Haindavam
हैं
హై
Haindavam
ஹி
હિં
English
हिंदी
മലയാളം
తెలుగు
தமிழ்
ಕನ್ನಡ
📍
𖦏
Auto Detect Location
Font Size:
a
a
a
Manidweepa Varnana
(śrīdevībhāgavataṃ, dvādaśa skaṃdhaṃ, daśamo'dhyāyaḥ, , maṇidvīpa varṇana - 1)
vyāsa uvāca –
brahmalokādūrdhvabhāge sarvaloko'sti yaḥ śrutaḥ ।
maṇidvīpaḥ sa evāsti yatra devī virājate ॥ 1 ॥
sarvasmādadhiko yasmātsarvalokastataḥ smṛtaḥ ।
purā parāṃbayaivāyaṃ kalpito manasecchayā ॥ 2 ॥
sarvādau nijavāsārthaṃ prakṛtyā mūlabhūtayā ।
kailāsādadhiko loko vaikuṃṭhādapi cottamaḥ ॥ 3 ॥
golokādapi sarvasmātsarvaloko'dhikaḥ smṛtaḥ ।
naitatsamaṃ trilokyāṃ tu suṃdaraṃ vidyate kvacit ॥ 4 ॥
chatrībhūtaṃ trijagato bhavasaṃtāpanāśakam ।
chāyābhūtaṃ tadevāsti brahmāṃḍānāṃ tu sattama ॥ 5 ॥
bahuyojanavistīrṇo gaṃbhīrastāvadeva hi ।
maṇidvīpasya parito vartate tu sudhodadhiḥ ॥ 6 ॥
marutsaṃghaṭṭanotkīrṇataraṃga śatasaṃkulaḥ ।
ratnācchavālukāyukto jhaṣaśaṃkhasamākulaḥ ॥ 7 ॥
vīcisaṃgharṣasaṃjātalaharīkaṇaśītalaḥ ।
nānādhvajasamāyuktā nānāpotagatāgataiḥ ॥ 8 ॥
virājamānaḥ paritastīraratnadrumo mahān ।
taduttaramayodhātunirmito gagane tataḥ ॥ 9 ॥
saptayojanavistīrṇaḥ prākāro vartate mahān ।
nānāśastrapraharaṇā nānāyuddhaviśāradāḥ ॥ 10 ॥
rakṣakā nivasaṃtyatra modamānāḥ samaṃtataḥ ।
caturdvārasamāyukto dvārapālaśatānvitaḥ ॥ 11 ॥
nānāgaṇaiḥ parivṛto devībhaktiyutairnṛpa ।
darśanārthaṃ samāyāṃti ye devā jagadīśituḥ ॥ 12 ॥
teṣāṃ gaṇā vasaṃtyatra vāhanāni ca tatra hi ।
vimānaśatasaṃgharṣaghaṃṭāsvanasamākulaḥ ॥ 13 ॥
hayaheṣākhurāghātabadhirīkṛtadiṃmukhaḥ ।
gaṇaiḥ kilakilārāvairvetrahastaiśca tāḍitāḥ ॥ 14 ॥
sevakā devasaṃgānāṃ bhrājaṃte tatra bhūmipa ।
tasmiṃkolāhale rājannaśabdaḥ kenacitkvacit ॥ 15 ॥
kasyacicchrūyate'tyaṃtaṃ nānādhvanisamākule ।
pade pade miṣṭavāriparipūrṇasarānsi ca ॥ 16 ॥
vāṭikā vividhā rājan ratnadrumavirājitāḥ ।
taduttaraṃ mahāsāradhātunirmitamaṃḍalaḥ ॥ 17 ॥
sālo'paro mahānasti gaganasparśi yacchiraḥ ।
tejasā syācchataguṇaḥ pūrvasālādayaṃ paraḥ ॥ 18 ॥
gopuradvārasahito bahuvṛkṣasamanvitaḥ ।
yā vṛkṣajātayaḥ saṃti sarvāstāstatra saṃti ca ॥ 19 ॥
niraṃtaraṃ puṣpayutāḥ sadā phalasamanvitāḥ ।
navapallavasaṃyuktāḥ parasaurabhasaṃkulāḥ ॥ 20 ॥
panasā bakulā lodhrāḥ karṇikārāśca śiṃśapāḥ ।
devadārukāṃcanārā āmrāścaiva sumeravaḥ ॥ 21 ॥
likucā hiṃgulāścailā lavaṃgāḥ kaṭphalāstathā ।
pāṭalā mucukuṃdāśca phalinyo jaghanephalāḥ ॥ 22 ॥
tālāstamālāḥ sālāśca kaṃkolā nāgabhadrakāḥ ।
punnāgāḥ pīlavaḥ sālvakā vai karpūraśākhinaḥ ॥ 23 ॥
aśvakarṇā hastikarṇāstālaparṇāśca dāḍimāḥ ।
gaṇikā baṃdhujīvāśca jaṃbīrāśca kuraṃḍakāḥ ॥ 24 ॥
cāṃpeyā baṃdhujīvāśca tathā vai kanakadrumāḥ ।
kālāgurudrumāścaiva tathā caṃdanapādapāḥ ॥ 25 ॥
kharjūrā yūthikāstālaparṇyaścaiva tathekṣavaḥ ।
kṣīravṛkṣāśca khadirāściṃcābhallātakāstathā ॥ 26 ॥
rucakāḥ kuṭajā vṛkṣā bilvavṛkṣāstathaiva ca ।
tulasīnāṃ vanānyevaṃ mallikānāṃ tathaiva ca ॥ 27 ॥
ityāditarujātīnāṃ vanānyupavanāni ca ।
nānāvāpīśatairyuktānyevaṃ saṃti dharādhipa ॥ 28 ॥
kokilārāvasaṃyuktā gunjadbhramarabhūṣitāḥ ।
niryāsasrāviṇaḥ sarve snigdhacchāyāstarūttamāḥ ॥ 29 ॥
nānāṛtubhavā vṛkṣā nānāpakṣisamākulāḥ ।
nānārasasrāviṇībhirnadībhiratiśobhitāḥ ॥ 30 ॥
pārāvataśukavrātasārikāpakṣamārutaiḥ ।
haṃsapakṣasamudbhūta vātavrātaiścaladdrumam ॥ 31 ॥
sugaṃdhagrāhipavanapūritaṃ tadvanottamam ।
sahitaṃ hariṇīyūthairdhāvamānairitastataḥ ॥ 32 ॥
nṛtyadbarhikadaṃbasya kekārāvaiḥ sukhapradaiḥ ।
nāditaṃ tadvanaṃ divyaṃ madhusrāvi samaṃtataḥ ॥ 33 ॥
kāṃsyasālāduttare tu tāmrasālaḥ prakīrtitaḥ ।
caturasrasamākāra unnatyā saptayojanaḥ ॥ 34 ॥
dvayostu sālayormadhye saṃproktā kalpavāṭikā ।
yeṣāṃ tarūṇāṃ puṣpāṇi kāṃcanābhāni bhūmipa ॥ 35 ॥
patrāṇi kāṃcanābhāni ratnabījaphalāni ca ।
daśayojanagaṃdho hi prasarpati samaṃtataḥ ॥ 36 ॥
tadvanaṃ rakṣitaṃ rājanvasaṃtenartunāniśam ।
puṣpasiṃhāsanāsīnaḥ puṣpacchatravirājitaḥ ॥ 37 ॥
puṣpabhūṣābhūṣitaśca puṣpāsavavighūrṇitaḥ ।
madhuśrīrmādhavaśrīśca dve bhārye tasya sammate ॥ 38 ॥
krīḍataḥ smeravadane sumastabakakaṃdukaiḥ ।
atīva ramyaṃ vipinaṃ madhusrāvi samaṃtataḥ ॥ 39 ॥
daśayojanaparyaṃtaṃ kusumāmodavāyunā ।
pūritaṃ divyagaṃdharvaiḥ sāṃganairgānalolupaiḥ ॥ 40 ॥
śobhitaṃ tadvanaṃ divyaṃ mattakokilanāditam ।
vasaṃtalakṣmīsaṃyuktaṃ kāmikāmapravardhanam ॥ 41 ॥
tāmrasālāduttaratra sīsasālaḥ prakīrtitaḥ ।
samucchrāyaḥ smṛto'pyasya saptayojanasaṃkhyayā ॥ 42 ॥
saṃtānavāṭikāmadhye sālayostu dvayornṛpa ।
daśayojanagaṃdhastu prasūnānāṃ samaṃtataḥ ॥ 43 ॥
hiraṇyābhāni kusumānyutphullāni niraṃtaram ।
amṛtadravasaṃyuktaphalāni madhurāṇi ca ॥ 44 ॥
grīṣmarturnāyakastasyā vāṭikāyā nṛpottama ।
śukraśrīśca śuciśrīśca dve bhārye tasya sammate ॥ 45 ॥
saṃtāpatrastalokāstu vṛkṣamūleṣu saṃsthitāḥ ।
nānāsiddhaiḥ parivṛto nānādevaiḥ samanvitaḥ ॥ 46 ॥
vilāsinīnāṃ bṛṃdaistu caṃdanadravapaṃkilaiḥ ।
puṣpamālābhūṣitaistu tālavṛṃtakarāṃbujaiḥ ॥ 47 ॥
[pāṭhabhedaḥ- prākāraḥ]
prakāraḥ śobhito ejacchītalāṃbuniṣevibhiḥ ।
sīsasālāduttaratrāpyārakūṭamayaḥ śubhaḥ ॥ 48 ॥
prākāro vartate rājanmuniyojanadairghyavān ।
haricaṃdanavṛkṣāṇāṃ vāṭī madhye tayoḥ smṛtā ॥ 49 ॥
sālayoradhināthastu varṣarturmeghavāhanaḥ ।
vidyutpiṃgalanetraśca jīmūtakavacaḥ smṛtaḥ ॥ 50 ॥
vajranirghoṣamukharaśceṃdradhanvā samaṃtataḥ ।
sahasraśo vāridhārā muṃcannāste gaṇāvṛtaḥ ॥ 51 ॥
nabhaḥ śrīśca nabhasyaśrīḥ svarasyā rasyamālinī ।
aṃbā dulā niratniścābhramaṃtī meghayaṃtikā ॥ 52 ॥
varṣayaṃtī cibuṇikā vāridhārā ca sammatāḥ ।
varṣartordvādaśa proktāḥ śaktayo madavihvalāḥ ॥ 53 ॥
navapallavavṛkṣāśca navīnalatikānvitāḥ ।
haritāni tṛṇānyeva veṣṭitā yairdharā'khilā ॥ 54 ॥
nadīnadapravāhāśca pravahaṃti ca vegataḥ ।
sarāṃsi kaluṣāṃbūni rāgicittasamāni ca ॥ 55 ॥
vasaṃti devāḥ siddhāśca ye devīkarmakāriṇaḥ ।
vāpīkūpataḍāgāśca ye devyarthaṃ samarpitāḥ ॥ 56 ॥
te gaṇā nivasaṃtyatra savilāsāśca sāṃganāḥ ।
ārakūṭamayādagre saptayojanadairghyavān ॥ 57 ॥
paṃcalohātmakaḥ sālo madhye maṃdāravāṭikā ।
nānāpuṣpalatākīrṇā nānāpallavaśobhitā ॥ 58 ॥
adhiṣṭhātā'tra saṃproktaḥ śaradṛturanāmayaḥ ।
iṣalakṣmīrūrjalakṣmīrdve bhārye tasya sammate ॥ 59 ॥
nānāsiddhā vasaṃtyatra sāṃganāḥ saparicchadāḥ ।
paṃcalohamayādagre saptayojanadairghyavān ॥ 60 ॥
dīpyamāno mahāśṛṃgairvartate raupyasālakaḥ ।
pārijātāṭavīmadhye prasūnastabakānvitā ॥ 61 ॥
daśayojanagaṃdhīni kusumāni samaṃtataḥ ।
modayaṃti gaṇānsarvānye devīkarmakāriṇaḥ ॥ 62 ॥
tatrādhināthaḥ saṃprokto hemaṃtarturmahojjvalaḥ ।
sagaṇaḥ sāyudhaḥ sarvān rāgiṇo raṃjayannapaḥ ॥ 63 ॥
sahaśrīśca sahasyaśrīrdve bhārye tasya sammate ।
vasaṃti tatra siddhāśca ye devīvratakāriṇaḥ ॥ 64 ॥
raupyasālamayādagre saptayojanadairghyavān ।
sauvarṇasālaḥ saṃproktastaptahāṭakakalpitaḥ ॥ 65 ॥
madhye kadaṃbavāṭī tu puṣpapallavaśobhitā ।
kadaṃbamadirādhārāḥ pravartaṃte sahasraśaḥ ॥ 66 ॥
yābhirnipītapītābhirnijānaṃdo'nubhūyate ।
tatrādhināthaḥ saṃproktaḥ śaiśirarturmahodayaḥ ॥ 67 ॥
tapaḥśrīśca tapasyaśrīrdve bhārye tasya sammate ।
modamānaḥ sahaitābhyāṃ vartate śiśirākṛtiḥ ॥ 68 ॥
nānāvilāsasaṃyukto nānāgaṇasamāvṛtaḥ ।
nivasaṃti mahāsiddhā ye devīdānakāriṇaḥ ॥ 69 ॥
nānābhogasamutpannamahānaṃdasamanvitāḥ ।
sāṃganāḥ parivāraistu saṃghaśaḥ parivāritāḥ ॥ 70 ॥
svarṇasālamayādagre muniyojanadairghyavān ।
puṣparāgamayaḥ sālaḥ kuṃkumāruṇavigrahaḥ ॥ 71 ॥
puṣparāgamayī bhūmirvanānyupavanāni ca ।
ratnavṛkṣālavālāśca puṣparāgamayāḥ smṛtāḥ ॥ 72 ॥
prākāro yasya ratnasya tadratnaracitā drumāḥ ।
vanabhūḥ pakṣinaścaiva ratnavarṇajalāni ca ॥ 73 ॥
maṃḍapā maṃḍapastaṃbhāḥ sarānsi kamalāni ca ।
prākāre tatra yadyatsyāttatsarvaṃ tatsamaṃ bhavet ॥ 74 ॥
paribhāṣeyamuddiṣṭā ratnasālādiṣu prabho ।
tejasā syāllakṣaguṇaḥ pūrvasālātparo nṛpa ॥ 75 ॥
dikpālā nivasaṃtyatra pratibrahmānḍavartinām ।
dikpālānāṃ samaṣṭyātmarūpāḥ sphūrjadvarāyudhāḥ ॥ 76 ॥
pūrvāśāyāṃ samuttuṃgaśṛṃgā pūramarāvatī ।
nānopavanasaṃyuktā maheṃdrastatra rājate ॥ 77 ॥
svargaśobhā ca yā svarge yāvatī syāttato'dhikā ।
samaṣṭiśatanetrasya sahasraguṇataḥ smṛtā ॥ 78 ॥
airāvatasamārūḍho vajrahastaḥ pratāpavān ।
devasenāparivṛto rājate'tra śatakratuḥ ॥ 79 ॥
devāṃganāgaṇayutā śacī tatra virājate ।
vahnikoṇe vahnipurī vahnipūḥ sadṛśī nṛpa ॥ 80 ॥
svāhāsvadhāsamāyukto vahnistatra virājate ।
nijavāhanabhūṣāḍhyo nijadevagaṇairvṛtaḥ ॥ 81 ॥
yāmyāśāyāṃ yamapurī tatra daṃḍadharo mahān ।
svabhaṭairveṣṭito rājan citraguptapurogamaiḥ ॥ 82 ॥
nijaśaktiyuto bhāsvattanayo'sti yamo mahān ।
nairṛtyāṃ diśi rākṣasyāṃ rākṣasaiḥ parivāritaḥ ॥ 83 ॥
khaḍgadhārī sphurannāste nirṛtirnijaśaktiyuk ।
vāruṇyāṃ varuṇo rājā pāśadhārī pratāpavān ॥ 84 ॥
mahājhaśasamārūḍho vāruṇīmadhuvihvalaḥ ।
nijaśaktisamāyukto nijayādogaṇānvitaḥ ॥ 85 ॥
samāste vāruṇe loke varuṇānīratākulaḥ ।
vāyukoṇe vāyuloko vāyustatrādhitiṣṭhati ॥ 86 ॥
vāyusādhanasaṃsiddhayogibhiḥ parivāritaḥ ।
dhvajahasto viśālākṣo mṛgavāhanasaṃsthitaḥ ॥ 87 ॥
marudgaṇaiḥ parivṛto nijaśaktisamanvitaḥ ।
uttarasyāṃ diśi mahānyakṣaloko'sti bhūmipa ॥ 88 ॥
yakṣādhirājastatrā''ste vṛddhiṛddhyādiśaktibhiḥ ।
navabhirnidhibhiryuktastuṃdilo dhananāyakaḥ ॥ 89 ॥
maṇibhadraḥ pūrṇabhadro maṇimānmaṇikaṃdharaḥ ।
maṇibhūṣo maṇisragvī maṇikārmukadhārakaḥ ॥ 90 ॥
ityādiyakṣasenānīsahito nijaśaktiyuk ।
īśānakoṇe saṃprokto rudraloko mahattaraḥ ॥ 91 ॥
anarghyaratnakhacito yatra rudro'dhidaivatam ।
manyumāṃdīptanayano baddhapṛṣṭhamaheṣudhiḥ ॥ 92 ॥
sphūrjaddhanurvāmahasto'dhijyadhanvabhirāvṛtaḥ ।
svasamānairasaṃkhyātarudraiḥ śūlavarāyudhaiḥ ॥ 93 ॥
vikṛtāsyaiḥ karālāsyairvamadvahnibhirāsyataḥ ।
daśahastaiḥ śatakaraiḥ sahasrabhujasaṃyutaiḥ ॥ 94 ॥
daśapādairdaśagrīvaistrinetrairugramūrtibhiḥ ।
aṃtarikṣacarā ye ca ye ca bhūmicarāḥ smṛtāḥ ॥ 95 ॥
rudrādhyāye smṛtā rudrāstaiḥ sarvaiśca samāvṛtaḥ ।
rudrāṇīkoṭisahito bhadrakālyādimātṛbhiḥ ॥ 96 ॥
nānāśaktisamāviṣṭaḍāmaryādigaṇāvṛtaḥ ।
vīrabhadrādisahito rudro rājanvirājate ॥ 97 ॥
muṃḍamālādharo nāgavalayo nāgakaṃdharaḥ ।
vyāghracarmaparīdhāno gajacarmottarīyakaḥ ॥ 98 ॥
citābhasmāṃgaliptāṃgaḥ pramathādigaṇāvṛtaḥ ।
ninadaḍḍamarudhvānairbadhirīkṛtadiṃmukhaḥ ॥ 99 ॥
aṭṭahāsāsphoṭaśabdaiḥ saṃtrāsitanabhastalaḥ ।
bhūtasaṃghasamāviṣṭo bhūtāvāso maheśvaraḥ ॥ 100 ॥
īśānadikpatiḥ so'yaṃ nāmnā ceśāna eva ca ॥ 101 ॥
iti śrīdevībhāgavate mahāpurāṇe dvādaśaskaṃdhe maṇidvīpavarṇanaṃ nāma daśamo'dhyāyaḥ ॥
(śrīdevībhāgavataṃ, dvādaśa skaṃdhaṃ, ekādaśo'dhyāyaḥ, maṇidvīpa varṇana - 2)
vyāsa uvāca –
puṣparāgamayādagre kuṃkumāruṇavigrahaḥ ।
padmarāgamayaḥ sālo madhye bhūścaivatādṛśī ॥ 1 ॥
daśayojanavāṃdairghye gopuradvārasaṃyutaḥ ।
tanmaṇistaṃbhasaṃyuktā maṃḍapāḥ śataśo nṛpa ॥ 2 ॥
madhye bhuvisamāsīnāścatuḥṣaṣṭimitāḥ kalāḥ ।
nānāyudhadharāvīrā ratnabhūṣaṇabhūṣitāḥ ॥ 3 ॥
pratyekalokastāsāṃ tu tattallokasyanāyakāḥ ।
samaṃtātpadmarāgasya parivāryasthitāḥ sadā ॥ 4 ॥
svasvalokajanairjuṣṭāḥ svasvavāhanahetibhiḥ ।
tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi śṛṇu tvaṃ janamejaya ॥ 5 ॥
piṃgalākṣī viśālākṣī samṛddhi vṛddhireva ca ।
śraddhā svāhā svadhābhikhyā māyā saṃjñā vasuṃdharā ॥ 6 ॥
trilokadhātrī sāvitrī gāyatrī tridaśeśvarī ।
surūpā bahurūpā ca skaṃdamātā'cyutapriyā ॥ 7 ॥
vimalā cāmalā tadvadaruṇī punarāruṇī ।
prakṛtirvikṛtiḥ sṛṣṭiḥ sthitiḥ saṃhṛtireva ca ॥ 8 ॥
saṃdhyāmātā satī haṃsī mardikā vajrikā parā ।
devamātā bhagavatī devakī kamalāsanā ॥ 9 ॥
trimukhī saptamukhyanyā surāsuravimardinī ।
laṃboṣṭī cordhvakeśī ca bahuśīrṣā vṛkodarī ॥ 10 ॥
ratharekhāhvayā paścācchaśirekhā tathā parā ।
gaganavegā pavanavegā caiva tataḥ param ॥ 11 ॥
agre bhuvanapālā syāttatpaścānmadanāturā ।
anaṃgānaṃgamathanā tathaivānaṃgamekhalā ॥ 12 ॥
anaṃgakusumā paścādviśvarūpā surādikā ।
kṣayaṃkarī bhavecchakti rakṣobhyā ca tataḥ param ॥ 13 ॥
satyavādinyatha proktā bahurūpā śucivratā ।
udārākhyā ca vāgīśī catuṣṣaṣṭimitāḥ smṛtāḥ ॥ 14 ॥
jvalajjihvānanāḥ sarvāvamaṃtyo vahnimulbaṇam ।
jalaṃ pibāmaḥ sakalaṃ saṃharāmovibhāvasum ॥ 15 ॥
pavanaṃ staṃbhayāmodya bhakṣayāmo'khilaṃ jagat ।
iti vācaṃ saṃgirate krodha saṃraktalocanāḥ ॥ 16 ॥
cāpabāṇadharāḥ sarvāyuddhāyaivotsukāḥ sadā ।
daṃṣṭrā kaṭakaṭārāvairbadhirīkṛta diṅmukhāḥ ॥ 17 ॥
piṃgordhvakeśyaḥ saṃproktāścāpabāṇakarāḥ sadā ।
śatākṣauhiṇikā senāpyekaikasyāḥ prakīrtitā ॥ 18 ॥
ekaika śakteḥ sāmarthyaṃ lakṣabrahmāṃḍanāśane ।
śatākṣauhiṇikāsenā tādṛśī nṛpa sattama ॥ 19 ॥
kiṃ na kuryājjagatyasminnaśakyaṃ vaktumeva tat ।
sarvāpi yuddhasāmagrī tasminsāle sthitā mune ॥ 20 ॥
rathānāṃ gaṇanā nāsti hayānāṃ kariṇāṃ tathā ॥
śastrāṇāṃ gaṇanā tadvadgaṇānāṃ gaṇanā tathā ॥ 21 ॥
padmarāgamayādagre gomedamaṇinirmitaḥ ।
daśayojanadairghyeṇa prākāro vartate mahān ॥ 22 ॥
bhāsvajjapāprasūnābho madhyabhūstasya tādṛśī ।
gomedakalpitānyeva tadvāsi sadanāni ca ॥ 23 ॥
pakṣiṇaḥ staṃbhavaryāśca vṛkṣāvāpyaḥ sarāṃsi ca ।
gomedakalpitā eva kuṃkumāruṇavigrahāḥ ॥ 24 ॥
tanmadhyasthā mahādevyo dvātriṃśacchaktayaḥ smṛtāḥ ।
nānā śastrapraharaṇā gomedamaṇibhūṣitāḥ ॥ 25 ॥
pratyeka loka vāsinyaḥ parivārya samaṃtataḥ ।
gomedasāle sannaddhā piśācavadanā nṛpa ॥ 26 ॥
svarlokavāsibhirnityaṃ pūjitāścakrabāhavaḥ ।
krodharaktekṣaṇā bhiṃdhi paca cchiṃdhi daheti ca ॥ 27 ॥
vadaṃti satataṃ vācaṃ yuddhotsukahṛdaṃtarāḥ ।
ekaikasyā mahāśakterdaśākṣauhiṇikā matā ॥ 28 ॥
senā tatrāpyekaśaktirlakṣabrahmāṃḍanāśinī ।
tādṛśīnāṃ mahāsenā varṇanīyā kathaṃ nṛpa ॥ 29 ॥
rathānāṃ naiva gaṇānā vāhanānāṃ tathaiva ca ।
sarvayuddhasamāraṃbhastatra devyā virājate ॥ 30 ॥
tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi pāpanāśakarāṇi ca ।
vidyā hrī puṣṭa yaḥ prajñā sinīvālī kuhūstathā ॥ 31 ॥
rudrāvīryā prabhānaṃdā poṣiṇī ṛddhidā śubhā ।
kālarātrirmahārātrirbhadrakālī kapardinī ॥ 32 ॥
vikṛtirdaṃḍimuṃḍinyau seṃdukhaṃḍā śikhaṃḍinī ।
niśuṃbhaśuṃbhamathinī mahiṣāsuramardinī ॥ 33 ॥
iṃdrāṇī caiva rudrāṇī śaṃkarārdhaśarīriṇī ।
nārī nārāyaṇī caiva triśūlinyapi pālinī ॥ 34 ॥
aṃbikāhlādinī paścādityevaṃ śaktayaḥ smṛtāḥ ।
yadyetāḥ kupitā devyastadā brahmāṃḍanāśanam ॥ 35 ॥
parājayo na caitāsāṃ kadācitkvacidasti hi ।
gomedakamayādagre sadvajramaṇinirmitaḥ ॥ 36 ॥
daśayojana tuṃgo'sau gopuradvārasaṃyutaḥ ।
kapāṭaśṛṃkhalābaddho navavṛkṣa samujjvalaḥ ॥ 37 ॥
sālastanmadhyabhūmyādi sarvaṃ hīramayaṃ smṛtam ।
gṛhāṇivīthayo rathyā mahāmārgāṃ gaṇāni ca ॥ 38 ॥
vṛkṣālavāla taravaḥ sāraṃgā api tādṛśāḥ ।
dīrghikāśreṇayovāpyastaḍāgāḥ kūpa saṃyutāḥ ॥ 39 ॥
tatra śrībhuvaneśvaryā vasaṃti paricārikāḥ ।
ekaikā lakṣadāsībhiḥ sevitā madagarvitāḥ ॥ 40 ॥
tālavṛṃtadharāḥ kāściccaṣakāḍhya karāṃbujāḥ ।
kāścittāṃbūlapātrāṇi dhārayaṃtyo'tigarvitāḥ ॥ 41 ॥
kāścittacchatradhāriṇyaścāmarāṇāṃ vidhārikāḥ ।
nānā vastradharāḥ kāścitkāścitpuṣpa karāṃbujāḥ ॥ 42 ॥
nānādarśakarāḥ kāścitkāścitkuṃkumalepanam ।
dhārayaṃtyaḥ kajjalaṃ ca siṃdūra caṣakaṃ parāḥ ॥ 43 ॥
kāściccitraka nirmātryaḥ pāda saṃvāhane ratāḥ ।
kāścittu bhūṣākāriṇyo nānā bhūṣādharāḥ parāḥ ॥ 44 ॥
puṣpabhūṣaṇa nirmātryaḥ puṣpaśṛṃgārakārikāḥ ।
nānā vilāsacaturā bahvya evaṃ vidhāḥ parāḥ ॥ 45 ॥
nibaddha paridhānīyā yuvatyaḥ sakalā api ।
devī kṛpā leśavaśāttucchīkṛta jagattrayāḥ ॥ 46 ॥
etā dūtyaḥ smṛtā devyaḥ śṛṃgāramadagarvitāḥ ।
tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi śṛṇu me nṛpasattama ॥ 47 ॥
anaṃgarūpā prathamāpyanaṃgamadanā parā ।
tṛtīyātu tataḥ proktā suṃdarī madanāturā ॥ 48 ॥
tato bhuvanavegāsyāttathā bhuvanapālikā ।
syātsarvaśiśirānaṃgavedanānaṃgamekhalā ॥ 49 ॥
vidyuddāmasamānāṃgyaḥ kvaṇatkāṃcīguṇānvitāḥ ।
raṇanmaṃjīracaraṇā bahiraṃtaritastataḥ ॥ 50 ॥
dhāvamānāstu śobhaṃte sarvā vidyullatopamāḥ ।
kuśalāḥ sarvakāryeṣu vetrahastāḥ samaṃtataḥ ॥ 51 ॥
aṣṭadikṣutathaitāsāṃ prākārādbahireva ca ।
sadanāni virājaṃte nānā vāhanahetibhiḥ ॥ 52 ॥
vajrasālādagrabhāge sālo vaidūryanirmitaḥ ।
daśayojanatuṃgo'sau gopuradvārabhūṣitaḥ ॥ 53 ॥
vaidūryabhūmiḥ sarvāpigṛhāṇi vividhāni ca ।
vīthyo rathyā mahāmārgāḥ sarve vedūryanirmitāḥ ॥ 54 ॥
vāpī kūpa taḍāgāśca sravaṃtīnāṃ taṭāni ca ।
vālukā caiva sarvā'pi vaidūryamaṇinirmitā ॥ 55 ॥
tatrāṣṭadikṣuparito brāhmyādīnāṃ ca maṃḍalam ।
nijairgaṇaiḥ parivṛtaṃ bhrājate nṛpasattama ॥ 56 ॥
pratibrahmāṃḍamātṛṇāṃ tāḥ samaṣṭaya īritāḥ ।
brāhmī māheśvarī caiva kaumārī vaiṣṇavī tathā ॥57 ॥
vārāhī ca tatheṃdrāṇī cāmuṃḍāḥ saptamātaraḥ ।
aṣṭamī tu mahālakṣmīrnāmnā proktāstu mātaraḥ ॥ 58 ॥
brahmarudrādidevānāṃ samākārā stutāḥ smṛtāḥ ।
jagatkalyāṇakāriṇyaḥ svasvasenāsamāvṛtāḥ ॥ 59 ॥
tatsālasya caturdvārṣu vāhanāni maheśituḥ ।
sajjāni nṛpate saṃti sālaṃkārāṇi nityaśaḥ ॥ 60 ॥
daṃtinaḥ koṭiśo vāhāḥ koṭiśaḥ śibikāstathā ।
haṃsāḥ siṃhāśca garuḍā mayūrā vṛṣabhāstathā ॥ 61 ॥
tairyuktāḥ syaṃdanāstadvatkoṭiśo nṛpanaṃdana ।
pārṣṇigrāhasamāyuktā dhvajairākāśacuṃbinaḥ ॥ 62 ॥
koṭiśastu vimānāni nānā cihnānvitāni ca ।
nānā vāditrayuktāni mahādhvajayutāni ca ॥ 63 ॥
vaidūryamaṇi sālasyāpyagre sālaḥ paraḥ smṛtaḥ ।
daśayojana tuṃgo'sāviṃdranīlāśmanirmitaḥ ॥ 64 ॥
tanmadhya bhūstathā vīthyo mahāmārgā gṛhāṇi ca ।
vāpī kūpa taḍāgāśca sarve tanmaṇinirmitāḥ ॥ 65 ॥
tatra padma tu saṃproktaṃ bahuyojana vistṛtam ।
ṣoḍaśāraṃ dīpyamānaṃ sudarśanamivāparam ॥ 66 ॥
tatra ṣoḍaśaśaktīnāṃ sthānāni vividhāni ca ।
sarvopaskarayuktāni samṛddhāni vasaṃti hi ॥ 67 ॥
tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi śṛṇu me nṛpasattama ।
karālī vikarālī ca tathomā ca sarasvatī ॥ 68 ॥
śrī durgoṣā tathā lakṣmīḥ śrutiścaiva smṛtirdhṛtiḥ ।
śraddhā medhā matiḥ kāṃtirāryā ṣoḍaśaśaktayaḥ ॥ 69 ॥
nīlajīmūtasaṃkāśāḥ karavāla karāṃbujāḥ ।
samāḥ kheṭakadhāriṇyo yuddhopakrāṃta mānasāḥ ॥ 70 ॥
senānyaḥ sakalā etāḥ śrīdevyā jagadīśituḥ ।
pratibrahmāṃḍasaṃsthānāṃ śaktīnāṃ nāyikāḥ smṛtāḥ ॥ 71 ॥
brahmāṃḍakṣobhakāriṇyo devī śaktyupabṛṃhitāḥ ।
nānā rathasamārūḍhā nānā śaktibhiranvitāḥ ॥ 72 ॥
etatparākramaṃ vaktuṃ sahasrāsyo'pi na kṣamaḥ ।
iṃdranīlamahāsālādagre tu bahuvistṛtaḥ ॥ 73 ॥
muktāprākāra udito daśayojana dairghyavān ।
madhyabhūḥ pūrvavatproktā tanmadhye'ṣṭadalāṃbujam ॥ 74 ॥
muktāmaṇigaṇākīrṇaṃ vistṛtaṃ tu sakesaram ।
tatra devīsamākārā devyāyudhadharāḥ sadā ॥ 75 ॥
saṃproktā aṣṭamaṃtriṇyo jagadvārtāprabodhikāḥ ।
devīsamānabhogāstā iṃgitajñāstupaṃḍitāḥ ॥ 76 ॥
kuśalāḥ sarvakāryeṣu svāmikāryaparāyaṇāḥ ।
devyabhiprāya bodhyastāścaturā atisuṃdarāḥ ॥ 77 ॥
nānā śaktisamāyuktāḥ pratibrahmāṃḍavartinām ।
prāṇināṃ tāḥ samācāraṃ jñānaśaktyāvidaṃti ca ॥ 78 ॥
tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi mattaḥ śṛṇu nṛpottama ।
anaṃgakusumā proktāpyanaṃgakusumāturā ॥ 79 ॥
anaṃgamadanā tadvadanaṃgamadanāturā ।
bhuvanapālā gaganavegā caiva tataḥ param ॥ 80 ॥
śaśirekhā ca gaganarekhā caiva tataḥ param ।
pāśāṃkuśavarābhītidharā aruṇavigrahāḥ ॥ 81 ॥
viśvasaṃbaṃdhinīṃ vārtāṃ bodhayaṃti pratikṣaṇam ।
muktāsālādagrabhāge mahāmārakato paraḥ ॥ 82 ॥
sālottamaḥ samuddiṣṭo daśayojana dairghyavān ।
nānā saubhāgyasaṃyukto nānā bhogasamanvitaḥ ॥ 83 ॥
madhyabhūstādṛśī proktā sadanāni tathaiva ca ।
ṣaṭkoṇamatravistīrṇaṃ koṇasthā devatāḥ śṛṇuḥ ॥ 84 ॥
pūrvakoṇe caturvaktro gāyatrī sahito vidhiḥ ।
kuṃḍikākṣaguṇābhīti daṃḍāyudhadharaḥ paraḥ ॥ 85 ॥
tadāyudhadharā devī gāyatrī paradevatā ।
vedāḥ sarve mūrtimaṃtaḥ śāstrāṇi vividhāni ca ॥ 86 ॥
smṛtayaśca purāṇāni mūrtimaṃti vasaṃti hi ।
ye brahmavigrahāḥ saṃti gāyatrīvigrahāśca ye ॥ 87 ॥
vyāhṛtīnāṃ vigrahāśca te nityaṃ tatra saṃti hi ।
rakṣaḥ koṇe śaṃkhacakragadāṃbuja karāṃbujā ॥ 88 ॥
sāvitrī vartate tatra mahāviṣṇuśca tādṛśaḥ ।
ye viṣṇuvigrahāḥ saṃti matsyakūrmādayokhilāḥ ॥ 89 ॥
sāvitrī vigrahā ye ca te sarve tatra saṃti hi ।
vāyukoṇe paraśvakṣamālābhayavarānvitaḥ ॥ 90 ॥
mahārudro vartate'tra sarasvatyapi tādṛśī ।
ye ye tu rudrabhedāḥ syurdakṣiṇāsyādayo nṛpa ॥ 91 ॥
gaurī bhedāśca ye sarve te tatra nivasaṃti hi ।
catuḥṣaṣṭyāgamā ye ca ye cānyepyāgamāḥ smṛtāḥ ॥ 92 ॥
te sarve mūrtimaṃtaśca tatra vai nivasaṃti hi ।
agnikoṇe ratnakuṃbhaṃ tathā maṇikaraṃḍakam ॥ 93 ॥
dadhāno nijahastābhyāṃ kubero dhanadāyakaḥ ।
nānā vīthī samāyukto mahālakṣmīsamanvitaḥ ॥ 94 ॥
devyā nidhipatistvāste svaguṇaiḥ pariveṣṭitaḥ ।
vāruṇe tu mahākoṇe madano ratisaṃyutaḥ ॥ 95 ॥
pāśāṃkuśadhanurbāṇadharo nityaṃ virājate ।
śṛṃgāramūrtimaṃtastu tatra sannihitāḥ sadā ॥ 96 ॥
īśānakoṇe vighneśo nityaṃ puṣṭisamanvitaḥ ।
pāśāṃkuśadharo vīro vighnahartā virājate ॥ 97 ॥
vibhūtayo gaṇeśasya yāyāḥ saṃti nṛpottama ।
tāḥ sarvā nivasaṃtyatra mahaiśvaryasamanvitāḥ ॥ 98 ॥
pratibrahmāṃḍasaṃsthānāṃ brahmādīnāṃ samaṣṭayaḥ ।
ete brahmādayaḥ proktāḥ sevaṃte jagadīśvarīm ॥ 99 ॥
mahāmārakatasyāgre śatayojana dairghyavān ।
pravālaśālostyaparaḥ kuṃkumāruṇavigrahaḥ ॥ 100 ॥
madhyabhūstādṛśī proktā sadanāni ca pūrvavat ।
tanmadhye paṃcabhūtānāṃ svāminyaḥ paṃca saṃti ca ॥ 101 ॥
hṛllekhā gaganā raktā caturthī tu karālikā ।
mahocchuṣmā paṃcamī ca paṃcabhūtasamaprabhāḥ ॥ 102 ॥
pāśāṃkuśavarābhītidhāriṇyomitabhūṣaṇāḥ ।
devī samānaveṣāḍhyā navayauvanagarvitāḥ ॥ 103 ॥
pravālaśālādagre tu navaratna vinirmitaḥ ।
bahuyojanavistīrṇo mahāśālo'sti bhūmipa ॥ 104 ॥
tatra cāmnāyadevīnāṃ sadanāni bahūnyapi ।
navaratnamayānyeva taḍāgāśca sarāṃsi ca ॥ 105 ॥
śrīdevyā ye'vatārāḥ syuste tatra nivasaṃti hi ।
mahāvidyā mahābhedāḥ saṃti tatraiva bhūmipa ॥ 106 ॥
nijāvaraṇadevībhirnijabhūṣaṇavāhanaiḥ ।
sarvadevyo virājaṃte koṭisūryasamaprabhāḥ ॥ 107 ॥
saptakoṭi mahāmaṃtradevatāḥ saṃti tatra hi ।
navaratnamayādagre ciṃtāmaṇigṛhaṃ mahat ॥ 108 ॥
tatra tyaṃ vastu mātraṃ tu ciṃtāmaṇi vinirmitam ।
sūryodgāropalaistadvaccaṃdrodgāropalaistathā ॥ 109 ॥
vidyutprabhopalaiḥ staṃbhāḥ kalpitāstu sahasraśaḥ ।
yeṣāṃ prabhābhiraṃtasthaṃ vastu kiṃcinna dṛśyate ॥ 110 ॥
iti śrīdevībhāgavate mahāpurāṇe dvādaśaskaṃdhe ekādaśo'dhyāyaḥ ।
(śrīdevībhāgavataṃ, dvādaśa skaṃdhaṃ, dvādaśo'dhyāyaḥ, maṇidvīpa varṇana - 3)
vyāsa uvāca –
tadeva devīsadanaṃ madhyabhāge virājate ।
sahasra staṃbhasaṃyuktāścatvārasteṣu maṃḍapāḥ ॥ 1 ॥
śṛṃgāramaṃḍapaścaiko muktimaṃḍapa eva ca ।
jñānamaṃḍapa saṃjñastu tṛtīyaḥ parikīrtitaḥ ॥ 2 ॥
ekāṃtamaṃḍapaścaiva caturthaḥ parikīrtitaḥ ।
nānā vitānasaṃyuktā nānā dhūpaistu dhūpitāḥ ॥ 3 ॥
koṭisūryasamāḥ kāṃtyā bhrāṃjaṃte maṃḍapāḥ śubhāḥ ।
tanmaṃḍapānāṃ paritaḥ kāśmīravanikā smṛtā ॥ 4 ॥
mallikākuṃdavanikā yatra puṣkalakāḥ sthitāḥ ।
asaṃkhyātā mṛgamadaiḥ pūritāstatsravā nṛpa ॥ 5 ॥
mahāpadmāṭavī tadvadratnasopānanirmitā ।
sudhārasenasaṃpūrṇā guṃjanmattamadhuvratā ॥ 6 ॥
haṃsakāraṃḍavākīrṇā gaṃdhapūrita diktaṭā ।
vanikānāṃ sugaṃdhaistu maṇidvīpaṃ suvāsitam ॥ 7 ॥
śṛṃgāramaṃḍape devyo gāyaṃti vividhaiḥ svaraiḥ ।
sabhāsado devavaśā madhye śrījagadaṃbikā ॥ 8 ॥
muktimaṃḍapamadhye tu mocayatyaniśaṃ śivā ।
jñānopadeśaṃ kurute tṛtīye nṛpa maṃḍape ॥ 9 ॥
caturthamaṃḍape caiva jagadrakṣā viciṃtanam ।
maṃtriṇī sahitā nityaṃ karoti jagadaṃbikā ॥ 10 ॥
ciṃtāmaṇigṛhe rājaṃchakti tattvātmakaiḥ paraiḥ ।
sopānairdaśabhiryukto maṃcakopyadhirājate ॥ 11 ॥
brahmā viṣṇuśca rudraśca īśvaraśca sadāśivaḥ ।
ete maṃcakhurāḥ proktāḥ phalakastu sadāśivaḥ ॥ 12 ॥
tasyopari mahādevo bhuvaneśo virājate ।
yā devī nijalīlārthaṃ dvidhābhūtā babhūvaha ॥ 13 ॥
sṛṣṭyādau tu sa evāyaṃ tadardhāṃgo maheśvaraḥ ।
kaṃdarpa darpanāśodyatkoṭi kaṃdarpasuṃdaraḥ ॥ 14 ॥
paṃcavaktrastrinetraśca maṇibhūṣaṇa bhūṣitaḥ ।
hariṇābhītiparaśūnvaraṃ ca nijabāhubhiḥ ॥ 15 ॥
dadhānaḥ ṣoḍaśābdo'sau devaḥ sarveśvaro mahān ।
koṭisūrya pratīkāśaścaṃdrakoṭi suśītalaḥ ॥ 16 ॥
śuddhasphaṭika saṃkāśastrinetraḥ śītala dyutiḥ ।
vāmāṃke sanniṣaṇṇā'sya devī śrībhuvaneśvarī ॥ 17 ॥
navaratnagaṇākīrṇa kāṃcīdāma virājitā ।
taptakāṃcanasannaddha vaidūryāṃgadabhūṣaṇā ॥ 18 ॥
kanacchrīcakratāṭaṃka viṭaṃka vadanāṃbujā ।
lalāṭakāṃti vibhava vijitārdhasudhākarā ॥ 19 ॥
biṃbakāṃti tiraskāriradacchada virājitā ।
lasatkuṃkumakastūrītilakodbhāsitānanā ॥ 20 ॥
divya cūḍāmaṇi sphāra caṃcaccaṃdrakasūryakā ।
udyatkavisamasvaccha nāsābharaṇa bhāsurā ॥ 21 ॥
ciṃtākalaṃbitasvaccha muktāguccha virājitā ।
pāṭīra paṃka karpūra kuṃkumālaṃkṛta stanī ॥ 22 ॥
vicitra vividhā kalpā kaṃbusaṃkāśa kaṃdharā ।
dāḍimīphalabījābha daṃtapaṃkti virājitā ॥ 23 ॥
anarghya ratnaghaṭita mukuṭāṃcita mastakā ।
mattālimālāvilasadalakāḍhya mukhāṃbujā ॥ 24 ॥
kalaṃkakārśyanirmukta śaraccaṃdranibhānanā ।
jāhnavīsalilāvarta śobhinābhivibhūṣitā ॥ 25 ॥
māṇikya śakalābaddha mudrikāṃgulibhūṣitā ।
puṃḍarīkadalākāra nayanatrayasuṃdarī ॥ 26 ॥
kalpitāccha mahārāga padmarāgojjvalaprabhā ।
ratnakiṃkiṇikāyukta ratnakaṃkaṇaśobhitā ॥ 27 ॥
maṇimuktāsarāpāra lasatpadakasaṃtatiḥ ।
ratnāṃgulipravitata prabhājālalasatkarā ॥ 28 ॥
kaṃcukīguṃphitāpāra nānā ratnatatidyutiḥ ।
mallikāmodi dhammilla mallikālisarāvṛtā ॥ 29 ॥
suvṛttanibiḍottuṃga kucabhārālasā śivā ।
varapāśāṃkuśābhīti lasadbāhu catuṣṭayā ॥ 30 ॥
sarvaśṛṃgāraveṣāḍhyā sukumārāṃgavallarī ।
sauṃdaryadhārāsarvasvā nirvyājakaruṇāmayī ॥ 31 ॥
nijasaṃlāpamādhurya vinirbhartsitakacchapī ।
koṭikoṭiravīṃdūnāṃ kāṃtiṃ yā bibhratī parā ॥ 32 ॥
nānā sakhībhirdāsībhistathā devāṃganādibhiḥ ।
sarvābhirdevatābhistu samaṃtātpariveṣṭitā ॥ 33 ॥
icchāśaktyā jñānaśaktyā kriyāśaktyā samanvitā ।
lajjā tuṣṭistathā puṣṭiḥ kīrtiḥ kāṃtiḥ kṣamā dayā ॥ 34 ॥
buddhirmedhāsmṛtirlakṣmīrmūrtimatyoṃganāḥ smṛtāḥ ।
jayā ca vijayā caivāpyajitā cāparājitā ॥ 35 ॥
nityā vilāsinī dogdhrī tvaghorā maṃgalā navā ।
pīṭhaśaktaya etāstu sevaṃte yāṃ parāṃbikām ॥ 36 ॥
yasyāstu pārśvabhāgestonidhītau śaṃkhapadmakau ।
navaratna vahānadyastathā vai kāṃcanasravāḥ ॥ 37 ॥
saptadhātuvahānadyo nidhibhyāṃ tu vinirgatāḥ ।
sudhāsiṃdhvaṃtagāminyastāḥ sarvā nṛpasattama ॥ 38 ॥
sā devī bhuvaneśānī tadvāmāṃke virājate ।
sarveśa tvaṃ maheśasya yatsaṃgā deva nānyathā ॥ 39 ॥
ciṃtāmaṇi gṛhasyā'sya pramāṇaṃ śṛṇu bhūmipa ।
sahasrayojanāyāmaṃ mahāṃtastatpracakṣate ॥ 40 ॥
taduttare mahāśālāḥ pūrvasmād dviguṇāḥ smṛtāḥ ।
aṃtarikṣagataṃ tvetannirādhāraṃ virājate ॥ 41 ॥
saṃkocaśca vikāśaśca jāyate'sya niraṃtaram ।
paṭavatkāryavaśataḥ pralaye sarjane tathā ॥ 42 ॥
śālānāṃ caiva sarveṣāṃ sarvakāṃtiparāvadhi ।
ciṃtāmaṇigṛhaṃ proktaṃ yatra devī mahomayī ॥ 43 ॥
yeye upāsakāḥ saṃti pratibrahmāṃḍavartinaḥ ।
deveṣu nāgalokeṣu manuṣyeṣvitareṣu ca ॥ 44 ॥
śrīdevyāste ca sarvepi vrajaṃtyatraiva bhūmipa ।
devīkṣetre ye tyajaṃti prāṇāṃdevyarcane ratāḥ ॥ 45 ॥
te sarve yāṃti tatraiva yatra devī mahotsavā ।
ghṛtakulyā dugdhakulyā dadhikulyā madhusravāḥ ॥ 46 ॥
syaṃdaṃti saritaḥ sarvāstathāmṛtavahāḥ parāḥ ।
drākṣārasavahāḥ kāścijjaṃbūrasavahāḥ parāḥ ॥ 47 ॥
āmrekṣurasavāhinyo nadyastāstu sahasraśaḥ ।
manorathaphalāvṛkṣāvāpyaḥ kūpāstathaiva ca ॥ 48 ॥
yatheṣṭapānaphaladāna nyūnaṃ kiṃcidasti hi ।
na rogapalitaṃ vāpi jarā vāpi kadācana ॥ 49 ॥
na ciṃtā na ca mātsaryaṃ kāmakrodhādikaṃ tathā ।
sarve yuvānaḥ sastrīkāḥ sahasrādityavarcasaḥ ॥ 50 ॥
bhajaṃti satataṃ devīṃ tatra śrībhuvaneśvarīm ।
kecitsalokatāpannāḥ kecitsāmīpyatāṃ gatāḥ ॥ 51 ॥
sarūpatāṃ gatāḥ kecitsārṣṭitāṃ ca paregatāḥ ।
yāyāstu devatāstatra pratibrahmāṃḍavartinām ॥ 52 ॥
samaṣṭayaḥ sthitāstāstu sevaṃte jagadīśvarīm ।
saptakoṭimahāmaṃtrā mūrtimaṃta upāsate ॥ 53 ॥
mahāvidyāśca sakalāḥ sāmyāvasthātmikāṃ śivām ।
kāraṇabrahmarūpāṃ tāṃ māyā śabalavigrahām ॥ 54 ॥
itthaṃ rājanmayā proktaṃ maṇidvīpaṃ mahattaram ।
na sūryacaṃdrau no vidyutkoṭayognistathaiva ca ॥ 55 ॥
etasya bhāsā koṭyaṃśa koṭyaṃśo nāpi te samāḥ ।
kvacidvidrumasaṃkāśaṃ kvacinmarakatacchavi ॥ 56 ॥
vidyudbhānusamacchāyaṃ madhyasūryasamaṃ kvacit ।
vidyutkoṭimahādhārā sārakāṃtitataṃ kvacit ॥ 57 ॥
kvacitsiṃdūra nīleṃdraṃ māṇikya sadṛśacchavi ।
hīrasāra mahāgarbha dhagaddhagita diktaṭam ॥ 58 ॥
kāṃtyā dāvānalasamaṃ taptakāṃcana sannibham ।
kvaciccaṃdropalodgāraṃ sūryodgāraṃ ca kutra cit ॥ 59 ॥
ratnaśṛṃgi samāyuktaṃ ratnaprākāra gopuram ।
ratnapatrai ratnaphalairvṛkṣaiśca parimaṃḍitam ॥ 60 ॥
nṛtyanmayūrasaṃghaiśca kapotaraṇitojjvalam ।
kokilākākalīlāpaiḥ śukalāpaiśca śobhitam ॥ 61 ॥
suramya ramaṇīyāṃbu lakṣāvadhi sarovṛtam ।
tanmadhyabhāga vilasadvikacadratna paṃkajaiḥ ॥ 62 ॥
sugaṃdhibhiḥ samaṃtāttu vāsitaṃ śatayojanam ।
maṃdamāruta saṃbhinna caladdruma samākulam ॥ 63 ॥
ciṃtāmaṇi samūhānāṃ jyotiṣā vitatāṃbaram ।
ratnaprabhābhirabhito dhagaddhagita diktaṭam ॥ 64 ॥
vṛkṣavrāta mahāgaṃdhavātavrāta supūritam ।
dhūpadhūpāyitaṃ rājanmaṇidīpāyutojjvalam ॥ 65 ॥
maṇijālaka sacchidra taralodarakāṃtibhiḥ ।
diṅmohajanakaṃ caitaddarpaṇodara saṃyutam ॥ 66 ॥
aiśvaryasya samagrasya śṛṃgārasyākhilasya ca ।
sarvajñatāyāḥ sarvāyāstejasaścākhilasya ca ॥ 67 ॥
parākramasya sarvasya sarvottamaguṇasya ca ।
sakalā yā dayāyāśca samāptiriha bhūpate ॥ 68 ॥
rājña ānaṃdamārabhya brahmalokāṃta bhūmiṣu ।
ānaṃdā ye sthitāḥ sarve te'traivāṃtarbhavaṃti hi ॥ 69 ॥
iti te varṇitaṃ rājanmaṇidvīpaṃ mahattaram ।
mahādevyāḥ paraṃsthānaṃ sarvalokottamottamam ॥ 70 ॥
etasya smaraṇātsadyaḥ sarvapāpaṃ vinaśyati ।
prāṇotkramaṇasaṃdhau tu smṛtvā tatraiva gacchati ॥ 71 ॥
adhyāya paṃcakaṃ tvetatpaṭhennityaṃ samāhitaḥ ।
bhūtapretapiśācādi bādhā tatra bhavenna hi ॥ 72 ॥
navīna gṛha nirmāṇe vāstuyāge tathaiva ca ।
paṭhitavyaṃ prayatnena kalyāṇaṃ tena jāyate ॥ 73 ॥
॥ iti śrīdevībhāgavate mahāpurāṇe dvādaśaskaṃdhe dvādaśodhyāyaḥ ॥
Recite with devotion and pure heart
Regular practice brings spiritual benefits
More stotras of Sri Lalitha:
Sri Devi Khadgamala Stotram
Sri Devi Khadgamala Namavali
Sri Lalitha Ashtottara Shata Namavali - 1
Sri Lalitha Kavacham
Ananda Lahari
Sri Lalitha Ashtottara Shata Namavali - 2
Sri Lalitha Trishati Namavali
Sri Rajarajeshwari Ashtottara Shata Namavali