯಂಶ ಕೋಟ್ಯಂಶೋ ನಾಪಿ ತೇ ಸಮಾಃ ।
ಕ್ವಚಿದ್ವಿದ್ರುಮಸಂಕಾಶಂ ಕ್ವಚಿನ್ಮರಕತಚ್ಛವಿ ॥ 56 ॥
ವಿದ್ಯುದ್ಭಾನುಸಮಚ್ಛಾಯಂ ಮಧ್ಯಸೂರ್ಯಸಮಂ ಕ್ವಚಿತ್ ।
ವಿದ್ಯುತ್ಕೋಟಿಮಹಾಧಾರಾ ಸಾರಕಾಂತಿತತಂ ಕ್ವಚಿತ್ ॥ 57 ॥
ಕ್ವಚಿತ್ಸಿಂದೂರ ನೀಲೇಂದ್ರಂ ಮಾಣಿಕ್ಯ ಸದೃಶಚ್ಛವಿ ।
ಹೀರಸಾರ ಮಹಾಗರ್ಭ ಧಗದ್ಧಗಿತ ದಿಕ್ತಟಂ ॥ 58 ॥
ಕಾಂತ್ಯಾ ದಾವಾನಲಸಮಂ ತಪ್ತಕಾಂಚನ ಸನ್ನಿಭಂ ।
ಕ್ವಚಿಚ್ಚಂದ್ರೋಪಲೋದ್ಗಾರಂ ಸೂರ್ಯೋದ್ಗಾರಂ ಚ ಕುತ್ರ ಚಿತ್ ॥ 59 ॥
ರತ್ನಶೃಂಗಿ ಸಮಾಯುಕ್ತಂ ರತ್ನಪ್ರಾಕಾರ ಗೋಪುರಂ ।
ರತ್ನಪತ್ರೈ ರತ್ನಫಲೈರ್ವೃಕ್ಷೈಶ್ಚ ಪರಿಮಂಡಿತಂ ॥ 60 ॥
ನೃತ್ಯನ್ಮಯೂರಸಂಘೈಶ್ಚ ಕಪೋತರಣಿತೋಜ್ಜ್ವಲಂ ।
ಕೋಕಿಲಾಕಾಕಲೀಲಾಪೈಃ ಶುಕಲಾಪೈಶ್ಚ ಶೋಭಿತಂ ॥ 61 ॥
ಸುರಮ್ಯ ರಮಣೀಯಾಂಬು ಲಕ್ಷಾವಧಿ ಸರೋವೃತಂ ।
ತನ್ಮಧ್ಯಭಾಗ ವಿಲಸದ್ವಿಕಚದ್ರತ್ನ ಪಂಕಜೈಃ ॥ 62 ॥
ಸುಗಂಧಿಭಿಃ ಸಮಂತಾತ್ತು ವಾಸಿತಂ ಶತಯೋಜನಂ ।
ಮಂದಮಾರುತ ಸಂಭಿನ್ನ ಚಲದ್ದ್ರುಮ ಸಮಾಕುಲಂ ॥ 63 ॥
ಚಿಂತಾಮಣಿ ಸಮೂಹಾನಾಂ ಜ್ಯೋತಿಷಾ ವಿತತಾಂಬರಂ ।
ರತ್ನಪ್ರಭಾಭಿರಭಿತೋ ಧಗದ್ಧಗಿತ ದಿಕ್ತಟಂ ॥ 64 ॥
ವೃಕ್ಷವ್ರಾತ ಮಹಾಗಂಧವಾತವ್ರಾತ ಸುಪೂರಿತಂ ।
ಧೂಪಧೂಪಾಯಿತಂ ರಾಜನ್ಮಣಿದೀಪಾಯುತೋಜ್ಜ್ವಲಂ ॥ 65 ॥
ಮಣಿಜಾಲಕ ಸಚ್ಛಿದ್ರ ತರಲೋದರಕಾಂತಿಭಿಃ ।
ದಿಙ್ಮೋಹಜನಕಂ ಚೈತದ್ದರ್ಪಣೋದರ ಸಂಯುತಂ ॥ 66 ॥
ಐಶ್ವರ್ಯಸ್ಯ ಸಮಗ್ರಸ್ಯ ಶೃಂಗಾರಸ್ಯಾಖಿಲಸ್ಯ ಚ ।
ಸರ್ವಜ್ಞತಾಯಾಃ ಸರ್ವಾಯಾಸ್ತೇಜಸಶ್ಚಾಖಿಲಸ್ಯ ಚ ॥ 67 ॥
ಪರಾಕ್ರಮಸ್ಯ ಸರ್ವಸ್ಯ ಸರ್ವೋತ್ತಮಗುಣಸ್ಯ ಚ ।
ಸಕಲಾ ಯಾ ದಯಾಯಾಶ್ಚ ಸಮಾಪ್ತಿರಿಹ ಭೂಪತೇ ॥ 68 ॥
ರಾಜ್ಞ ಆನಂದಮಾರಭ್ಯ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಾಂತ ಭೂಮಿಷು ।
ಆನಂದಾ ಯೇ ಸ್ಥಿತಾಃ ಸರ್ವೇ ತೇಽತ್ರೈವಾಂತರ್ಭವಂತಿ ಹಿ ॥ 69 ॥
ಇತಿ ತೇ ವರ್ಣಿತಂ ರಾಜನ್ಮಣಿದ್ವೀಪಂ ಮಹತ್ತರಂ ।
ಮಹಾದೇವ್ಯಾಃ ಪರಂಸ್ಥಾನಂ ಸರ್ವಲೋಕೋತ್ತಮೋತ್ತಮಂ ॥ 70 ॥
ಏತಸ್ಯ ಸ್ಮರಣಾತ್ಸದ್ಯಃ ಸರ್ವಪಾಪಂ ವಿನಶ್ಯತಿ ।
ಪ್ರಾಣೋತ್ಕ್ರಮಣಸಂಧೌ ತು ಸ್ಮೃತ್ವಾ ತತ್ರೈವ ಗಚ್ಛತಿ ॥ 71 ॥
ಅಧ್ಯಾಯ ಪಂಚಕಂ ತ್ವೇತತ್ಪಠೇನ್ನಿತ್ಯಂ ಸಮಾಹಿತಃ ।
ಭೂತಪ್ರೇತಪಿಶಾಚಾದಿ ಬಾಧಾ ತತ್ರ ಭವೇನ್ನ ಹಿ ॥ 72 ॥
ನವೀನ ಗೃಹ ನಿರ್ಮಾಣೇ ವಾಸ್ತುಯಾಗೇ ತಥೈವ ಚ ।
ಪಠಿತವ್ಯಂ ಪ್ರಯತ್ನೇನ ಕಲ್ಯಾಣಂ ತೇನ ಜಾಯತೇ ॥ 73 ॥
॥ ಇತಿ ಶ್ರೀದೇವೀಭಾಗವತೇ ಮಹಾಪುರಾಣೇ ದ್ವಾದಶಸ್ಕಂಧೇ ದ್ವಾದಶೋಧ್ಯಾಯಃ ॥